NGHỀ BẮT TRÙNG

 

Nghề bắt trùng .

 

Nói đến  hai chữ bắt trùng , một số người còn ngơ ngẩn chưa hiểu , tôi muốn nói gì ?

Thật đúng vậy , vì ở Việt Nam thì  loài côn trùng dùng để chỉ một loài vật nhỏ dưới đất … như giun , dế ….….nếu không có hại thì thôi chứ có lợi thì chưa nghe qua .

Ấy thế mà Trùng ở đây lại đem dollars cho gia đình tôi và một số người tay trắng ,chân ướt chân ráo ,  nên cửa , nên nhà  trên xứ lạ quê người ..

 

Đó là những ngày mới bước qua cái thế giới mà lúc ở ViệtNam tôi hằng mơ và nghĩ  : đó là thiên đàng hay nói cách thực tế , đó là miền đất hứa .

Sau 6 năm mất nước , gia đình chúng tôi mới nhổ được NEO và đã may mắn đến được bến bờ tự do !

Mắt nhắm , mắt mở , sung sướng nhìn miền đất hứa với đầy hy vọng , đầy tự do …......hạnh phúc !

 

Vài tuần lễ đầu tiên , tuy chưa nhận thức được đâu ra đâu , nhưng bậc làm CHA MẸ tự nhiên  tôi đã cảm thấy được cái thiên đàng ,  tự do , hạnh phúc , không phải là

 “ngồi mát ăn bát vàng”

 

Quả thật  vậy …., cái thành phố tôi ở, người Việt không có là mấy , đếm trên đầu ngón tay , phone cho nhau để hỏi thăm nhau mà cũng còn phải đợi đúng giờ nào , chủ nhà có nhà  và cấm kỵ nhất là gọi phone  không làm phiền giấc ngủ của chủ nhà .

Những nhà mà tôi quen biết và có vẻ tận tình  giúp đỡ …chỉ dẫn chúng tôi , thì lại ngủ ngày , làm đêm ,…mỗi khi gặp nhau , những người này thường vừa nói chuyện vừa ngáp dài dài .

 

Ô ,  thiệt là lạ quá , họ  mệt mỏi đến thế sao ?.....

Không bao lâu sau , tôi cũng không khác gì họ , đã nói là  làm đêm mà , ngày có ngủ bù nhưng ngủ sao được đủ giờ , khi mà cả cuộc sống chỉ ngủ ban đêm , oái oăm  thay  , bây giờ , đêm thức ngày ngủ .

 

Việc làm  của họ nay cũng là của tôi ,  cứ đợi lúc trời nhá nhem tối , hoàng hôn vừa bao phủ vạn vật là gia đình chúng tôi đi bắt trùng (các con tôi còn phải chờ đến tháng sau tựu trường đúng niên học , nên ở nhà cả ngày )

 

Trong khi đó thì các con tôi còn quá nhỏ  ,  chưa đủ tuổi ở nhà  một mình , phải cần đến babysitter ,  chu choa ơi , khó khăn cho tôi , tiền chính phủ cho chỉ ăn cầm hơi , mua cái quần cái áo cũng phải ra  hội từ thiện , vậy thì làm sao tôi có tiền mà mụợn babysitter .

Thế là … sau nhiều lúc suy nghĩ , tôi  quyết định , cùng đem chúng ra bãi trùng và cho chúng ngủ trên xe của chủ trùng , trong khi tôi bắt trùng  loanh quanh đó !

 

Tôi nhất định đi bắt trùng  , việc bắt trùng này coi như là việc làm đầu tiên của tôi khi bước chân lên miền đất hứa , chả có cách lựa chon nào khác hơn  , ANH ngữ ngày xưa đã học coi như trả thầy , nghe dân địa phương nói như “vịt nghe sấm” , người ta phải lập đi , lập lại  mãi mới hiểu được , còn khi tôi muốn nói với họ thì tôi nói bằng tay nhiều hơn bằng miệng .

 Bằng cấp ngày xưa vất hết vào xọt rác , cái gì cũng phải học lại từ đầu ,  muốn đi làm những việc làm vừa ý thì ít nhất cũng phải có xe  riêng , mà bắng lái xe thì còn phải học và chờ ngày thi  , còn rớt lên rớt xuống , không dễ gì  thi là đậu một lèo .

