Nhà

Nắng mới ươm hồng hửng lên, làm vàng hanh những ruộng dâu, vài luống hoa hồng chúm chím, mượt mà. Bao cành hoa anh đào rung rinh hé nở. Tiếng đàn chim thức giấc đầu tiên, hót líu lo, ríu rít, rộn ràng dưới các mái nhà, nhảy nhót trên nhánh thông già, đan vào nhau, tạo thành bản nhạc vui tươi, lảnh lót chạy dài trên đồi thông nhấp nhô, như sóng gợn.
Dãy đồi thông Thông Thiên Học nằm cạnh Ký túc xá nữ sinh viên, đường Trương Vĩnh Ký thật hữu tình. Đứng trên đồi nhìn xuống đại lộ Duy Tân, muôn ngàn dáng xuân lượn bước trong lòng phố thị. Tâm tư Tứ tràn ngập niềm hy vọng và hạnh phúc.
Ở một mình trong thành phố, ngày ngày đi làm việc. Thật buồn. Thật nhớ. Thật cô đơn. Văng vắng. Buồn buồn. Nhơ nhớ. Thương thương. Vợ bồng con, quyết định đi xa. Không làm sao ngăn cản, anh khóc nhiều.
Hết giờ làm việc, anh lang thang đây đó, ban đầu anh cảm thấy đôi chút tự do, như người đàn ông hào hoa, độc thân vui tính, mặc dù ngay sau đó, anh thấy hậm hực, bức rứt, buồn phiền. Không hiểu giờ nầy vợ, con, làm gì ? Con trai đầu lòng thân yêu, quá đỗi bụ bẫm, xinh xắn, có ngủ yên, hay khóc nhè trong vòng tay mẹ nó?
Mỗi đêm, anh vẫn ngồi tại café Tùng tối mờ, trước ly café đắng, đen như cuộc đời, gói thuốc lá mang tính độc hại. Mặc kệ! Anh cứ hút liên miên. Chết bỏ. Mặc. Cứ tha hồ, tự do hút thuốc. Không còn ai bên cạnh khịt mũi, nhăn mặt khó chịu, vì mùi thuốc có oxid cacbon làm nhức đầu, rối loạn thần kinh. Cuộc đời buồn nhiều hơn vui, tràn đầy đau khổ, biến anh thành thứ hoá chất, độc hơn thuốc lào, thuốc rê, thuốc ruby, cào rửa trong tim, trong phổi anh hết mọi niềm tin yêu.
Có vợ con ở nhà, anh không hút thuốc, vẫn rối loạn thần kinh, mù tít cung trăng, bất lực nhìn vợ con ra đi, như gã bạc nhược, buông thả theo bản năng gàng bướng đó sao?
Anh đau khổ nhiều, vì cuộc chiến đấu nội tâm ray rứt khôn nguôi. Chúng vào tận đáy niềm tin yêu, tấn công anh liên miên. Anh nhìn ra lòng phố thị giá băng. Vài chiếc xe vụt qua, tiếng động cơ ồn ào, bụi bặm xăng dầu lan tỏa. Bộ hành lác đác đi lại trên hè. Họ hối hả đi đâu? Vui cười hay phiền muộn? Họ vào tiệm ăn với gia đình? Hay về dưới mái nhà êm ấm? Họ có yêu đời, hay tư lự như anh?
Không. Tứ cương quyết đấu tranh. Phải làm cái gì hữu ích, hơn bó gối trước ly càfé và gạt thuốc đầy tàn, cúi đầu chịu gia đình uốn cong đi, vì bước ngoặt lao đao giữa cuộc đời, lúc vợ dại con thơ, cần bàn tay chăm sóc người chồng, người cha.
Anh phải gần bên, chia sẻ chuyện vui buồn, thương yêu trong cuộc sống đùn lên, do những đau khổ, mỏi mệt chất chồng đem lại.
