Kỷ niệm buồn 30/4/75
Từ cả hơn tháng nay, tình hình chiến sự ngoài mặt trận ngày càng nóng bỏng hơn. Bắt đầu từ giữa tháng 3 năm 1975, cuộc triệt thoái lực lượng quân đội ra khỏi Cao nguyên mở đầu cho một sự tan hàng, tháo chạy của quân dân trong các vùng Pleiku, Kontum. Sau đó lan trải ra các vùng lân cận. Như một quân cờ domino bị ngã xuống làm ảnh hưởng đến các quân cờ khác, từng vùng đất của Việt Nam Cộng Hoà mất dần, ngày càng thu hẹp lại. Ở Sài Gòn, đi tới đâu cũng nghe thấy bàn tán về các tin tức ngày một thay đổi theo chiều hướng thật bất lợi cho miền Nam Việt Nam. Trường học, chợ búa xôn xao. Người dân không biết làm gì khác ngoài việc nghe máy truyền thanh và xem truyền hình để biết thêm về mọi việc đang xảy ra. Khi Tổng Thống Nguyễn Văn Thiệu từ chức vào tối 21 tháng 4, mọi người càng hoang mang hơn và biết rõ tình hình thật sự gay cấn hơn các trận chiến khác như Tết Mậu Thân ở Huế hay mùa hè đỏ lửa năm 1972. Tổng thống Trần Văn Hương lên thay thế, chỉ vài ngày sau đã lập tức triệu tập Quốc Hội họp khẩn cấp để đề nghị bầu ông Dương Văn Minh làm Tổng Thống, hy vọng " sẽ chấm dứt chiến tranh bằng cách thương thuyết và hoà giải với Mặt Trận Giải Phóng Miền Nam ". Ngày 28 tháng 4, trong khi áp lực của Cộng quân ngày càng nặng hơn quanh vòng đai thủ đô Sài Gòn, ông Dương Văn Minh đã đọc diễn văn nhận chức Tân Tổng Thống. Cùng ngày, dinh Độc Lập bị dội bom bởi 3 phi cơ mà Cộng quân đã lấy được từ phi trường Đà Nẵng.
Buổi tối đó, ba mẹ tôi gọi chúng tôi lại và đưa cho mỗi người con một ít tiền và giấy tờ cần thiết như khai sanh, thẻ căn cước ... Ba tôi nói:
- Đã có lệnh phải cắm trại 24/24 nên ba chỉ chạy về vài phút dặn dò các con vài điều rồi phải đi ngay. Không biết thời thế này rồi sẽ ra sau, nhưng dù có chuyện gì xảy ra các con hãy bình tâm và nhớ là tìm cách trở lại nhà nếu các con còn sống. Các con hãy cùng đi với mẹ lên nhà chị Thoa, ở ngay Dòng Chúa Cứu Thế đi. Nhớ cầu nguyện cho gia đình và đất nước thoát khỏi một cuộc biển máu ...
Ba tôi nói xong, vội vã chạy về sở. Chúng tôi nhìn nhau, nhìn lại căn nhà mà mình sắp sửa rời xa không biết bao lâu, lòng buồn vời vợi. Mẹ không nói gì, chỉ nhìn từng người con mà nước mắt lưng tròng.
Từ nhà tôi lên tới nhà chị Thoa chỉ khoảng 3,4 cây số ( km ), vậy mà phải mất tới gần 45 phút vì mọi người đều chạy ùa ra đường. Trong giòng người đó, tôi nhìn thấy những khuôn mặt hốt hoảng, lo sợ, đăm chiêu. Lâu lâu, tiếng súng và tiếng pháo kích vọng về từ các thành phố lân cận làm tăng thêm sự hỗn loạn của Sài Gòn. Chúng tôi đến được nhà chị bình an, và không khí của một dòng tu làm cho tôi phần nào cảm thấy yên tâm hơn. Trước tượng đài Đức Mẹ, hương khói nghi ngút và mọi người đều qùy gối đọc kinh cầu nguyện. Tiếng hát vang giữa trời làm át đi những âm thanh của súng nổ, đạn bay : " Mẹ ơi, đoái thương xem nước Việt Nam, trời u ám chiến tranh điêu tàn, Mẹ hãy giơ tay ban phúc bình an ... ". Tôi hoà vào từng lời kinh, tiếng hát. Và chợt hiểu vì sao ba mẹ tôi chọn nơi này làm chỗ trú ẩn, nếu có chết cũng chết trong niềm tin và ra đi thật nhẹ nhàng.
Đêm của sự chờ đợi điều gì đó sẽ xảy ra, đêm của thao thức, âu lo làm cho tôi không ngủ được. Tiếng rì rầm nói chuyện của những người chung quanh, có lẽ để giảm bớt sự sợ hãi. Tiếng cười vắng bóng, một vài người đang kể chuyện vui cho người khác nghe, nhưng không ai có thể cười được. Thỉnh thoảng, mọi tiếng động im đi, người ta nghe rõ cả tiếng đập mạnh của những con tim trong đêm tối.