 

Thế là ,… trời mới nhá nhem  tối , tôi đã ra  góc đường đứng chờ xe trùng đến đón , người chủ trùng quá tử tế  với tôi , khi nhìn thấy một lũ con tôi , anh đã há hốc miệng ra kêu lên , :

Trời ! tụi nó nhò xíu mà bắt cái gì ? xe chật lắm ….

Tôi nhìn anh ta nói :

Tội nghiệp bác ơi , tôi bất đắc dĩ phải đem chúng theo , chứ bỏ chúng ở nhà một mình , lỡ có gì xảy ra ……..vả lại  luật pháp cũng không cho phép ….

Thế là anh  chủ lắc lắc cái đầu  nhưng tay mở cửa xe cho các con tôi leo lên …… tôi hiểu ngay ý anh chủ là “ bỏ thì thương mà vưong thì tội “.

Quả thật vậy , xe đi vòng vòng vài phút là chật ních người ngồi , các con tôi phải ngồi  ra phía sau xe (chỗ chứa hàng hoá ) anh chủ xe còn dặn kỹ :

 Ngồi cúi cái đầu xuống nhe , kẻo cảnh sát mà thấy ngồi như vậy là  tui bị phạt chết mồ luôn đó !

 

Đến bãi trùng , trời tối đen , con mắt tôi như bị quáng gà ,  chị HUÊ , vợ người chủ trùng bảo tôi :

đeo đèn vô đầu đi , nhớ để đèn giữa trán   ( chiếc đèn được xỏ qua một sợi giây  vải , vòng sợi dây vô đầu , quanh trán để rọi  thấy trùng )

rồi đeo thùng  không(loại thùng thiếc , khoàng 4 litre )vô một bên chân  này còn chân kia  đeo thùng cám ( nói là cám  nhưng thật ra là mùn cưa xay nhiễn  để chấm tay vào trước khi bắt con trùng cho khỏi trơn )

và nhớ theo tôi nghe , bãi này rộng lắm , coi chừng đi lạc …..

 Sau  khi bảo các con tôi nằm ngủ trên xe , tôi theo chị HUÊ , chị  đi rất nhanh vào bãi  , nhẹ  nhàng không gây tiếng động , vì trùng rất nhát hễ nghe động là thụt mất xuống lỗ , chiếc đèn  toả  ra ánh sáng  trên mặt đất ,chị HUÊ thì thào :

Đó ,  trùng đó , thấy chưa , chà ! bữa nay còn sớm mà trùng đã lên nằm hứng sượng rồi , điệu này bữa nay  “trúng “.

Tôi ráng mở to con mắt hơn nữa  …. một vài giây sau , tôi mới thấy một con trùng , tôi giật bắn người và suýt nữa rú lên , nhưng may quá   tôi đã nhanh tay chụp mạnh vô vai chị HUÊ cho đỡ sợ  :

Trời ơi , sao mà trùng gì ghê quá vậy ? không giống như trùng bên việt nam mình

hả chị ? chị cười khì khì và với giọng khôi hài :

Ừ thì thằng Tây thằng MỸ nó to con thì trùng nó phải to chứ !

Giọng  đùa vui của chị cũng chẳng làm tôi vui được vì tôi đang sợ quá , con trùng dài  và to gần như chiếc đũa  ăn cơm , mà … hình như nó còn có vằn  như rắn   .

Eo ôi , chị HUÊ ơi , em sợ quá , chắc em không bắt được đâu , em trở ra xe nhe .

Chị  kêu lên :

Điên hả ? tới rồi thì bắt thử đi , nhiều ít gì cũng được tiền  , thử cho biết , hồi mới đi ai cũng vậy , kêu sợ lúc đầu chớ khi bắt riết rồi quen  …

 

 

Tôi vẫn  sợ và nói nhanh :

Thôi chị ạ , em lỡ đi ra đây , thì em ra xe ngồi chờ sáng , lúc nào anh chị về thì cho em về  , em nhát lắm con gì em cũng sợ , huống chi con trùng này … thiệt ghê quá !

