Tôi nhớ 9 Điều khoản Qui Nhứt do HH. Tôn Hưng phổ biến năm 1969, có đăng báo Đại Đạo của Châu Đạo California,nhưng không tìm ra. Nay thấy phần này, xin chia sẻ cùng chư Đồng đạo. CQTL

---------------------------------------------------

                CHƯƠNG I

VIỆC THỐNG NHẤT CHI PHÁI

Sau khi Đức Phạm Hộ Pháp sang Cam Bốt thì đạo sự tại Toà Thánh tạm do vị Thời Quân Bảo Thế Lê Thiện Phước cầm giềng mối.

1. ĐIỀU KIỆN QUI NHỨT VỀ TOÀ THÁNH

Ngày 17 tháng giêng năm Bính Thân (28-2-1956) Ngài Bảo Thế đại diện Hội Thánh Cao Đài ký với đại diện chánh quyền Ngô Đình Diệm Bản thoả ước Bính Thân nhằm xác nhận là Đạo Cao Đài từ đó tách rời chính trị ra khỏi Đạo.

Đến ngày 10/3/ Đinh Dậu (9/4/1957) do vi bằngcủa Hội Thánh Cửu Trùng Đài và Phước Thiện Nam Nữ yêu cầu Đức Thượng Sanh (đang ở Sài gòn) và chư vịThời Quân về Toà Thánh Tây Ninh cầm giếng mối Đạo.

Sau khi nắm quyền đạo, việc trước tiên của Đức Thượng Sanh là muốn thống nhất nền đạo, nên Ngài cầu xin với Ơn Trên phán quyết về Đạo Nghị Định Thứ Tám do Đức Lý và Đức Hộ Pháp lập vào ngày 15 tháng 7 năm Giáp Tuất, nội dung như sau:

“NGHỊ ĐỊNH 8

Điều thứ nhứt:

Những chi phái do bởi Đại Đạo Tam Kỳ Phổ Độ làm gốc lập thành mà không do nơi mạng lịnh Hội Thánh thì cả chúng sanh chẳng đặng nhìn nhận là của Chí Tôn và phải định quyết là Bàng môn Tả đạo.

Điều thứ hai:

Các Tôn giáo xin nhập môn vào mối chơn truyền phải có đủ quyền Vạn Linh và quyền Chí Tôn

công nhận.»

(*1)

Đàn cơ tại Cung Đạo Đền Thánh đêm 17 tháng 10 năm Đinh Dậu (8/02/1957) Đức Lý Bạch có dạy:

«Chư hiền hữu Hiệp Thiên Đài, về Đạo Nghị định của Lão đối với chi phái là phương pháp lúc trước để phổ độ nhơn sanh mà thôi. Hiện giờ cửa đạo đã mở rộng thì cơ QUI NHỨT thế nào cũng sẽ thực hiện được».

(*2)

Thêm vào đó, đàn cơ tại Giáo Tông Đường đêm mồng 10 tháng 4 năm Giáp Thìn (1964) có Đức Thượng Sanh, chư Chức sắc Hiệp Thiên Đài, Cửu Trùng Đài hầu đàn,

Đức Hộ Pháp giáng dạy có khoản như vầy:

“Ngày giờ đã đến, Bần Đạo để lời khuyên cả Chức sắc và toàn Đạo rán thế nào thống nhứt nền Đạo cho được, mới có đủ sức mạnh để làm gương cho vạn quốc”.

Sau đó Hội Thánh đã ban hành:

ĐIỀU KIỆN QUI NHỨT VỀ TOÀ THÁNH

1. Nhìn nhận Đại Đạo Tam Kỳ Phổ Độ cùng một pháp nhân với sự thờ phượng cúng kiến duy nhứt. (Xem Hiến Chương 1965)

a. Thờ Thiên Nhãn.

b. Kinh Lễ Tân Kinh (Thiên Đạo & Thế Đạo )

c. Tuân y Tân luật và Pháp Chánh Truyền.

2. Thống nhất các danh từ đạo gồm có:

a. Một Toà Thánh duy nhất đặt tại Tây Ninh,

còn các nơi khác gọi là Thánh Thất hay Thánh tịnh

b. Một Hội Thánh duy nhất tại Toà Thánh Tây Ninh cầm quyền chưởng quản nền Đạo.