Vợ chồng, phải đính liền nhau trong hôn nhân, tình yêu, và con, như sợi xích thiên nhiên, ràng buộc chặt chẽ, đúng khớp, không có gì chia xa được. Dù xa dưới hình thức nào cũng thế. Không vì kế sinh nhai, mà đẩy vợ con càng xa nhà.
Nhà. A phải! Tiếng “Nhà” vừa vang lên, Tứ bàng hoàng giật mình, hân hoan, cường diệu xiết bao! Nhất định chính hai bàn tay trắng nầy, sẽ làm được.
Anh vội đứng lên tính tiền, hân hoan về chỗ trọ ngủ sớm. Hai ngày sau, anh đến bạn bè, hàn huyên dò hỏi. May mắn thay! Anh gặp cụ Khải, là hội trưởng Thông Thiên Học, cụ cấp cho anh một lô đất làm nhà. Anh gọi hai chân hụi, mười hai người, (cả cái và con). Mỗi chân năm ngàn. Có tiền, anh đi mua vật liệu chở về, thuê người làm nhà. Ngày dựng nhà, anh nhờ Hiệp, Ngọc, Viên, phụ giúp một tay. Trong vòng ba ngày, kể như khung nhà hoàn tất. Các bạn chí tình, thật tốt, giúp đỡ anh lúc gặp khó khăn. Đúng nghĩa là bạn hiền.
Tứ vui mừng kinh khủng. Nhà gỗ lợp tôn, xinh ơi là xinh, đầy đủ tiện nghi cần thiết. Tứ ngẩn ngơ vui mừng tự hỏi: Không hiểu sao mình giỏi vậy? Nhà không dư tiền, của cải dấu cất cũng không. Thế mà anh sẽ cho vợ con, nguồn hạnh phúc vô biên: Cho gia đình mình mái nhà ấm áp, chui ra chui vào, dù bé nhỏ, đơn sơ nhưng thân thiết, vô vàn ấm cúng. Anh biết Mến sẽ rất vui mừng.
Chiều thứ bảy, ra bến xe, (từ Tùng Nghĩa lên Đà Lạt) thật sớm, anh đứng lên ngồi xuống, mong ngóng đón hai mẹ con. Trong lòng khấp khởi, mừng vui tột cùng. Anh cố dấu hạnh phúc, dẫu vậy vui vẻ khác thường, khiến Mến nhìn anh, ngạc nhiên hỏi:
- Hôm nay, sao anh vui quá?
Tứ bế con vào lòng, hôn lên trán bé thật kêu:
- Không có mẹ con em, anh dọn đi... ở nhờ chỗ khác rồi.
- Điên quá vậy anh? Thuê nhà anh chị Kỳ, tiện cho mình, gần chợ, bến xe, nhà thờ, anh dọn đi ở nhờ, khi cần nhà, người ta đuổi đi, không kịp dọn ra. Anh à.
Anh cười cười, im lặng, nhìn Mến đá lông nheo mấy cái, khiến nàng thấy bực mình, hờn dỗi, xách giỏ theo anh lên xe lam, về chỗ mới. Mến bị cúm mấy hôm nay, mặt nàng xù ra như chú nhím. Tứ thấy thương vợ hơn.
Trước căn nhà màu trắng, xinh xinh, có cửa gỗ sơn màu xanh, Tứ móc túi quần lấy chìa khoá, cho vào ổ, mở cửa ra, nhường vợ bước vào trước.