Chi nắm tay tôi , kéo đi và nói :

Nghe tôi nói nè , thò tay chấm cám trước cho khỏi trơn , rồi thấy là chộp liền , đừng suy nghĩ gì hết , tiền không đó ! giỡn sao , dollar thứ thiệt  nhe .

Chị vừa kéo ,vừa đẩy tôi , vừa  cúi xuống chộp lia chia trên mặt đất , tôi vẫn cứ  đứng ỳ ra , rồi bất đắc dĩ , tôi như cái máy theo chi cúi xuống , nhưng vẫn không dám chộp con nào , nhìn theo  tay chị lia liạ   , chấm cám bên  thùng  bên chân phải và chộp nhanh  trùng rồi  vất vô bên thùng bên  chân trái  ,……………….

Ấy thế mà   khi ánh đèn rọi vô thùng  tôi cũng thấy bộn rồi đó , có nghĩa là khoảng 1/3 thùng  , những con trùng dính cám đang vùng lên , uốn éo trong thùng làm tôi cũng bắt rùng mình !

Tôi cảm thấy lạnh , không biết vì sương đêm làm tôi lạnh hay vì bản tính nhát gian chưa bao giờ nhìn thấy con trùng quái  đản  như thế này !...................

Màn đêm dầy đặc, tôi lạ lẫm nhìn quanh ,  tôi nhìn về phía xe đậu lúc nảy , có lẽ cũng khá xa , vì từ nảy giờ tôi theo sau chị HUÊ cũng cả hơn 1/2 tiếng đồng hồ chứ ít gì ,nghĩ đến các con , không biết chúng thế nào , còn thức hay ngủ , đây là đêm đầu tiên mà các con tôi thiếu MẸ trước giấc ngủ  ,  nhất là đứa con gái út , đêm nào cũng ôm MẸ thủ thỉ đủ điếu cho đến khi ngủ thiếp đi  !

Mắt tôi cay cay , tôi khe khẽ thở dài , tự an ủi lấy mình , không sao đâu ,  chúng biết MẸ loanh quanh đây thôi mà !

Bỗng tôi nghe tiếng chị HUÊ giục giã :

Bắt đại đi , đứng  mà không bắt thì uổng  thì giờ , nhìn nè, chị vừa nói vừa rọi ánh đèn về phía trước mặt tôi :

Thấy chưa , con trùng nằm dài đó , chấm cám rồi chộp lẹ đi ,

tôi như người bị chị thôi miên , cúi xuống , tay  chấm cám rồi chộp lẹ , nhưng thay vì tôi quăng vô thùng đựng trùng thì tôi lại quăng ra đất  và kêu lên , Á …

Chị HUÊ bật cười to :

Sao không quăng vô thùng  mà  lại quăng ra đất ?

Tôi rùng mình và nói  :

Ghê quá , nó  quăn quẹo trong tay em , làm  em rợm cả người !

Chị lại cười to hơn :

Nó cắn đâu mà sợ ….

Vậy là giỏi rồi đó , ráng đi , qua đây ai cũng vậy , cái nghề này  là nghề tự do , làm thì làm , mệt thì ngồi nghỉ , không ai ép buộc hay la lối gì mình  mà lại còn kiếm bôn bạc cho gia đình đó ………………………

Tôi  bước  lòm khòm chậm chạp như nặng nề lắm , còn chị HUÊ thì vừa tay phải vừa tay trái , chị bắt cả hai tay luôn , sao mà hay vậy , trông dáng chị như bà còng , hay như người  đi cấy lúa ,  cứ khoảng hơn nửa tiếng  , trùng gần đế miệng thùng sắt là chị trút trùng ra thùng gỗ  vuông khoảng hai gang tay , có thành cao khoảng 1 ngón tay  , rồi đậy trên miệng thùng bằng một thùng gỗ khác , thấm thoát mà chị đã được  5 thùng ., còn thùng của tôi chỉ mới  gần đầy 1 thùng ………………….

 

cứ như thế cho đến quá nửa đêm , chị HUÊ bảo tôi :

đói không?  nghỉ tay chút đi , cho thư giãn cái lưng .

Tôi đứng thẳng người lên , ôi chao ơi :

Cái lưng em đau quá , như muốn gãy vậy chị HUÊ ơi , chị có vậy không ?

Ai mà chẳng vậy , bắt mỗi ngày cũng vậy thôi , về ngủ vài tiếng là hết , hổng Sao đâu !