3. Để tiến đến sự thống nhất trọn vẹn, tạm thời tôn trọng hệ thống tổ chức địa phương và chức phẩm của mỗi chi, chờ ngày quyền Thiêng liêng định vị tại Cung Đạo Toà Thánh Tây Ninh do Hiệp Thiên Đài Toà Thánh phò loan.

a. Đứng vào hàng chức sắc Thánh thể phải tùng Đạo pháp, phế đời hành Đạo.

b. Chức sắc các chi về Toà Thánh tạm thời hành sự dưới quyền Hội Thánh Hiệp Thiên Đài tối

thiểu là một năm mới được dâng lên quyền Thiêng liêng định vị tại cung Đạo.

c. Khi hành lễ mặc áo tràng trắng, khăn đen, sắp ngôi thứ trên từng lầu Hiệp Thiên Đài.

4. Mỗi tam cá nguyệt có một phiên họp thường lệ liên chi tại Toà Thánh, mỗi phái đoàn gồm 5 vị đại diện để chung lo phổ biến giáo lý Đại Đạo phát huy cơ qui nhứt.

5. Mỗi chi cần đề cử một vị Chức sắc đại diện có đủ thẩm quyền thường trực tại Toà Thánh Tây Ninh để giao tiếp với Hội Thánh.

6. Trong khi điều hành việc Đạo nếu gặp phải một vấn đề nào khó khăn mà trí phàm không quyết đoán được mới thỉnh giáo các Đấng Thiêng liêng tại Cung Đạo do Chức sắc Hiệp Thiên Đài Toà Thánh Tây Ninh phò loan, còn cơ bút các nơi khác chỉ để học hỏi riêng mà thôi, không được ban hành chung.

7. Thường niên lập một phái đoàn hỗn hợp Phái Đoàn Hội Thánh Đại Đạo Tam Kỳ Phổ Độ Toà Thánh Tây Ninh, mỗi chi hai vị để viếng thăm các Thánh Thất, Thánh Tịnh và bổn đạo trong toàn quốc.

8. Cần lập danh sách Chức sắc, Chức việc và tín hữu nam nữ mỗi chi gửi về Toà Thánh Tây Ninh để biết số thống kê chư tín hữu Cao Đài trong quốc nội và quốc ngoại.

9. Lập trường chung cho toàn Đạo là phải thành thật thuần túy đạo đức.

Tòa Thánh Tây Ninh, ngày mùng 8 -1 - Kỷ Dậu (1969)

HỘI THÁNH

(*3)

Đọc mấy văn kiện trên, ta thấy đây là thời điểm thuận tiện nhứt cho việc thống nhất nền đạo.

(*1) Tân Luật, Paris Gasnier

(*2) Cao Đẳng Hạnh Đường năm Nhâm Tý (1972) số 21 HO

(*3) Ban Đạo Sử, tài liệu lưu trữ

2. SỰ VẬN ĐỘNG HỢP NHẤT CÁC PHÁI ĐẠO

Phấn khởi với Thánh Giáo Đức Lý ngày rằm tháng 6 năm Giáp Thìn (1964) một phiên họp của các đại diện Hội Thánh các chi phái Đạo Cao Đài đặt tại Tam Giáo Điện Minh Tân (Sài gòn ) gồm có đại diện 7 Hội Thánh và đại diện cơ quan Đạo. Mục đích là tìm phương pháp qui hợp thống nhất các chi phái Cao Đài về Toà Thánh Tây Ninh. Toàn Hội giao nhiệm vụ chủ toạ cho Huỳnh Đức Phan Khắc Sửu.

Toàn Hội quyết định thành lập ban vận động lấy tên là “Tổng Hợp Chi Phái Cao Đài” tạm thời ủy quyền cho ông Trần Văn Quế lãnh tiếp xúc với các Hội Thánh. Đại hội “Tổng hợp Chi Phái Cao Đài” họp ngày 23/08/1964 tại Thánh Thất Nam Thành (đường Nguyễn Cư Trinh - Sài gòn) gồm 7 đại diện Hội Thánh.

Sau khi bàn cải tán thành lập Ban Chấp Hành lâm thời với danh hiệu “Ban Vận Động Tổng Hợp Chi Phái Cao Đài”. Ông Trần Văn Quế lãnh nhiệm vụ Tổng thơ ký đại diện Hội Thánh Truyền Giáo. Những chức vụ khác chia cho các chi phái Đạo sau đây: Hội Thánh Nhị Giang, Toà Thánh Tây Ninh, Bạch Y Liên Đoàn, Công Đồng Giáo Hội,....

