Trước khi Thầy lập Pháp Chánh Truyền Hiệp Thiên Ðài, Thầy kêu "Cả chư Môn Ðệ khá tuân mạng" thì Thầy đã chỉ rõ rằng: Thầy lập Hiệp Thiên Ðài rất trọng hệ là dường nào. Sự trọng hệ ấy là chi? Sau đây nên giải rõ:
Cơ Tạo Hóa chỉ có hai bí mật tối trọng, một là quan sát sự hữu hình, hai là xét đoán sự vô vi; quan sát sự hữu hình thì dễ, mà xét đoán sự vô vi vẫn rất khó; hữu hình với vô vi chỉ phân nhau với màn bí mật, từ thuở tạo Thiên lập Ðịa, dầu cho bậc Trí Thức Nhơn Sanh đặng tấn hóa lên tới bậc Ðại giác đi nữa, cũng chưa hề có phương thế hé trọn vẹn màn bí mật ấy, mà dòm qua phía vô vi cho đặng, nhưng nhơn sanh đã có sẵn nơi tay một cái chìa khóa, là xem cơ tương đắc của hữu hình và vô vi trong sự sanh họat của vạn vật. Vô vi và hữu hình phải hiệp làm một, mới thuận theo cơ tạo. Trời Ðất có Âm Dương, vạn vật có thể phách, nhơn loại có xác hồn. Sự sống của vạn loại trong Càn Khôn Thế Giái chỉ nhờ có vật chất (La matière) và tinh thần (L'essence) tương hiệp mới thành hình, cả vật chất hồn, thảo mộc hồn, thú cầm hồn, Nhơn hồn, Thần hồn, Thánh hồn, Tiên hồn, Phật hồn, Thiên hồn đều khác đẳng cấp nhau, nên hình thể cũng biến sanh ra khác. Vật chất không giống thảo mộc, thảo mộc không giống thú cầm, thú cầm không giống người, người không giống Thần, Thần không giống Thánh, Thánh không giống Tiên, Tiên không giống Phật, Phật không giống Trời. Nói tóm một lời, hình thể tâm thần đều khác hẳn.
Vật chất (La matière) phải tùng lịnh tinh thần (L'essence) mà lập thành hình tượng. Cái cớ hiển nhiên là hình thể của nhơn loại cũng phải tùng tinh thần mà biệt phân đẳng cấp. Kẻ hung bạo thì hình dung cổ quái, còn người lương thiện thì tướng hảo quang minh; nhờ đó mà cổ nhơn xem tướng đoán tánh người.
Xác phải phù hạp với hồn, cũng như vật chất phải phù hạp với tinh thần, vật chất vốn hữu hình, mà tinh thần lại vô vi, vô vi cùng hữu hình phải tương đắc, thấy hữu hình đoán vô vi, biết vô vi mới định quyết hữu hình.
Ấy vậy Cửu Trùng Ðài là xác, Hiệp Thiên Ðài là hồn. Ðã nói rằng Cửu Trùng Ðài là Ðời, tức nhiên là xác của Ðạo, còn Hiệp Thiên Ðài là Ðạo, tức nhiên là chơn thần của Ðạo, vậy thì xác thịt có định hạn lệ đẳng cấp, chớ chơn thần chẳng hề định hạn lệ đẳng cấp đặng. Nhiều Ðấng Thiêng Liêng cao mà lại tái thế muốn ra hèn hạ, còn cũng có nhiều Ðấng Thiêng Liêng thấp mà lại nhờ một phen đắc Ðạo lập vị cao trọng tột phẩm, vậy thì Thiêng Liêng không có giới hạn tức là Ðạo không có giới hạn. Ấy là cơ bí mật của Ðạo vậy.
Chư Hiền Hữu cùng như chư Hiền Muội sẽ thấy rằng: Thầy không quyết định trách nhậm của mỗi người Chức Sắc Hiệp Thiên Ðài, bởi cớ mà gây nên lắm điều trắc trở trong phẩm trật của cả Thiên Phong. Nghĩa là: Ðể tự nhiên cho cả Chức Sắc Hiệp Thiên Ðài lập vị mình, thế nào cho xứng đáng cùng phẩm định.
