Ghét
Bạn thân mến, nếu hôm nào đó bạn bực bội và phiền muộn đến nói với tôi rằng "Mình chẳng hiểu sao cái cô đó (hoặc anh chàng đó) lại ghét mình và thường hay kiếm chuyện nói xấu sau lưng mình hoài!", tôi sẽ hết lòng cảm thông với bạn nhưng cũng sẽ không ngạc nhiên chút nào cả về vấn đề bạn đang phàn nàn; bởi vì tôi cũng như bạn, làm người sống giữa đời ắt hẳn phải chấp nhận chuyện... kẻ ghét người thương, thế gian vốn đã có câu "Chín người mười ý" rồi cơ mà. Tôi sẽ làm gì để giúp bạn cảm thấy nhẹ nhàng thoải mái hơn ư? Có lẽ tôi sẽ mời bạn ngồi xuống uống với tôi vài tách trà lài, nghe tôi "phiếm luận" về vấn đề này theo sự hiểu biết và kinh nghiệm sống nhỏ nhoi của tôi xem bạn có cảm thấy... thoải mái hơn chút nào không.
Người ta nhiều khi rất khó có thể phân định được rõ ràng giữa ghét và thương như họ từng phân định sự khác biệt giữa màu trắng với màu đen. Trắng và đen ập vào ngay trước mắt chúng ta bằng một hình ảnh cụ thể, bằng một thực tế hiển nhiên. Còn ghét và thương thì khác hơn, lắm khi người ta che đậy "ghét" bằng cái vẻ bên ngoài thân mật, thương yêu, chăm sóc... Ngược lại cũng lắm khi người ta che đậy "thương" bằng cái vẻ... thờ ơ, lãnh đạm, lạnh lùng. Chính vì thế mà chúng ta chỉ phân biệt ghét và thương qua cảm nhận. Lắm khi cảm nhận kia trở nên sai lầm do ta... yếu người non dạ hay tại "kẻ kia" khéo che đậy, khéo giả vờ quá nên ta mới... bé cái lầm, gây ra những hoàn cảnh đầy kịch tính dở khóc dở cười.
Tôi không muốn đi sâu vào "thương" nên trong phạm vi của hôm nay, của trang giấy này, chúng ta hãy nói về "ghét" trước và sẽ nhắc đến "thương" ở lần sau, bạn nhé!
Theo tôi nghĩ người ta rất có nhiều lý do để... ghét bạn nhưng suy cho cùng nó cũng bắt đầu từ hai nguyên nhân chính mà thôi (còn một nguyên nhân thứ ba nhưng đó là nguyên nhận phụ thuộc, nếu tôi nhớ, tôi sẽ nhắc ở phần sau). Một, người khác ghét bạn do bản thân bạn nhìn... thấy ghét, hay nói nôm na "mới nhìn đằng trước là đã ghét luôn ở đằng sau rồi". Ấy, bạn đừng vội nóng nảy mà la lên rằng "Tôi có làm cái quái gì để cho người khác ghét đâu!". Chữ "bạn" ở đây tôi muốn nói đến như một thí dụ cho dễ hiểu, chứ không phải "chỉa mủi dùi" vào cá nhân bạn. Hai, người ta ghét bạn do mặc cảm tự ti của bản thân họ khi họ thấy rằng họ không bằng bạn, dù họ không bao giờ nhìn nhận cái nguyên nhân thực sự của sự ghét bỏ này với bạn hay với người khác, chẳng mấy ai có can đảm nhìn nhận rằng "Tôi ghét cái con nhỏ đó vì nó... trẻ và đẹp hơn tôi!".
Đối với nguyên nhân thứ nhất để người ta ghét bạn là do... bản thân bạn. Có thể bạn đã quá... tự cao, tự đại, luôn cho mình là cái rốn của vũ trụ nên chẳng coi ai ra gì. Trong trường hợp này, cho dù bạn là một người tài giỏi thật sự, bạn cũng sẽ chẳng được lòng kẻ khác bởi vì sự hống hách, kiêu căng của bạn cho người ta cái cảm nhận rằng "bạn là kẻ có tài mà không có đức". Hay cho một thí dụ khác, nơi công ty, chỗ làm việc, bạn a dua, xu nịnh xếp lớn trong khi trù dập, phách lối đối với những người làm dưới quyền mình. Khi bạn "khó thương" như vậy, thử hỏi ai mà không ghét bạn cho được. Kẻ dưới quyền bạn có thể nhịn bạn để được yên ổn trong công việc kiếm miếng cơm manh áo nhưng không hẳn là họ sợ bạn và họ lại càng không quý bạn. Chẳng có gì ngạc nhiên khi nghe tin bạn yếu đau phải nghỉ một vài ngày không đến hãng mà họ chẳng có chút gì thương xót lại thở phào nhẹ nhõm hay vỗ tay mừng, đơn giản thôi: Họ không phải nhìn thấy gương mặt "hắc ám" của bạn trong một khoảng thời gian dù là ngắn ngủi. Cũng có thể một lần nào đó, bạn đi ngang qua phía sau lưng họ, nghe họ đang xầm xì "nguyền rủa" mình. Đừng vội trách họ, họ không thể (hay không dám) nói thẳng với bạn thì phải nói sau lưng thôi. Trong trường hợp này, kẻ "nói xấu sau lưng người khác" không đáng trách mà kẻ đáng trách là... bạn, là cách hành xử của bạn đối với những người xung quanh. Phải chi bạn giỏi mà biết khiêm tốn, lớn chức lớn quyền mà biết cảm thông, giúp đở mọi người thì họ sẽ kính trọng, mang ơn bạn biết mấy. Cũng chẳng phải là quá trễ nếu như... một ngày nào đó bạn ngoảnh đầu nhìn lại những sai lầm của mình để tự sửa chữa, tự kềm chế bản thân. Mọi người, tôi tin, sẽ sẳn sàng tha thứ cho bạn. Nhưng bạn hãy nên nhớ, lắm lúc những vết thương không hẳn được xoá bỏ hoàn toàn và dẫu có... kín miệng, liền da chúng vẫn để lại những vết sẹo thật vụng về, thật khó coi. Bạn cũng đừng quên câu "Tức nước vỡ bờ", khi cái ghét đã lên đến đỉnh điểm thì những chuyện không hay sẽ xảy ra, khi đó cho dù bạn có hối cũng đã là... quá muộn.