Sau đó ông Trần Văn Quế có hướng dẫn phái Đoàn về Toà Thánh Tây Ninh để bàn việc thống nhất. Hội Thánh thực thi «điều kiện qui nhứt về Toà Thánh» Ông Huỳnh Đức Phan Khắc Sửu tạm phong Đại Phu và nhiều vị khác chức Hiền Tài.

Nhận lời mời của Hội Thánh, ngày 22/11/1972 các chi phái về Toà Thánh đại hội thống nhất Đạo tại Hội Trường văn phòng Ban Thế Đạo vào ngày 17 tháng 10 năm Nhâm Tý (22/11/1972) gồm các phái đoàn:

Giáo Hội Cao Đài Thống Nhất trung ương,

Hội Thánh Tam Quan Trung Việt,

Phái đạo Cao Đài Chiếu Minh Cần Thơ,

Hội Thánh Di Lạc Vĩnh Long,

Hội Thánh Cao Thượng Bửu Toà (Bạc Liêu),

Hội Thánh Tiền Giang (Gia Định),

Hội Thánh Hậu Giang Minh Chơn Đạo,

Cơ Quan Phổ Thông Giáo Lý Cao Đài Giáo Việt Nam,

Hội Thánh Truyền Giáo (Đà Nẵng),

Hội Thánh Tây Ninh.

Trong bài diễn văn khai mạc Đại Hội Ngài Hồ Bảo Đạo nói: “Nhớ lại mấy năm trước đây, cố đại huynh Huỳnh Đức Phan Khắc Sửu cùng một số đại diện về nơi đây hội hiệp với cố Đại Huynh Thượng Sanh Cao Hoài Sang và chúng tôi. Toàn hội buổi ấy quyết định thống nhứt về tinh thần, đồng nhìn nhận chỉ một Đại Đạo Tam Kỳ Phổ Độ, chung thờ một chủ nghĩa: Công Bình, Bác Ái, Từ Bi”.

(*1)

Bài phát biểu của ông Kiến Minh trưởng phái đoàn các Hội Thánh có đoạn viết:

“Với tư cách Trưởng phái đoàn được ủy thác, đại diện các Hội Thánh và các cơ quan Đạo tham dự hội nghị, chúng tôi đề nghị chúng ta hãy lặng lẽ nhìn nhau trong tình yêu thương chan chứa giữa con cái của Thầy, rồi cùng nhau lấy lòng hiệp hòa hiếu kính làm của lễ trân trọng dâng lên Chí Tôn và Phật Mẫu”.

Sau đó, các phái Đạo lần lượt qui về Tòa Thánh Tây Ninh. Khởi đầu là phái Đạo Từ Vân (Phú Nhuận) qui về ngày 22 tháng 4 năm Nhâm Tý (1972).

Một vị đại diện phái Đạo Thánh Thất Từ Vân trình bày ước nguyện qui về Toà Thánh Tây Ninh đã ôm ấp từ lâu:

“Chúng tôi xin nhắc lại đoạn đường dĩ vãng. Vào khoảng năm 1937, trong lúc bước Đạo thăng trầm, quí vị Thời Quân tản mạn tại Đô Thành. Một cơ hội cho gia đình chúng tôi lập công bồi đức.... Buổi ấy do Đức Thượng Sanh thay mặt Hội Thánh ký tên nhận lãnh làm chủ ngôi chùa Từ Vân cũng như phần đất. Chính quí vị tiền bối đã đặt bảng hiệu Thánh Thất Từ Vân thay vì Từ Vân Tự. Cũng vào năm ấy quí vị lập thành cơ cấu hành sự mang danh là

CƠ QUAN TÁI LẬP, để xúc tiến việc Đạo tại Đô thành và vùng phụ cận, mục đích là qui tụ quí Chức sắc và chư tín đồ ngõ hầu chấn chỉnh Cơ đạo không bị phân hoá vì thời cuộc....

Nguyện vọng của chúng tôi được hoàn thành. Vậy là Hội Thánh đã ban cho chúng tôi một sự mừng vui của hai thế hệ, một thế hệ tiền nhân của chúng tôi đã khuất chắc chắn hài lòng. Một thế hệ hiện tại là chúng tôi rất hả dạ”.

