Chốn Cũ Người Xưa
Bạn Thiết thân thương
Vậy là tôi trở về chốn cũ, nơi tôi đã đắp cái nền cho sự nghiệp và cuộc sống hội nhập hoàn toàn của ngày nay.
Nơi tôi bắt đầu biến mình từ cậu con trai dại khờ và lóc chóc trở thành người đàn ông cô đơn và hiểu rằng tất cả mọi thứ trên đời: Mộng vẫn đẹp hơn là thực.
Cái chốn mà tôi muốn nói nơi đây chính là thành phố cổ kính nhỏ bé Fribourg, nơi tôi đã sống 1/3 quãng đời biệt xứ. Có những ngày mưa gió rã rời, có những ngày tưng bừng nắng hạ, có những phút tưởng rằng ta đang sống trong tinh cầu giá lạnh và có những giây sống hoan lạc trong tiếng nhạc của thiên giới.
Tôi đã yêu và đã hận thành phố Fribourg.
Tôi yêu nó vì bao nhiêu kỷ niệm đầy vơi. Yêu nó vì những gương mặt thật trẻ trung, dấu yêu của bạn bè, những gương mặt trí tuệ và mô phạm của các giáo sư. Yêu nó vì tôi đã ấp ủ trong lòng nó bao nhiêu mối tình thơ dại và non yểu. Tôi yêu Fribourg vì chính nơi đây tôi đã mũ áo bước vào giai cấp hàn lâm của một xã hội tân tiến song rất ít người học đại học (6%). Tôi yêu Fribourg vì nhưng bước chân vụng dại, những nụ cười vu vơ và nơi đó tôi đã đánh mất tuổi hồn nhiên.
Tôi hận nó vì Fribourg quá nhỏ và cái nỗi buồn của tôi nơi ấy quá lớn, lớn hơn thành phố. Tôi hận Fribourg vì những tháng ngày quá vất vả, thiếu thốn và vài lần thất bại mệt nhoài trong thi cử. Tôi hận Fribourg vì tôi biết rằng tôi sẽ phải xa nó và đau khổ vì xa nó, nhớ nó.
Tuần qua, tôi lẩn thẩn trong nỗi buồn vơ vẩn và thiếu vắng. Tôi khăn gói trở về thành phố này sau 6 năm xa cách. Mướn khách sạn ngủ qua đêm, rồi tôi lao đầu đi tìm lại kỷ niệm. Tôi lang thang tren các vỉa hè góc phố, mỗi bước chân qua tôi lại âm thầm nghĩ lại từng kỷ niệm dấu yêu,từng khúc ruột đắng cay ngày cũ.
Fribourg vẫn vậy, vẫn nhỏ bé và nhẫn nhục chịu đựng những câu nguyền rủa của những kẻ chán đời. Vẫn kiêu sa hãnh diện nhận những lời chúc tụng ca ngợi của những kẻ đang trên đà chiến thắng, những người du khách hời hợt, chợt đến rồi đi. Fribourg vẫn cổ kính già nua với các tháp chuông nhọn hoắt. Vẫn ma quái ghê ghê trong bóng sương mù. Vẫn trẻ trung chứa chấp tất cả các con người trẻ, khát vọng một ngày mai tươi sáng qua ngưỡng của đại học. Vẫn là kẻ dung hoà bao nhiêu nền văn hoá Đông Tây, ngôn ngữ bất đồng.
Tôi kiếm được vài người bạn còn sót lại nơi thành phố. Người vui người buồn, cuộc đời vẫn trôi ... vẫn trôi. Tôi đi vào đại học, cái bục của tôi hay ngồi đọc sách trong các giờ giải lao vẫn im lìm nhẫn chịu như xưa. Trong thư viện vẫn cái mùi vị sách vở ấy, bàn ghế ấy, nhưng những gương mặt rất trẻ, ngẩng lên nhìn tôi lạ lẫm, rồi tiếp tục cắm đầu vô chồng sách. Họ có biết đâu rằng chính chỗ họ ngồi hôm nay, tôi đã mài đũng quần bao nhiêu tháng ngày vất vả?
Đám hoa hồng thật đẹp trong sân trường năm qua không còn được trồng lại, có lẽ người ta dể cho đất dưỡng sức vài muà . Các cánh hồng muà hạ năm xưa, đã cho tôi bao cảm xúc, ý thơ và tình yêu cuộc sống, nay thiếu vắng lạ lùng.
Thôi Hộ ngày xưa viết:
"Nhân diện bất tri hà xứ khứ?
Đào Hoa y cựu tiếu Đông phong"
(Năm nay nàng ở nơi nào
Hoa Đào năm cũ cười chào gió Đông!)
Trần Bảo Toàn ngày nay hỏi rằng:
"Bất kiến hồng hoa, ngã tự vấn
Cựu nhật hữu bằng, hà xứ tại ?"
(Cánh hồng chẳng thấy tăm hơi
Bạn bè ngày cũ, nay dời về đâu ?)
Tôi đi lại khúc đời không quá dài không quá ngắn. Cơn gió lạnh thổi các lá nửa xanh nửa vàng hiu hắt muà Thu bay vấn vương lên vai tôi, tóc tôi, tôi có cảm giác các cây Bồ Đề (Lime Tree, Tilleul, Linde) xưa cũ trông sân trường, đang như ngừời mẹ già với các ngón tay khẳng khiu run rẩy vuốt tóc đứa con đã biệt tích bao năm nay chợt trở về.
Tôi thấy lòng bình an và yêu quá. Bài hát Trở Lại Mái Trường Xưa "...Hôm nay tôi trở về thăm trường cũ, nhiều nét đổi thay ..." ấy nếu ai không có tâm trạng như tôi trong hiện tại, thì không biết bài nhạc kia hay đến thế nào!
Có một ngày nào Bạn Thiết qua đây, tôi dắt người đến Fribourg "của tôi".
Nơi đó, "nguời tình già trên đầu non" vẫn hát.
Thương mến
Bảo Toàn
Gate gate paragate parasansgate bodhi svaha