Cửu Trùng Ðài là Ðời, mà Hiệp Thiên Ðài là Ðạo, cho nên buộc Ðời phải nương Ðạo mà lập ra thiệt tướng, mới mong độ rỗi nhơn sanh chuyển cơ tạo hóa.
Cái hệ trọng là nếu không có Hiệp Thiên Ðài thì không có Ðạo, Trời Ðất qua chớ Ðạo không qua, nhơn loại tuyệt chớ Hiệp Thiên Ðài không tuyệt.(Hay lắm)
Hiệp Thiên Ðài là tay vén màn bí mật cho sự hữu hình và sự vô vi hiệp làm một, tức là tay làm cho Ðạo với Ðời tương đắc vậy. Vì cớ ấy mà Thầy giáng cơ buộc cả chư Môn Ðệ Thầy, chẳng khi nào đặng phép trái mạng lịnh của Thầy.
Dưới đây Thầy đã nói rõ:
PHÁP CHÁNH TRUYỀN:Hiệp Thiên Ðài là nơi Thầy ngự, cầm quyền Thiêng Liêng mối Ðạo, hễ Ðạo còn thì Hiệp Thiên Ðài vẫn còn.
CHÚ GIẢI:Thầy là Chúa cả Càn Khôn Thế Giái, tức là Chúa tể sự vô vi, nghĩa là chủ quyền của Ðạo, mà hễ chủ quyền của Ðạo, ngự nơi nào thì là Ðạo ở nơi ấy.
Thầy đã nói Hiệp Thiên Ðài là nơi Thầy ngự, ấy là nơi Thầy cầm quyền Thiêng Liêng mối Ðạo, vậy Ðạo còn thì Tòa ngự của Thầy là Hiệp Thiên Ðài vẫn còn, hễ nói Ðạo chẳng hề khi nào bị diệt, vì Ðạo diệt thì là tận thế, vậy thì Ðạo chưa tuyệt, ắt Hiệp Thiên Ðài cũng không tuyệt.(Hay lắm)
PHÁP CHÁNH TRUYỀN:Thầy đã nói Ngũ Chi Ðại Ðạo bị qui phàm là vì khi trước Thầy giao Chánh Giáo cho tay phàm, càng ngày càng xa Chánh Giáo, mà lập ra Phàm Giáo, nên Thầy nhứt định đến chính mình Thầy, đặng dạy dỗ các con mà thôi; chớ không chịu giao Chánh Giáo cho tay phàm nữa.
CHÚ GIẢI:Câu nầy Thầy đã nói rõ nghĩa, duy Thầy chỉ than rằng: Khi trước Thầy lỡ giao Chánh Giáo cho tay phàm, hễ càng lâu chừng nào thì Thánh Ðức lại càng hao mòn mà phàm tâm lại tái phục, nhơn loại sửa cải Chánh Giáo, cho vừa theo thế lực của nhơn tình mà lần lần làm cho Thánh Giáo phải trở nên Phàm Giáo.(Hay)
Nay Thầy nhứt định đến chính mình Thầy đặng dạy dỗ nhơn sanh mà thôi, chớ không chịu giao nền Chánh Giáo của Thầy cho tay phàm nữa.
Thảng như có kẻ hỏi: Như đã nói vậy, sao Thầy lại giao Thánh Giáo cho phàm là Cửu Trùng Ðài và Hiệp Thiên Ðài, là ý nghĩa gì? Trong bài diễn văn của Hộ Pháp đọc tại Tòa Thánh ngày 14 tháng hai năm Mậu Thìn, có giải rõ rằng: Thầy đến qui các lương sanh của Thầy đã sai đến trước lại làm một đặng lập Hội Thánh mà làm hình thể của Thầy, hầu tránh khỏi hạ trần trong lúc Tam Kỳ Phổ Ðộ nầy.(Hay)Hội Thánh ấy, có hai phần tại thế: Phần hữu hình là Cửu Trùng Ðài, tức là Ðời nghĩa là xác; một phần bán hữu hình là Hiệp Thiên Ðài nghĩa là: Nửa Ðời nửa Ðạo, ấy là chơn thần; còn phần vô vi là Bát Quái Ðài tức là hồn, ấy là Ðạo.