(*2)

Lời phát biểu:

“Chấn chỉnh Cơ Đạo không bị phân hoá vì thời cuộc” trên đây đã lý giải được mục đích tối

thượng của

«Tờ Kỉnh Cáo» vào ngày 18/11/1937 của Đức Cao Thượng Sanh và Thập Nhị Thời Quân (trừ Khai Pháp và Tiếp Đạo) ký tên không nhìn nhận Đức Phạm Hộ Pháp. Đức Thượng Sanh giải việc này như sau:

«Ai có sống trong những năm tháng nền Đạo suy vi chia rẻ thì mới thấy những nỗi khổ tâm, lo lắng của những người có sứ mạng lúc bấy giờ. Bao nhiêu Thánh Thất hầu như thuộc về ông Tương, các vị Thời Quân thì bấp bênh trước lời kêu gọi của ông Tương đang thiếu một bộ phận Hiệp Thiên Đài, còn chư vị đạo hữu chẳng biết ngã về đâu?

Tờ Kỉnh Cáo có tác dụng trấn an các vị Thời Quân và chư Đạo Hữu từ vùng Sài gòn trở xuống Hậu Giang».

Chư Đạo Hữu muốn hỏi điều chi về việc Đạo xin do nơi văn phòng tạm thời của Hiệp Thiên Đài ở Từ Vân Tự, Phú Nhuận, Gia Định”. (*3)

Câu này hàm ý ngăn chặn không một ai ngã về chi phái và không để bị đòn ly gián của thực dân Pháp. Bởi lẽ, trước sự lớn mạnh và bành trướng của Đạo Cao Đài, chính quyền Pháp sợ Đạo trở thành một phong trào ái quốc (*4), nên họ tìm đủ mọi biện pháp để ly gián.

Sau khi hiệp thương thống nhất tại Toà Thánh Tây Ninh một thời gian dài, Ngài Bảo Đạo hướng dẫn phái đoàn gồm Hội Thánh Cao Đài Truyền Giáo, Hội Thánh Tiền Giang, Giáo Hội Cao Đài Thống Nhất, Hội Thánh Minh Chơn Đạo, Cơ Quan Phổ Thông Giáo Lý đến các Thánh Thất Ban Chỉnh Đạo (Chợ Lớn ), Hội Thánh Ban Chỉnh Đạo tại An Hội (Bến Tre), Phái Tiên Thiên Sóc Sãi, phái Tiên Thiên Mỹ Tho,....

Đâu đâu phái đoàn cũng được sự đón tiếp long trọng trong niềm thương Thầy mến Đạo.

Dư âm thống nhứt vang xa, ngày 11/2/Ất Mão, ông Lưu Thanh Hóa đại diện Ban Chỉnh Đạo hiến Thánh Thất Mỹ Hiệp về Toà Thánh Tây Ninh. Trong buổi tiếp nhận, ông Thượng Chánh Phối Sư phát biểu như sau:

“Hôm nay hân hạnh đến Mỹ Hiệp thuộc Tộc Đạo Chợ Mới, Châu Đạo An Giang để dự lễ tiếp nhận tài sản do ông Lưu Thanh Hoá đại diện Ban Chỉnh Đạo hiến về Hội Thánh Tòa Thánh Tây Ninh và dự lễ an vị Thánh Tượng Thánh Thất Mỹ Hiệp.

Hôm nay toàn Đạo nơi Mỹ Hiệp đây tổ chức buổi lễ để ông Lưu Thanh Hoá đại diện Ban Chỉnh Đạo hiến tài sản về Hội Thánh Tòa Thánh Tây Ninh là một đại công mà ông cùng toàn Đạo nơi Ban Chỉnh Đạo đã lập được để dâng lên Đức Chí Tôn, Phật Mẫu và các Đấng Thiêng Liêng. Ông và toàn thể trong môn phái chỉ biết mình là môn đệ của Đức Chí Tôn cùng chung một gốc, vì Đức Chí Tôn đã giảng dạy rằng “Chi chi cũng nơi Tòa Thánh Tây Ninh mà thôi”....

Buổi lễ hôm nay nói lên tinh thần đạo giáo cao độ, chúng ta hãy nhìn nhau trong gia đình huynh đệ đồng dìu dắt nhau trên con đường đạo mà lập công bồi đức, chung hưởng ân lành của Đức Chí Tôn và Đức Phật Mẫu”.

(*5)

----------

(*1) Thông tin ( viết tắt TT) số 65 ra ngày 30/11/1972

(*2) TT số 54 ra ngày 20/6/1972 trang 8,9

(*3) Xin xem Thượng Sanh Cao Hoài Sang cùng người viết

(*4) Gouverment Genéral de l›Indochine Francaise, quyển

VII

(*5) TT số ra 119, trang 5,6