Một ngày mới bắt đầu. Tiếng đạn pháo vào các mục tiêu chính của Sài Gòn như bộ Tổng Tham Mưu, căn cứ Không Quân Tân Sơn Nhất, bộ Tư Lệnh Hải Quân tại bến Bạch Đằng ... làm cho bầu không khí chung quanh thêm sôi sục. Mọi người dân Sài Gòn tuôn ra đường càng lúc càng đông. Trên đường, xe cộ bị vứt bỏ tứ tung. Lác đác trên đường, một vài xác người nằm lây lất vì bị trúng đạn pháo kích. Sài Gòn mang một bộ mặt thảm khốc của chiến tranh rõ nét hơn. Thủ Tướng Vũ Văn Mẫu lên đài phát thanh yêu cầu cơ quan Tùy Viên Quân Sự của Đại sứ quán Mỹ ( DAO )rút đi trong vòng 24 giờ đồng hồ và được sứ quán Mỹ trả lời : " Tất cả mọi người Mỹ sẽ bỏ đi, không phải chỉ có DAO ... ". Như vậy, Người Mỹ bỏ Việt Nam sau khi dùng chiến tranh Việt Nam để thử vũ khí, quân lực ... và bây giờ là bỏ chạy để mặc cho miền Nam lọt vào vòng kiểm soát của Việt Cộng.
Trên đài phát thanh, tin tức chiến sự nóng bỏng vẫn được truyền đi : vòng vây của Cộng quân ngày càng xiết chặt, từ Long An, Bình Dương, Biên Hoà, Vũng Tàu ... Tôi lại đi ra trước sân nhà thờ Dòng Chúa Cứu Thế, trong sự hỗn loạn của rừng người. Tiếng máy bay trực thăng chợt nghe thật gần, một chiếc máy bay đang đáp xuống để đón người. Giòng người dạt ra, nhưng cũng có một số người không sợ, chạy đến gần hơn và cố gắng leo lên chiếc trực thăng đó. Chỉ vài phút sau, đã đầy người trên chiếc máy bay, vẫn còn có vài người bám vào bộ phận hạ cánh của chiếc trực thăng. Không còn cách nào hơn để cất cánh, người trên chiếc máy bay đạp những người còn bám vào hai càng của trực thăng. Tiếng động cơ rú lên, xen lẫn vào tiếng kêu la của mọi người.
Thời gian từ từ trôi. Một ngày sau cùng rồi cũng hết. Tôi mệt mỏi thiếp đi. Trong giấc mộng, tôi thấy được những tiếng rên siết của người bị thương vì đạn pháo kích, tiếng khóc nức nở, uất nghẹn của người mẹ mất con, người vợ mất chồng ... Tôi giật mình thức dậy, mới ba giờ sáng. Chợt buồn cho đất nước, một dân tộc hiền hoà, cần cù chăm chỉ làm việc để xây dựng hiện tại và tương lai, lại phải chịu đựng quá nhiều mất mát trong chiến tranh. Từ một ngàn năm đô hộ của Trung Quốc, sau đó là trăm năm nô lệ cho Tây phương, đau buồn nhất là cuộc nội chiến giữa hai miền Nam Bắc kéo dài hơn 30 năm. Bao nhiêu mất mát, nước mắt và đau khổ đã tưới trên từng con đường của quê hương Việt Nam.
Buổi sáng 30/4 lại đến. Mới có hai ngày mà mọi người đều mệt mỏi. Vẫn là tiếng bom đạn vọng về từ đâu đó. Vẫn là tiếng động não nề từ người dân miền Nam Việt Nam trong cơn khốn cực. Vẫn là những đôi mắt, đôi tai ... nhìn và lắng nghe tin tức từ máy truyền thanh và truyền hình. Hơn 10 giờ sáng, tiếng nói của Tổng Thống Dương Văn Minh vang lên từ máy truyền thanh, như một lời than khóc cho miền Nam Việt Nam : " Tôi, Tổng Thống Dương Văn Minh, tuyên bố đầu hàng vô điều kiện để tránh đổ máu cho người dân. Tôi kêu gọi các anh em binh sĩ hãy chấp hành quyết định này ... ". Sự im lặng kéo dài từ mọi người, sau đó nhiều tiếng khóc chợt vang lên thương cho một chế độ dân chủ Cộng hoà vừa bị khai tử. Từ máy truyền thanh, giòng nhạc vang vang : " Giải phóng miền Nam, chúng ta cùng quyết tiến bước ... ". Ai đó trong giòng người đứng lên, tắt máy đi để khỏi nghe bài hát đó.
Hơn một tiếng sau, ba tôi đến gặp chúng tôi. Cả gia đình ôm lấy nhau, mừng rỡ vì lại gặp nhau sau mấy ngày xa cách. Gìong lệ nóng trào ra trong nỗi vui mừng, nhưng tôi biết đó cũng là giòng nước mắt khóc thương cho một Sài Gòn sụp đổ, một miền Nam Việt Nam bị thôn tính trong bàn tay của Cộng Sản. Một trang sử mới lại đến, đánh dấu một thời đại đen tối nhất trong lịch sứ Việt Nam. Mai kia, lịch sử sẽ phán xét và mọi việc sẽ rõ như ban ngày, vì " không có gì che khuất được ánh mặt trời ... ". Tôi chợt nhớ đến câu nói của Tổng Thống Thiệu : " Đất nước còn thì còn tất cả, đất nước mất sẽ mất tất cả ... ". Ôi ! Đất nước của tôi ...
Viết cho ngày mất miền Nam 30/4/1975, kỷ niệm 30 năm.
Sợi nắng về ngang làn tóc rối
Thì thầm tiếng gọi vọng bên trời
Hạ vàng dìu bước ngày trôi nổi
Em bước qua rải một chút vui