Ðã nói rằng: Thầy là Chúa tể của sự vô vi, ắt Bát Quái Ðài thì Thầy là chủ, mà chủ Bát Quái Ðài là chủ của hồn Ðạo, hồn hiệp với xác bởi chơn thần, ấy vậy chơn thần là trung gian của hồn và xác; xác nhờ hồn mà nên, thì Cửu Trùng Ðài cũng phải nhờ Hiệp Thiên Ðài mới mong thành Ðạo.(Hay)
Như có kẻ hỏi nữa: Thầy là Chí Tôn, huyền diệu vô biên, mà lại nói Thầy không giao Thánh Giáo cho tay phàm nữa, sao lại cũng còn phải nhờ Hiệp Thiên Ðài, cũng là phàm vậy? Nếu không Hiệp Thiên Ðài, thì Thầy không thể lập Ðạo sao?
Ta lại nói: Thầy là chúa sự vô vi, nghĩa là chúa các việc vô hình, Thầy lại ban cho người đủ khôn ngoan trí thức Thiêng Liêng, đặng làm chúa của sự hữu hình, nghĩa là chúa cả của vạn vật, nếu muốn cho sự vô vi và sự hữu hình được tương đắc, thì cả hai ông chúa phải liên hiệp nhau mới đặng, người có sức sửa cơ Tạo Hóa, song Tạo Hóa cũng tùy người mà làm cho vạn loại trở nên tận thiên, tận mỹ.
Chịu dưới quyền Thiêng Liêng của Tạo Hóa, sanh sanh tử tử, luật lệ ấy vốn nơi Trời, số số căn căn Thiên Ðiều đã định; người chỉ đặng có một quyền tự lập, là mình làm chủ lấy mình, luân luân chuyển chuyển, giồi cho đẹp đẽ Thánh Ðức căn sanh, đặng lên tột phẩm vị Thiêng Liêng mới nhập vào cửa vô vi đồng thể cùng Trời Ðất.(Hay lắm, Lão khen đó)
Quyền tự chủ ấy, vẫn đã định trước làm cho cả nhơn sanh vui theo cơ Tấn Hóa, thì dầu cho Thầy cũng không cải qua đặng; vì hễ sửa cải thì là mất lẽ công bình Thiêng Liêng đã định, làm chinh nghiêng cơ thưởng phạt. Hễ có công thưởng tội trừng thì phải để rộng quyền cho người tự chủ.
Thiên cơ đã lập có Ðiạ Ngục với Thiên Ðàng, ấy cảnh thăng cảnh đọa.
Ðịa Ngục dành để cho kẻ bạo tàn, Thiên Ðàng cho người đạo đức, thì cân công bình Thiêng Liêng đã sẵn. Ấy vậy chẳng buộc ai vào Ðịa Ngục, mà cũng chẳng nâng đỡ ai đến Thiên Ðàng. Ðôi đường hiển hiện, tự quyền người lựa chọn, siêu đọa tại nơi mình, các Ðấng Thiêng Liêng duy có thương mà chỉ dẫn.
Thầy đến, nếu dùng cả quyền Thiêng Liêng làm cho chúng sanh thấy đặng đủ đức tin, theo đường siêu mà bỏ nẻo đọa, thì cả nhơn loại ắt xu hướng vào đường đạo đức, thì là Thầy nâng đỡ các chơn hồn vào Thiên Ðàng, không cho vào Ðịa Ngục,(Hay)thì sự công bình Thiêng Liêng bởi nơi nào bền vững. Thưởng phạt ra bất minh, ắt phải truất bỏ cơ luân hồi chuyển kiếp.
Thầy cùng các Ðấng Thiêng Liêng không nhơn thân phàm ngữ, thế nào mà thông công cùng cả chúng sanh, lại còn cao khó vói, khuất không rờ, chỉ nhờ lương sanh giúp công gầy đạo đức. Hiệp Thiên Ðài và Cửu Trùng Ðài là người giúp công cho Thầy và các Ðấng Thiêng Liêng gầy Ðạo.
Luân hồi chuyển kiếp là cơ mầu nhiệm để cho các chơn hồn đặng cứu chuộc và tấn hóa, nếu truất bỏ cơ mầu nhiệm ấy đi, thì Ðạo nơi nào mà bền chặt?