Mến nhìn quanh: Phòng khách rộng kê bộ sofa, góc phòng là tủ trà, tủ sách, bàn làm việc, có bốn ghế dựa, radio ở đầu ngăn vách. Tường treo hai chùm đèn mờ ấm áp, tỏa ánh sáng dìu dịu. Ngăn đôi phòng khách và hai phòng ngủ bởi cánh cửa gỗ, bức vách ván đóng mắc cáo, phủ màn voan màu xanh da trời. Phòng ngủ kê một giường thước tư, phòng kia kê giường thước sáu. Tủ quần áo đặt sát góc, bàn nhỏ thấp bên đầu giường, nệm, mền, sạch sẽ ngay ngắn. Nôi con cạnh giường lớn. Bàn máy may kê sát cửa sổ, nhìn ra rừng thông. Bếp rộng kê bàn ăn, tủ chén bát, thùng gạo, đồ dùng linh tinh, cạnh lò than, hai lò dầu lửa, để trên bục gỗ thấp. Đó là tất cả vật dụng cũ của gia đình.
Anh tủm tỉm cười, hỏi:
- Em thích căn nhà nầy không?
- Anh nói lạ ghê! Thích cũng thua.
- Mà em có thích không đã?
- Em thích chứ.
- Có người tặng cho em đó.
Mến ngạc nhiên, nghi ngờ nhìn chồng đăm đăm:
- Ai mà hào phóng, dễ thương vậy anh?
- Anh chứ ai.
Mến không thể tin, mặt tươi như hoa, khi nghe nguyên nhân "căn nhà của chúng mình". Cô mừng kinh khủng. Chưa bao giờ mừng vui kỳ diệu đến thế! Một điều ngoài ước mơ và hy vọng, nay đã trở thành sự thật. Bất giác Mến mở rộng vòng tay, ôm bố con vào lòng, hôn tới tấp lên mặt, lên cổ hai người. Say sưa với hạnh phúc bất ngờ, cô cười như điên, đi lên "nhà trên" đi xuống "nhà dưới".
Nhà! Chỉ cần một tiếng đó thôi, đã nói lên muôn vàn đầm ấm, hạnh phúc, hân hoan, cường diệu xiết bao! Mến cảm ơn Tứ. Cảm ơn cụ Khải. Cảm ơn bạn hữu thân quen. Cảm ơn tất cả. Tối tối các ca sĩ nổi danh, từ các đài phát thanh, vẳng lên trong radio Philippe bốn băng, đặt ngoài phòng khách. Cảm ơn đài phát thanh, đã phát chương trình thi ca chọn lọc, gửi theo làn sóng điện, từng hơi thở ngọt ngào thân thương, họ không quên con người ở nơi xứ lạnh hoa anh đào, không quên "gia đình nhỏ", lắng nghe chương trình thoải mái, êm dịu. Xin gửi đến qúy vị lòng biết ơn chân thành, sâu xa nhất của ba người, trong muôn người sống nơi xứ ... “Bài thơ hoa Đào” nầy.
Nhân nghỉ lễ Noel và Tết Dương Lịch, Tứ làm mấy bữa cơm thân mật, trước cảm ơn bạn bè, nồng nhiệt giúp đỡ anh, làm nên mái nhà, sau là âm thầm "khánh thành căn nhà đầu tiên của chúng mình". Không hé môi nói với ai, đã thọ ơn qúy-nhân rất nhiều, không muốn làm phiền họ hơn. Trong xóm có năm gia đình, cất nhà chông chênh lên mặt đất đầy lá thông khô mượt mà, làm nên bộ mặt thân quen, kết tình thân ái xóm giềng.
Hai gia đình Hiệp, Ngọc, có con cái lít chít, lút chút, nheo nhóc, những bảy tám đứa... Ơi là con! Sự hiện diện trẻ con hai nhà nầy, trong xóm đầy tiếng la khóc, nói cười ồn ào. Kế bên là nhà Viên, anh công chức trẻ, độc thân, trầm lặng, siêng năng. Vợ chồng Qúy mới cưới chừng năm bảy tháng. Mến mời thêm các bạn Thu Cúc, Thúy Mai, Nhung, Hồng. Phía trước triền đồi nhà Mến là nhà Mai, bạn thân. Mỗi lần bế con xuống chơi nhà bạn, hai cô tỉ tê chuyện trò, tâm sự suốt buổi.