Tôi khệnh khạng như một cụ già trên 70 tuổi , khó đi đứng  vì đau ngang thắt lưng quá  và có lẽ cũng vì mỗi  bên  chân đeo một cái thùng sắt  , nặng vì cám và trùng , tôi  rê rê đôi chân đến chỗ những thùng gỗ , nhanh tay đổ trùng  ra thùng gỗ , những con trùng bóng  nhẫy  , oằm oèo trông ghê quá …..tôi  tháo luôn thùng cám bên chân phải để đôi chân thoải mái hơn .

Chị HUÊ  đang lôi ra những gói thức ăn và nuớc uống , Tôi  ngồi  phịch xuống đất như chị HUÊ ngồi , mệt mỏi dựa luôn vô gốc cây , không cần biết sạch dơ thế nào nữa , tôi ngao ngán  , bải hoải  và  thầm nghĩ , chắc từ ngày mai , kiếm việc gì khác mà làm chứ làm kiểu này , sợ  quá , chân tay nhớp nháp , từ trên đầu đến chân  đều dính cám , quần áo ướt lẹp nhẹp , có lẽ vì sương đêm , mùi cám và mùi trùng làm tôi suýt nôn  mửa mấy lần ……………..……

Chị HUE^ trao cho tôi miếng bánh  và bảo :

Ăn đi , bánh mì nhân thịt đó, có ớt cay  ăn cho  ấm , bớt lạnh , ăn cho có sức mà thức tới sáng .

Tôi  vừa lắc đầu  vừa nói :

Cám ơn chị , em không đói , em uống nước được rồi .

Chị gợi chuyện :

Mệt thì nằm nghỉ , nằm đại đi ,  bãi cỏ người ta chơi đánh gôn (golf)  mà , bữa nay bắt ở đây là “vua “ rồi đó , vài bữa mà hiếm trùng , có khi ra farm bắt , phân bò đầy đất ….đôi khi đụng đầu con bò ,  hú hồn hú vía luôn đó , nhưng trùng ở ngoài farm lớn hơn ở đây , có lẽ nhờ phân bò  mà nó lớn , bắt đầy thùng lẹ lắm .

Nghe chị nói tôi cũng cảm thấy lợm giọng ,……….chị tỉnh bơ vừa nhai bánh vừa nói tiếp :

Cũng nhờ ba cái dân nhà giàu họ đi câu cá , nên mình mới có chỗ tiêu thụ  trùng đó , còn nghe nói họ mua trùng đổ ra đất cho đất  xốp , trồng trọt cây cối hết xẩy luôn …………kể cả đất nuôi trùng rồi thải ra ngoài mà mình xin về trồng cây hay trồng  bông hoa cũng  “số dzách “đó nghe .

…………………………

Vài phút sau , chị HUÊ lại đeo thùng vô chân  và bắt đầu tiếp tục  , tôi cũng cố gắng hết sức theo chân chị .

…………………………………………..

Trời trở lạnh hơn , lúc này thì tôi cảm thấy kiệt sức, tôi ngồi phệt xuống đất gần chỗ chị HUÊ đang bắt trùng , cả người tôi ê ẩm ……..rồi không bao lâu , tôi nằm dài ra cỏ , kê bàn tay làm gối đầu ,  mặc cho ướt át , hôi hám , dơ bẩn  , tôi  cũng không cần biết ,… hình như tôi thiếp đi.........

…..Tôi nghe nhiều tiếng động gần , thùng khua lủng củng ,lách cách ,  rồi tiếng nói chuyện , tôi tỉnh hẳn người , ngồi bật dậy , nhìn quanh , trời cũng  đã tờ mờ sáng , …thì ra mọi người cũng ngừng tay , và họ đang đong trùng  và  giao cho chủ trùng , tiếng họ vui cười chứ không có gì là mệt mỏi , họ vẫn cười đùa vui vẻ như lúc mới đến bãi , … thì ra họ vui và phấn khởi vì họ đã bắt được nhiều trùng ,  kể như họ đã ”trúng” như lời chị HUÊ nói lúc nãy ….tôi lặng yên nghe truyện họ …..

Vậy là ngày mai  vợ chồng tui có thể mua cái TV màu cho lũ nhóc coi rồi .