Nhơn loại có hóa nhân, quỉ nhân và nguyên nhân, ấy là có phân đẳng cấp, nếu Thầy dùng huyền diệu Thiêng Liêng mà làm cho nhơn loại cả thảy đều thấy đặng cơ mầu nhiệm của Ðạo, đồng đặng đắc kiếp, thì phẩm vị Thiêng Liêng cũng không còn trật tự.
Trước đã nói Hiệp Thiên Ðài là chơn thần, Cửu Trùng Ðài là xác thịt, Bát Quái Ðài là linh hồn. Hồn đặng tương hiệp cùng xác phải nhờ chơn thần, chơn thần lại là bán hữu hình, tiếp vô vi mà hiệp cùng hình thể, cũng như Ðạo tiếp Thánh Ðức của các Ðấng Thiêng Liêng mà rưới chan cho nhơn loại.(Hay)Nhơn loại đặng liên hiệp cùng Trời thể nào, thì Cửu Trùng Ðài phải liên hiệp cùng Bát Quái Ðài thể ấy.
Bát Quái Ðài là hồn của Ðạo mà Thầy đã nắm chặt phần hồn thì xác phải nương theo hồn, mới mong giữ bền sanh hoạt, hồn Ðạo Thầy đã nắm chặt rồi; thì Ðạo chẳng hề khi nào còn chịu dưới tay phàm nữa(2)Ấy vậy Thầy nói không chịu giao Thánh Giáo cho tay phàm là tại vậy.
PHÁP CHÁNH TRUYỀN:"Lại nữa, Hiệp Thiên Ðài là nơi của Giáo Tông đến thông công cùng Tam Thập Lục Thiên, Tam Thiên Thế Giái, Lục Thập Thất Ðịa Cầu, Thập Ðiện Diêm Cung mà cầu siêu cho cả Nhơn loại".
CHÚ GIẢI:Câu nầy, đã có giải rõ trong chú giải Pháp Chánh Truyền, Cửu Trùng Ðài Nam Phái, nên không cần nói lại.
PHÁP CHÁNH TRUYỀN:"Thầy đã nói sở dụng Thiêng Liêng, Thầy cũng nên nói sở dụng phàm trần của nó nữa".
CHÚ GIẢI:Sở dụng Thiêng Liêng là Hiệp Thiên Ðài, làm trung gian của Giáo Tông cùng chư Thần, Thánh, Tiên, Phật, nghĩa là: Trung gian của Cửu Trùng Ðài và Bát Quái Ðài; vì Cửu Trùng Ðài cầm quyền độ rỗi, còn Bát Quái Ðài cầm quyền siêu rỗi.(Hay)Cả chơn thần toàn trong thế giái đặng tương hiệp nhau chỉ phải nhờ nơi cửa Hiệp Thiên Ðài, ấy là phần Thiêng Liêng; còn phần phàm trần thì cầm quyền luật lệ, cũng như Ðạo có phép Thiên Ðiều, mà gìn giữ công bình Thiêng Liêng cơ tạo, chế sửa Ngươn Tranh Ðấu ra Ngươn Bảo Tồn(3)làm cho nhơn loại đặng hòa bình, lánh xa cơ tự diệt.(Hay)
PHÁP CHÁNH TRUYỀN:"Hiệp Thiên Ðài dưới quyền Hộ Pháp Chưởng Quản, tả có Thượng Sanh, hữu có Thượng Phẩm, phần của Hộ Pháp Chưởng quản về Pháp".
CHÚ GIẢI:Vậy thì Hiệp Thiên Ðài phải dưới quyền Hộ Pháp chưởng quản, cũng như Cửu Trùng Ðài dưới quyền Giáo Tông và Bát quái Ðài dưới quyền Ðức Chí Tôn làm chủ.
Hộ Pháp là ai?
Huyền vi mầu nhiệm của Ðạo có Thiên Ðiều, cơ bí mật của Ðời có Luật Pháp, Hộ Pháp là người nắm cơ mầu nhiệm của Ðạo, nắm Luật của Ðời, xử đoán chư Chức Sắc Thiên Phong và cả Tín Ðồ cùng là xin ban thưởng; công thưởng, tội trừng nơi thế nầy. Hễ có phàm trị mới khỏi Thiên trị; phải chiếu luật Ðạo cho toàn cả Tín Ðồ, khỏi bị Thiên Ðiều, giữ phẫm vị Thiêng Liêng mỗi Chức Sắc, ắt phải gìn giữ đạo đức của mỗi người. Người dùng hình phàm làm cho giảm tội Thiêng Liêng.(Hay)Nắm cơ mầu nhiệm công bình mà đưa các chơn hồn vào Bát Quái Ðài, hiệp cùng chư Thần, Thánh, Tiên, Phật. Người nắm trọn cả luật Ðạo và luật Ðời đặng xử đoán, làm chủ phòng Xử Ðoán.