Nguyên nhân thứ hai khiến người ta ghét bạn là do mặc cảm tự ti của chính bản thân họ. Nào, bạn hãy cùng tôi trút bỏ gánh nặng bực bội, khó chịu này xuống khỏi đôi vai của bạn đi! Bạn được mọi người yêu mến vì bạn dễ thương, khả ái, hay có tài năng trong một lãnh vực nào đó khiến cho một vài kẻ không bằng bạn phải ganh ghét, dèm pha rồi cố tình tạo ra những thị phi, hiểu lầm nhằm gây ảnh hưởng tới uy tín, nhân ảnh của bạn. Bạn chẳng có lỗi lầm gì trong trường hợp này nên không phải lo lắng chi cho nhiều. Hãy sống vui vẻ, hòa mình với mọi người, giúp họ xóa bỏ đi cái tự ti mặc cảm trong lòng họ, họ sẽ nhìn bạn bằng đôi mắt dịu dàng hơn, thân thiện hơn. Nhưng nếu như họ vẫn cứ... khăng khăng ghét bạn vì thành kiến nhỏ nhen trong lòng họ sâu xa quá, bạn cũng đừng lấy đó làm buồn lòng và nản chí, hãy bước tiếp trên con đường của bạn miễn sao bạn không thấy thẹn với mình, với Trời Đất là đã đủ. Bạn cũng đừng mắc mưu họ để rồi hăng hái lao vào các cuộc thị phi, tranh luận mà họ cố tình tạo ra sẳn cho bạn để đưa bạn vào tròng. Hãy điềm tỉnh, phớt lờ và hãy cứ nhìn đời bằng lăng kính tin yêu màu hồng vì cái xấu bao giờ cũng bị loại trừ, huỷ diệt nhưng bạn hãy để cho cái tốt có thời gian làm việc đó. Khi cái xấu đang tác quái, cái tốt trong ánh mắt bình thường của mọi người có thể trở nên chậm chạp, ù lì và... lép vế, nhưng bạn hãy tin tôi đi, chỉ có cái tốt mới tồn tại được lâu dài và có giá trị vĩnh cữu.
Sẳn đây tôi cũng nhắc đến nguyên nhân thứ ba mà tôi gọi là... nguyên nhân phụ khiến cho người ta... ghét bạn. Bạn có nghe câu này bao giờ chưa "Tôi ghét nó vì bạn của tôi không... ưa nó!" (mà bạn của tôi không ưa "nó" vì ... một trong hai nguyên nhân trên, thế cho nên tôi mới nói đây là nguyên nhân phụ thuộc!) hay "Tôi ghét nó vì ... tôi không ưa bạn của nó!". Ngay chính bản thân tôi cũng đã trải qua trường hợp này rồi dù... có vẻ không đúng và không công bằng đối với người bị ghét nhưng bạn ơi, đời sống chỉ có những điều tương đối và con người vốn thường xử lý mọi việc dựa trên tình cảm hơn là lý trí, thế nên mới có câu "Biết sai mà vẫn làm" là vậy.
Như tôi đã nói, vốn sống của tôi rất hạn hẹp vì tôi chưa đi hết một đời người, vì tuổi đời của tôi vẫn còn những ngày học hỏi thật dài đợi chờ nơi phía trước. Bài viết của tôi sẽ có nhiều khiếm khuyết không tránh khỏi, tôi mong bạn hãy thông cảm và đừng... "ghét" tôi, bạn nhé, và, bạn đã thấy... dễ chịu hơn một chút nào chưa bạn thân mến của tôi?
Cuộc sống mỗi ngày là một món quà mà thượng đế đã ban tặng, đã dành để cho mỗi con người chúng ta khi chúng ta còn đứng trên mặt trái đất, còn hít thở làn không khí của bầu trời, đó cũng là tại sao người Mỹ gọi ngày hôm nay là "present". Đừng để những vụn vặt thị phi làm cho "món quà" ấy trở thành một tảng đá nặng nề mà ta phải cực nhọc vác trên vai! Tôi cũng còn nhớ đại khái một câu ngạn ngữ như thế này "Nếu cuộc đời đem trao cho bạn trái chanh, bạn hãy lấy đó làm một ly chanh đường thật ngọt". Vậy hãy vui lên nhé, bạn của tôi!
Và hãy để tôi nói với bạn bí mật này, chắc chắn sẽ làm bạn mỉm cười: "Bài viết hôm nay không chỉ dành cho bạn mà tôi còn dành để... tặng bản thân tôi nữa đấy, bạn thân mến của tôi ơi!"
051605
ttv