Ngon lành hé !  nếu mỗi ngày mà nhiều trùng như vậy là hết mùa trùng gia đình anh Bằng tậu nhà đó nghe .

Tiếng người cãi chính , có lẽ là anh bằng :

nói gì vậy , nhà mấy chục ngàn 1 căn , mua sao nổi  , …mua xe thì còn được......................

Tiếng người khác tiếp:

Chứ còn gì nữa , gia đình anh 5 mạng . mỗi mạng làm  trung bình 15 thùng cũng là bộn bạc rồi  , 15 thùng mà 5 mạng  là 75 thùng  1 đêm , 1 thùng là 15 dollars , khẩm tiền  rồi đó ! mua gì mà hổng được .

Tiếng người khác xen vào :

Ừ hé , anh chị ấy may mắn con cái lớn , làm được giúp đỡ cha mẹ , còn tụi tui , con nhỏ quá , phải gởi babysit  tốn tiền  , hai vợ chồng tui bắt  lại kém quá , tất cả được có 15 thùng .

Có tiếng nói chen vô :

15  thùng cũng  khá rồi , bữa nay giá cao mà , giá thấp thì cũng 12 đồng  1 thùng , thì cũng bộn bạc chớ ít gì …………….

Tôi nghe họ nói mà thèm , riêng tôi  cả đêm chỉ có được gần hai thùng  , con cái thì ngủ vạ vật trên xe suốt đêm , tôi lại khe khẽ thở dài !

Trên  đường về nhà , xe chật ních người , các con tôi không còn chỗ ngồi sau thùng xe nữa  , mà ngồi dưới chân ghế xe, mùi trùng , mùi cám lẫn mùi mồ hôi ….làm tôi chóng mặt  , xe lắc lư mãi cho đến khi xe ngừng trước nhà ,  mẹ con tôi lục đục kéo nhau xuống , mấy đứa bé không cần biết gì đến mẹ , nhảy lên giường ngủ tiếp , riêng tôi , chui vô nhà tắm xối nước từ đầu  đến chân cho đỡ  những mùi khó chịu , rồi cũng bò lên giường trăn trở cho đến khi thấy mặt trời mọc , xuyên qua khe cửa sổ , …..mệt quá , tôi thiếp đi lúc nào không biết.

 

Tuần sau đó , tôi đi kiếm việc làm , gặp ai tôi cũng nhắn nhe , nhất là  mỗi lần đi lễ là tôi lại nhắc nhở hội nhà thờ , kiếm dùm việc làm cho tôi , họ cũng đã giúp tôi điền bao nhiêu lá đơn xin việc rồi , mà chả thấy ma nào kêu đi làm , mỗi lần điện thoại reo vang là tôi lại nhấp nhô tưởng họ gọi đi làm , cả 2 tuần lễ như vậy , thật là chán đến cùng cực !

Cái xứ sở gì mà vắng tanh , đường xá không có người đi bộ , buồn ơi là buồn , nhất là hôm nay , từ sáng đến giờ , mưa không dứt hột , mưa không to nhưng cứ rơi mãi  giống như mưa phùn xứ mình , tôi chợt nhớ đến lời chị HUê nói :

Mưa phùn lất phất như vầy là nhiều trùng lắm ……

Suy nghĩ kỹ đi , mấy tháng hè trôi mau lắm , làm farm cũng cực lắm , hái đậu , hái bắp , bẻ cà rốt , …đi làm phụ bếp hay rửa chén , cũng cực khổ như trâu chớ đâu sướng ích gì …..mà chủ còn rầy rà này nọ …..cũng trầy sát hết tay chân , cũng mệt mỏi khác gì bắt trùng đâu …..mà tiền đâu bằng  bắt trùng ….vài tháng  nữa giỏi tiếng Anh , biết lái xe rồi thì kiếm việc làm dễ hơn .

 

Thế là tôi lại phone chị HUÊ , lần này đi ,  tôi gởi được đám con tôi cho bà hàng xóm , bà trong hội nhà thờ  và ở cạnh nhà , bỏ lũ trẻ ngủ ở đó rồi sáng về  ghé qua đón chúng , kể như cũng ổn thoả .