Dưới quyền Hộ Pháp có bốn vị:
Tiếp Pháp
Khai Pháp
Hiến Pháp
Bảo Pháp
Bốn vị ấy đồng quyền cùng Hộ Pháp; khi đặng lịnh người sai đi hành chánh, song mỗi vị có mỗi phận sự riêng, quyền hành riêng là:
Tiếp Pháplà người tiếp luật lệ, đơn trạng kiện thưa, có quyền xét đoán, coi có nên phân định hay chăng; những điều nào không đáng thì chiếu theo Ðạo Luật, hoặc bỏ qua, hoặc trả lại cho Cửu Trùng Ðài còn như đáng việc phải phân định, thì phải dâng lên cho Khai Pháp định đoạt.
Khai Phápkhi tiếp đặng luật lệ, đơn trạng kiện thưa của Cửu Trùng Ðài định xử hay là đã xử nơi Tiếp Pháp dâng lên, thì quan sát coi nên cho cả Chức Sắc Hiệp Thiên Ðài biết cùng chăng, như đáng việc thì tức cấp nhứt diện tư tờ cho Cửu Trùng Ðài xin đình đãi nội vụ lại bao lâu tùy ý, song chẳng đặng phép quá 15 ngày, nhứt diện trình cho Hộ Pháp hay, đặng Hộ Pháp mời nhóm Hiệp Thiên Ðài, khi hội Hiệp Thiên Ðài thì Khai Pháp phải khai rõ nội vụ ra cho Hiệp Thiên Ðài quyết định, như quyết định phải sửa cải luật lệ hay là buộc án, thì Khai Pháp phải dâng lại cho Hiến Pháp.
Hiến Phápkhi tiếp đặng luật lệ đơn trạng, thì phải mở đường tra vấn cho minh lẽ nên hư, phải trái, đủ chứng cớ rõ ràng, rồi dâng lên cho Bảo Pháp cho đủ nội vụ, cấm Hiến Pháp không đặng thông đồng cùng Hiến Ðạo và Hiến Thế. Ấy vậy kể từ việc chi đã giao vào tay Hiến Pháp rồi, thì đã ra bí mật, dầu cho Chức Sắc Hiệp Thiên Ðài cũng không đặng biết tới nữa.
Bảo Phápthì gìn giữ sự bí mật ấy cho kín nhiệm, làm tờ đoán xét và định án chiếu y luật Ðạo rồi dâng lên cho Hộ Pháp đặng người phân xử.
Bảo Pháp là người Ðầu Phòng Văn của Hộ Pháp.
PHÁP CHÁNH TRUYỀN:"Lo Bảo hộ luật Ðời và luật Ðạo, chẳng ai qua luật mà Hiệp Thiên Ðài chẳng biết".
CHÚ GIẢI:Nói tóm lại, Hộ Pháp là người bảo hộ, luật Ðời và luật Ðạo, gìn giữ cho Ðạo khỏi qui phàm, nâng đỡ cho đời vào Thánh vị, chẳng ai qua luật mà Hiệp Thiên Ðài chẳng biết, dầu toàn Cửu Trùng Ðài hay là Hiệp Thiên Ðài sái luật thì Hộ Pháp phải phân xử cho phân minh, vì vậy mà Thầy buộc cả chi "Pháp" phải thề giữ dạ vô tư mà hành chánh.
Thượng Phẩm là ai?
Thượng Phẩm là người thay mặt cho Hộ Pháp, phải tùng lịnh Hộ Pháp mà hành chánh. Hễ bước chơn vào cửa Ðạo, thì là có Thiên Phẩm, mà hễ có Thiên Phẩm rồi thì Thầy lại đem lên cho tới Thượng Phẩm mới trọn nghĩa Phổ Ðộ.