Mấy hôm nay Tứ chẳng đi làm, suốt ngày anh quanh quẩn bên vợ con. Mến bị cúm khá nặng, dây dưa hơn tuần chưa dứt, anh không cho vợ nhúng tay vào nước. Sáng sáng anh giặt tả lót, phơi đồ trên hàng dây thép, kẹp gài cẩn thận. Ở nhà cô đặt nồi cơm, nấu ấm nước pha trà, nấu nước sôi đổ bình thủy. Quét dọn nhà cửa. Tứ ra chợ mua thức ăn giây lát, rồi về làm cơm.
Phải nói là anh thay đổi cách nhìn, cũng như hành động, khác hẳn ngày trước chưa có con thơ. Thương vợ con nồng thắm. Mến phân vân tự hỏi : Đâu là hạnh phúc ngọt ngào? Đâu là cay đắng muộn phiền? Đâu là hương hoa tuyệt vời của tình yêu đích thực? Có phải... xa nhau thì thương, gần nhau thì thường, vì khắt khẩu? vì thói quen trái ngược? Chưa thấu hiểu nhau?
Từ trong ký ức, quá khứ xa xôi tưởng đã nhạt nhòa, bỗng bừng bừng lóe lên tia chớp hứng khởi, giống kẻ du mục dạn dày, trải qua lắm lần dòng đục, lẫn dòng trong, nay khát khao tìm về chốn xưa, choáng ngợp hương hoa tình yêu.
Vài lần trong tuần, hai vợ chồng khoá cửa, bế con đi tà tà xuống phố ăn xôi gà, hoành thánh mì, gần khách sạn Thủy Tiên, ăn phở Ngọc Lan. Phố thật gần, đi bộ năm phút là đến. Ăn uống xong, anh bế con vào rạp Hòa Bình, hay rạp Ngọc Lan xem ciné. Chín giờ tối, muốn đi ciné, vẫn bế con đi được. Miễn là hai mẹ con có đủ áo ấm, khỏi sương giá.
Nghỉ phép hơn một tuần. Không muốn vợ đi làm lại, Mến đang đau, Tứ xúi vợ bỏ việc. Mến yêu thích căn nhà quá! Nó dễ thương, dù bé nhỏ thôi.
Toại nguyện, không đòi hỏi gì hơn, cô xiêu lòng, ở nhà không phép tắc, đơn từ gì cả. Hai tuần bình thản trôi qua. Bỗng, Mến nhận thư hiệu trưởng báo cô: “Hãy suy nghĩ kỹ, chị không nên bỏ việc, uổng lắm, học sinh rất cần chị”.
Suy nghĩ rất nhiều. Cuối cùng Mến bàn với chồng, nên đi làm. Đó là cả một quá trình đấu tranh, không khoang nhượng. Cô đã từng đau khổ vì vấn đề cơm áo, lúc vừa cưới nhau, sự túng quẫn, là bài học thiết thực nhất. Chả nhẽ ăn rồi, đi lui đi tới, chờ chồng về, ngửa tay vòi cái nầy cái nọ. Thậm chí từ củ tỏi hạt tiêu, cần chi ly? Với hai bàn tay nầy, trí óc không đến nỗi tồi, Mến sẽ tạo cho cuộc sống gia đình, cho mái nhà, góp phần khả quan hơn.
Phong cách hiệu trưởng như Long thật qúy, hiếm có. Ông rất tốt, tận tình, thông cảm và giúp đỡ đồng nghiệp hết mình. Cô nghỉ không đơn từ, không giấy tờ chứng minh hợp lệ, ông không báo trình, dù cô vắng mặt ở nhiệm sở khá lâu, ông che chở, giúp cho bạn, có con đường trở lại. Mến rất cám ơn ông Nguyễn văn Long ở Phú Hội, năm 1964 rất nhiều.

*

Trang Chính
Văn | Thơ | Nhạc | Tác Giả