Thế là từ đó , tôi đi bắt trùng ,  chỉ sau hai tuần mà tôi bắt giỏi không kém gì các anh chị  em đã từng bắt kinh nghiệm  mấy mùa trùng , mỗi đêm nhiều trùng , tôi cũng được trên 10 thùng  , ít trùng tôi cũng được trên 5 thùng  .,

mặc dù có đôi khi  trời trở lạnh , tay ướt vì  nhớt trùng , ướt vì sương  trên cỏ , hai bàn tay tôi lạnh cóng không còn cảm giác, tôi cũng cố gắng bắt liên tục cho đến sáng , lúc đó nước mắt tôi còn nhiều hơn nước mưa , nhưng tôi tự an ủi lấy mình , ráng lên , không bao lâu hết mùa trùng có tiền chi tiêu trong gia đình rồi thong thả kiếm  việc làm , thì sẽ không cực quá như vầy đâu .

 

Cứ cuối tuần , chị HUÊ đưa tiền mặt cho tôi , tôi  đếm  đollar thứ thiệt  ,tôi sung sướng cất giữ cẩn thận  và  từ đó  gia đình tôi  bắt đầu biết ăn ngon , không còn ăn cổ gà  và gan gà nhiều như trước mà ăn thêm thịt bò và một đôi khi hoang phí , gia đình tôi đã dám vào những tiệm ăn fast food .

Những ngày nắng không mưa , đất khô , không có trùng , tôi cứ tiếc hùi hụi ,  hầu như ngày  nào  cũng nhìn trời , cầu mong cho mưa  để có trùng mà bắt và  nhớ lời chị HUÊ nói  “trùng là tiền không đó , lượm đi “ !

 

Thấm thoát gần hết mùa trùng  tôi đếm lại tổng số tiền bắt trùng mà tôi đã kiếm được , tôi đếm đi  , đếm lại mãi , tưởng như mơ ,  ăn xài chút đỉnh rồi mà cũng còn được  xấp xỉ 5000 đô  .

Ngày gần tựu trường  của các con tôi  ,  tôi hân hoan   đưa lũ con đi shopping mua sắm , các con tôi cần mua cặp vở và những quần áo ,  ăn mặc cho tươm tất  đến trường .

Tôi cũng vừa may mắn có việc làm , hội nhà thờ đã cố gắng giúp đỡ  gia đình tôi hết lòng ,họ thấy tôi quá vất vả nhưng vẫn có thiện chí , nên họ đã cho tôi một việc làm trong nhà thờ , lương không cao nhưng thì giờ không cần nhất định , không bó buộc lắm , tôi có dịp trau dồi  Anh ngữ và  nhất là mỗi hè tôi lại có thì giờ đi bắt trùng .

 

Bây giờ , sau hơn 20 năm , mỗi lần tản bộ dọc theo sân cỏ , tôi thấy con trùng nằm lạc lối , bò ra  ngoài cỏ , trên lối đi , là tôi lại dùng cành cây  hay chiếc lá bên đường hất nó vào trong sân cỏ  để nó sống ,.

tôi  không còn sợ trùng nữa mà xem trùng như một ân nhân của gia đình tôi , nhờ trùng mà những ngày tháng chân ướt , chân ráo , gia đình tôi đã cótiền để dành , cũng nhờ trùng mà gia đình tôi mua được căn nhà vài chục ngàn , sau 10 năm giá nhà lên cao gấp ba lần ,tôi bán đi và mua căn nhà tốt hơn .

Nay sau hai mươi năm , số vốn đó lên gấp mấy lần  , nhưng một số vốn mà tôi hân hoan sung sướng nhất đời tôi , không phải là căn nhà hay tiền bạc , mà là tương lai các con tôi tốt đẹp , nhờ có tiền bắt trùng mà các con tôi học một lèo không cần phải đi làm part time phụ  giúp gia đình và cũng nhờ chúng nhìn thấy tận mắt việc làm  vất vả , rồi biết thương mẹ mà  chịu khó  học cho đến nơi đến chốn ,  nên người  hữu ích cho xã hội và cho chính bản thân chúng ……

Rốt cuộc , sống đâu đâu cũng phải làm , cũng phải  học , phải có kiên nhẫn và chịu khó thì mới   thành đạt !

 

Khánh Hà