Các chơn linh dầu nguyên nhân hay là hóa nhân đều nhờ Thượng Phẩm gìn giữ binh vực cho ngồi đặng an ổn địa vị mình, giúp đỡ cho đức hạnh trổi thêm cao cho khỏi phạm luật lệ; xem sóc ngôi thứ chẳng cho giành giựt lẫn nhau, ắt giữ cho Cửu Trùng Ðài đặng hòa nhã êm đềm, khép cửa Thiên Môn, cấm đường không cho các chơn linh thối bước(hay). Phẩm trật nhờ người mà đặng thăng lên, hay là bị người mà phải hạ.
Người nắm luật Ðạo nơi tay mà binh vực cả chư Chức Sắc Thiên Phong và các Tín Ðồ, chẳng cho ai phạm luật, vừa lo cho người Ðạo hạnh lên cho tột phẩm vị mình.
Thượng Phẩm là chủ phòng cải luật, làm Trạng Sư của Tín Ðồ.
PHÁP CHÁNH TRUYỀN:Thượng Phẩm thì quyền về Ðạo, dưới quyền:
Tiếp Ðạo
Khai Ðạo
Hiến Ðạo
Bảo Ðạo
Lo về phần Tịnh Thất, mấy Thánh Thất đều xem sóc chư Môn Ðệ Thầy, binh vực chẳng cho ai phạm luật đến khổ khắc cho đặng.
CHÚ GIẢI:Các Tịnh Thất đều về quyền của Thượng Phẩm cai quản. Cả Tín Ðồ thì về phần người binh vực, chẳng cho ai phạm luật đến khổ khắc cho đặng, các Chức Sắc trấn nhậm mấy Thánh Thất phải do nơi quyền người thuyên bổ, liệu lượng tài sức mỗi người, mà chỉ định phận sự (công bình vậy).
Thượng Phẩm là cây cờ của Ðạo. Hễ Ðạo nơi nào thì Thượng Phẩm nơi ấy.
Thượng Phẩm đối quyền với Chưởng Pháp bên Cửu Trùng Ðài.
Hiệp Thiên Ðài là luật lệ mà Thượng Phẩm lại là Chánh Trị, ấy vậy Thượng Phẩm là người của Cửu Trùng Ðài nơi Hiệp Thiên Ðài.
Bốn vị Thời Quân của chi Ðạo, đồng quyền cùng Thượng Phẩm khi người ban quyền hành chánh, song mỗi vị có phận sự riêng, quyền hành riêng là:
Tiếp Ðạolà người tiếp cáo trạng án tiết thì phải quan sát trước coi có oan khúc chi chăng, đáng ra binh vực thì phải dâng lại cho Khai Ðạo.
Khai Ðạokhi đặng tờ kêu nài cầu rỗi, thì liệu như đáng rỗi, phải nhứt diện tư tờ qua cho Tòa Tam Giáo Cửu Trùng Ðài xin đình án bao lâu tùy ý, song chẳng đặng phép quá 15 ngày, nhứt diện dâng sớ cho Hộ Pháp cầu nhóm Ðại Hội Hiệp Thiên Ðại đặng định liệu, như phải đáng bào chữa thì Khai Ðạo phân giải giữa hội cho ra lẽ oan ưng, Hiệp Thiên Ðài cho lịnh thì mới dâng nội vụ lên cho Hiến Ðạo.
Hiến Ðạokhi đặng tờ chi của Khai Ðạo dâng lên, tức cấp phải tìm biết căn nguyên cho rõ ràng, cấm không cho Hiến Ðạo thông đồng cùng Hiến Pháp và Hiến Thế.
Sự chi đã vào tay Hiến Ðạo rồi thì đã ra bí mật, dầu cho Chức Sắc Hiệp Thiên Ðài cũng không đặng biết tới nữa.
Hiến Ðạo phải dâng nội vụ lên cho Bảo Ðạo.
Bảo Ðạophải gìn giữ bí mật ấy cho kín nhiệm, làm tờ lý đoán binh vực chiếu y luật Ðạo rồi dâng lên cho Thượng Phẩm, đặng người lo phương bào chữa.
Bảo Ðạo là người làm Ðầu Phòng Văn của Thượng Phẩm.
