Quê hương...
"Quê hương là chùm khế ngọt, cho con trèo hái mỗi ngày..." (*). Em nhảy chân sáo, từng bước nhịp nhàng theo nhịp điệu của một bài ca đã cũ. Người đi đường nhìn em và em cũng biết điều đó, em cười thầm đoán chắc họ thấy em rất lãng mạn, rất yêu quê hương và dịu dàng nữa... có lẽ. Quả là có phần đúng.
Quê em đẹp lắm, những phố dài nối nhau, những con đường rộng thênh thang bên cạnh cái hồ rất lớn. Hồ thì đẹp, cái thành hồ cũng đẹp, cái gì cũng đẹp trừ những mảng rác lớn nổi lều phều bên góc khuất của hồ. Em nheo mắt thầm nghĩ không hiểu khi chèo thuyền, các cặp tình nhân thường lui vào đó, họ có thấy chỗ đó không thích hợp không nhỉ ?
Và nếu cho em nói, em sẽ kể hàng lô xích xông mọi thứ về quê em, đẹp lắm, hào nhoáng lắm. Em sẽ kể về Hưng Đạo Đại Vương Trần Quốc Tuấn người đã 3 lần đánh đuổi quân Nguyên mà nay đã được dựng tượng dài - cái có thể coi là đẹp nhất ở quê em. Và Tú Xương - nhà thơ trào phúng bậc thầy. Và các danh lam thắng cảnh như đền Trần mặc dù chưa bao giờ em đến đó. Nếu nói về đặc sản thì em sẽ còn hào hứng hơn nữa, quê em có đặc sản phở, chuối ngự, bánh Gai,... nhắc thôi đã thèm. Nhưng thật sự, ngoài phở ra, bản thân em còn không thích những thứ khác. Nói để cho oai.
Em tự hào về quê hương em lắm,
Nhưng...
Em vẫn hay phàn nàn về những cái điên rồ của quê hương em, của con người nơi ấy. Em thầm chửi những đứa trẻ nhỏ hay nhảy tưng tưng trên mộ ông Tú Xương được đặt trong công viên Vị Xuyên. Em bực mình với những đôi, những cặp làm trò mèo nơi đó, em ngứa tiết chửi rủa những ai phóng uế tự do...
"Giá phải là ở Mĩ, bà bắt cho bằng hết, không chừa đứa nào".
Quê em còn được gọi là thành phố dệt, em nghe bà kể rằng tiếng chuông nhà máy dệt nghe thật vui... ấy thế mà nay, em, đang đi dưới bầu trời quê hương, bên cạnh là nhà máy dệt đã quá cấp mà từ thời Pháp thuộc đến nay vẫn chưa sửa. Hơi Clo tuôn ra khiến ai đi qua cũng phải bịt mũi, nhăn mặt, trên bầu trời là những dải khí màu đen...
Quê em còn nổi tiếng về học giỏi, ai ai cũng nghe tiếng dân quê em học giỏi,... nhưng rồi những người đó cũng lần lượt mũ áo ra đi. Họ chê quê em nghèo, không có nhiều tiền để trả cho họ. Và họ tìm đến những miền đất mới, nhộn nhịp hơn. Hà Nội, Hồ Chí Minh,... rồi xa hơn nữa là thủ đô Paris tráng lệ, là New York với một bầu trời rộng lớn, đầy lợi ích. Em thầm trách họ, em phỉ báng họ nhưng thực tế, chính bản thân em cũng đang cố tìm cách để học ở những nơi ấy, kể cũng hay.
Và rồi, những người giỏi đi hết, những người bình thường hay thô tục ở lại, để rồi quê hương em cũng nổi tiếng trên toàn nước về nghề chửi bậy. "Ở đâu có dân quê em, ở đó có tiếng chửi bậy" (ấy là em nghe người ta nói thế).
Thêm nữa, quê em còn đẹp về tầng lớp quan lại. Xem bóng đá, đội bóng quê em "suýt" được cúp Vàng, và chỉ hì hụi vác về cúp Bạc. Em ưỡn ngực tự hào lắm, ai ngờ đâu đó chỉ là "cúp mua", người ta bỏ ra cả đống tiền mua cái cúp đó với giá tiền lớn gấp đôi tiền thưởng, âu cũng chỉ là hư danh.
Rồi, cán bộ từ Trung Ương trên Hà Nội về, tiếp đó là chỉ một chiếc lá chưa kịp rơi xuống đất thì nó đã yên vị trong xe rác, quê em đẹp, xanh, sạch đẹp mà. Và... Em nghe mấy bác xe ôm nói chuyện với nhau, khi lục đục nội bộ, cán bộ, bí thư, chủ tịch tỉnh lôi nhau ra trước cửa Ủy Ban mà bài xích nhau. Họ phân chia bè cánh, họ phân rõ thế lực, xã hội này giống như trong Kinh Tế ấy nhỉ, thầy em dạy rồi, trong Thương Trường cá lớn nuốt cá bé, mạnh được yếu thua. Có gì mà phải thắc mắc ?
Rồi mai này, khi em đi xa rất xa, em sẽ không bao giờ quên quê hương em vì dù sao nơi ấy vẫn là nơi em sinh ra và lớn lên. Em cũng sẽ không quên nói về quê hương, nó đẹp lắm... Vâng ! Đẹp bởi vì là quê hương...
(*) : "Quê Hương" của Đỗ Trung Quân.
06-12-05
Thể theo yêu cầu của một bằng hữu...