Thượng Phẩm và tứ vị Thời Quân của chi Ðạo, phải thề giữ dạ vô tư mà hành chánh.
Thượng Sanh là ai?
Vật chất hữu sanh, thảo mộc hữu sanh, cầm thú hữu sanh, nhơn loại hữu sanh, tức là chúng sanh. Trong chúng sanh đã có nguyên sanh, hóa sanh và quỉ sanh(4).
Tỷ như nguyên nhân là khi Khai Thiên rồi, thì đã có chơn linh ấy, còn hóa nhân là chơn linh vật loại, đoạt đến phẩm vị nhơn loại, còn quỉ nhân là hai chơn linh kia xu hướng ác hành mà bị đọa đày vào quỉ vị.
Trong các kiếp hữu sanh, duy có phẩm người là cao hơn hết, nên gọi là Thượng Sanh.
Lập Tam Kỳ Phổ Ðộ này, Thầy đem các chơn linh dầu nguyên sanh, quỉ sanh hay là hóa sanh lên phẩm vị nhơn loại mới trọn câu phổ độ.
Chơn linh các nguyên nhân bị đọa trần, quỉ nhơn chuộc tội hay là hóa nhân thăng cấp đều nhờ Thượng Sanh độ rỗi (ấy là thế độ). Nên Thượng Sanh làm chủ của Thế Ðạo, nắm luật thế nơi tay, mà dìu dắt cả chúng sanh vào cửa Ðạo.
Ai làm cho ngăn cản bước đường tu của thế gian thì Thượng Sanh đặng quyền kiện cùng Tòa Thánh; Chư Chức Sắc phạm luật làm cho chúng sanh phải xa lánh Ðạo, thì người có quyền xin trị tội tức thì.
Thượng Sanh làm chủ phòng Cáo Luật.
PHÁP CHÁNH TRUYỀN:Thượng Sanh thì lo về phần Ðời.
CHÚ GIẢI:Mỗi sự chi thuộc về đời thì về quyền của Thượng Sanh.
Dưới quyền của Thượng Sanh có bốn vị Thời Quân là:
Tiếp Thế
Khai Thế
Hiến Thế
Bảo Thế
Bốn vị Thời Quân chi Thế đặng cùng quyền cùng Thượng Sanh, khi người ban lịnh hành chánh; song mỗi vị có mỗi phận sự riêng, quyền hành riêng là:
Tiếp Thếkhi đặng thế luật hay là trạng cáo chi của ngoại Ðạo cùng là của Tín Ðồ, mà kiện thưa trách cứ Chức Sắc Thiên Phong, bất câu phẩm vị nào, phải dâng lên cho Khai Thế.
Khai Thếkhi tiếp đặng đơn trạng chi chi của Tiếp Thế dâng lên, thì phải kiếm hiểu các nguyên do coi có đáng buộc án cùng chăng, như đáng thì nhứt diện tư tờ qua Cửu Trùng Ðài cho biết nội vụ, nhứt diện dâng sớ cho Hộ Pháp cầu người mời hội Hiệp Thiên Ðài đặng định đoạt. Khi đặng lịnh của Hiệp Thiên Ðài thì Khai Thế phải dâng nội vụ lên cho Hiến Thế.
Hiến Thếkhi tiếp đặng nội vụ của Khai Thế dâng qua, thì tức cấp phải đi tra xét cho đủ chứng cớ rõ ràng rồi dâng lên cho Bảo Thế. Cấm nhặt không cho Hiến Thế thông đồng cùng Hiến Pháp và Hiến Ðạo.
Mỗi việc chi hễ vào tay Hiến Thế rồi thì đã ra bí mật, dầu cho Chức Sắc Hiệp Thiên Ðài cũng không biết tới nữa.
Bảo Thếphải giữ gìn sự bí mật ấy cho kín nhiệm rồi chiếu y theo Ðạo Luật và Thế Luật mà làm tờ buộc án, kế dâng lên cho Thượng Sanh đặng người đến Tòa Tam Giáo Cửu Trùng Ðài, Hiệp Thiên Ðài hay là Bát Quái Ðài mà buộc tội.
Bảo Thế là người Ðầu Phòng Văn của Thượng Sanh.
Thượng Sanh là cây cờ của thế, tức là Ðời, ấy vậy đời nơi nào thì Thượng Sanh nơi đó. Người có quyền xem xét kẻ hành đạo coi Thánh Ðức có đắc nhơn tâm cùng chăng, nhược bằng kẻ ấy thể Ðạo không đủ tư cách, thì người có quyền dâng sớ cầu xin thuyên bổ.
Thượng Sanh đối quyền với Chưởng Pháp bên Cửu Trùng Ðài.
Hiệp Thiên Ðài là luật lệ, mà Thượng Sanh lại là Chánh Trị, ấy vậy là người của Cửu Trùng Ðài nơi Hiệp Thiên Ðài.
Thượng Sanh và tứ vị Thời Quân về chi Thế, cũng phải thề giữ dạ vô tư mà hành chánh.
Ngoài Pháp Chánh Truyền, dưới quyền Hộ Pháp thì còn Bảo Văn Pháp Quân (Arts et Belles Lettres) trước Thầy phong đỡ làm Tiếp Lễ Nhạc Quân nay đã vào chánh vị đặng chỉnh đốn lễ nhạc lại cho hoàn toàn, cho tới ngày thành Ðạo. Bảo Sanh Quân (Assistance publique) Thầy đương phong đỡ làm Tiếp Y Quân đặng đợi tới ngày thành Ðạo. Bảo Học Quân (Enseignement) và nhiều Chức Sắc khác nữa Thầy chưa lập.
Các vị ấy Hộ Pháp còn đương chờ đến.
PHÁP CHÁNH TRUYỀN:"Thầy khuyên các con lấy tánh vô tư mà hành đạo, Thầy cho các con biết trước rằng: Hễ trọng quyền thì ắt có trọng phạt".
CHÚ GIẢI:Vì lời khuyên của Thầy mà Ðức Lý Giáo Tông xin buộc cả Chức Sắc Hiệp Thiên Ðài phải Minh Thệ giữa Hội Thánh rằng: Lấy dạ vô tư mà hành Ðạo, lại muốn tỏ ra rằng: Chức Sắc Hiệp Thiên Ðài thật trọng quyền, Ngài mới ban dây sắc lịnh, buộc cả Tín Ðồ và cả Chức Sắc Thiên Phong, hễ mỗi Chức Sắc Hiệp Thiên Ðài mang dây sắc lịnh vào mình mà hành chánh nơi nào, thì phải tuân mạng, dầu lỗi quấy cũng phải chiều theo, chỉ để cho Hội Thánh có quyền định tội, lại buộc cả Chức Sắc nào đã thọ quyền của Hiệp Thiên Ðài cũng phải minh thệ, y như vậy mới đặng hành chánh.(Bảo Văn Pháp Quân cũng phải vậy nữa nghe.)(5)
(1)Ấy là lời khen của Ðức Lý Giáo Tông.
(2)Hay lắm, hay lắm.
(3)Nguơn Tạo Hóa, Nguơn Tấn Hóa và Nguơn Bảo Tồn, đã giải rõ trong bài chú thích Pháp Chánh truyền Cửu Trùng Ðài Nam Phái.
Dưới Cửu Trùng Ðài có Tòa Tam Giáo cũng như Bát Quái Ðài có Tòa Tam Giáo Thiêng Liêng. Khi nào có Tòa Tam Giáo Cửu Trùng Ðài xử đoán rồi mà người bị cáo còn uất ức hàm oan thì mới kêu nài đến Tòa Hiệp Thiên Ðài, thảng như Tòa Hiệp Thiên Ðài xử rồi mà người bị cáo còn uất ức nữa thì phải kêu nài lên Tòa Tam Giáo Thiêng Liêng là quyền của Bát Quái Ðài chưởng quản. Dầu cho lập Tòa Tam Giáo dưới Cửu Trùng Ðài hay là đệ lên cho Tòa Tam Giáo Thiêng Liêng là Bát Quái Ðài, cũng đều phải do nơi Hộ Pháp.
(4)Nguyên sanh là gốc từ Khai Thiên đã có. Hóa sanh là Khai Thiên rồi mới biến hóa ra. Quỉ sanh là hai phẩm kia phạm Thiên Ðiều bị sa đọa.
(5)Ấy là lời của Ðức Lý Giáo Tông dặn Bảo Văn Pháp Quân.
Hết Phần HTĐ
