Nghĩa, Tình cái vòng lẩn quẩn
Ông tơ bà nguyệt trói những cặp hôn nhân bằng sợi dây tơ hồng mà chả biết thời xưa, cái sợi ấy nó dai, nó dẻo, nó bền chắc đến độ có những cuộc hôn nhân chỉ là do sự sắp đặt của gia đình môn đăng, hộ đối hoặc những hứa hẹn tự thuở ông cố , bà sơ .....những hôn nhân không có tình yêu mà vẫn dính với nhau đến răng long, đầu bạc..... Mẹ Miên nói "ấy là cái nghĩa , cái phong tục nó cột chân hai người lại ". Mẹ kể cho Miên nghe về hôn nhân của mẹ (dù Miên nghe đến hàng trăm lần nhưng lần nào cũng vậy, nghe mẹ rơm rớm nước mắt kể lể M cũng đều cay mắt theo Ba mẹ thành thân do sự mai mối, sắp sếp của ông bà nội . Nghe nói nội chấm mẹ vì mẹ tảo tần, chăm chỉ, giỏi giang nên dù mẹ lớn hơn ba hai tuổi, nội cũng nhất định phải đem mẹ về làm dâu . Mẹ lấy chồng ở tuổi mười sáu, khi mà ba vẫn chỉ là thằng bé 14 chạy lông nhông, ăn chưa no , lo chưa tới cho nênme. là người lo tất tần tật mọi chuyện cho môt gia đình Ba là con trai duy nhất và lại là con trai út nên được các chị cũng như ông bà nội cưng chiều, chẳng hề động đến móng tay, chẳng hề biết làm cái gì để tạo được miếng ăn Nói thật, cái cảnh vớ phải môt ông chồng như thế thì...hichichic Miên thà ở giá ! Đời xưa, người đàn bà đâu có quyền lên tiếng phân trần hay lựa chọn ? cha mẹ đặt đâu thì ngồi đấy thành thử mẹ ngậm bồ hòn về làm dâu của bảy bà chị chồng cùng cha mẹ chồng. Ba năm liên tục mẹ không có dấu chỉ mang thai ( mà mang thế nào được khi đức ông chồng nhóc tì kia cứ long nhong ngòai đồng với các trò đuổi ruợt, đánh trận, tạc lon, bắn ná....?). Vậy là ông bà nội lo lắng không có cháu đích tôn nên lại lât đật kiếm mai mối, xe duyên cho ba lần thứ hai Mẹ tôi sợ lắm, lo lắm nhưng làm sao dám lên tiếng bởi phận mình là dâu con ..... Chẳng hiểu ba tôi có cảm giác thế nào khi nghe ông bà nội tôi chuẩn bị mai mối cưới thêm một bà nữa cho ông ? mà rồi dưng không...hihihi mẹ tôi cấn thai....hì hì thế là nội tôi không cần tìm người sanh cho ông bà cháu đích tôn nữa . Rồi thì thời gian qua mau , mẹ tôi tần tảo nuôi lần lượt mười môt anh chị em chúng tôi . Ba tôi là công tử, chả biết làm gì ra tiền, hồi xưa còn đi lính có lương, giải phóng vô phải đi kinh tế mới rồi thì đau ốm hòai thành thử chỉ có mẹ và anh em chúng tôi đi làm kiếm miếng ăn Mẹ bảo "mấy chục năm chung sống, cái nghĩa nặng hơn cái tình, cái nghĩa ràng buộc mẹ với ba, còn chúng mày ngày nay tự chọn lấy nhau mà rồi cứ gây gỗ lại đòi bỏ nhau Cái sợi dây tơ hồng của thời đại điện tử tưởng rằng tân tiến hơn thì phải chắc chắn nhưng hiệu quả lại ngược lại . Sợi dây ấy cứ gặp bão tố phong ba hay tuyết rơi lạnh lẽo là nó mủn ra và có cơ may gãy gánh . Đã thế còn có bao nhiêu tác nhân cứ chờ cho bão nỗi là lăm le cầm cây kéo tùng xẻo dùm Chữ nghĩa hôm nay trong hôn nhân nó mờ nhạt và lạt lẽo thế nào ấy ! Ở Mỹ ngày xưa thì trai thừa gái thiếu bởi đa số những người đi vượt biên còn sống sót đều là đàn ông . Đàn bà phần đông bỏ xác lại nơi biển cả hoặc vào tay cướp biển. Có lẽ vì quá nhiều trắc trở cho môt chuyến vượt biển nên hầu hết chỉ có đàn ông ra đi, còn đàn bà thì lại ở lại tần tảo nuôi con, tần tảo kiếm tiền mà lo nợ nần, gánh sống . Trai thừa nên xứ người có phương châm "Lady first". Nhưng đấy là ngày xưa, còn ngày nay thì khác rồi. Cuốn vở sang trang nên đàn bà bây giờ lại ế ẩm , đàn ông thì cứ quải cái mác việt kiều về lại quê hương thì ẵm ngay được môt cô trẻ trung, xinh xắn.... Lạ, đàn ông làm được điều đó nhưng đàn bà thì không làm được ? Tiếng đời luôn cứ trút vào người đàn bà . Cứ hễ ông chồng có mèo, bồ bịch lăng nhăng môt thời gian rồi chán chê, rồi muốn quay về thì các cụ lại dạy con gái rằng "Thôi tha thứ cho nó" nhưng cứ hễ có một người đàn bà ngọai tình thì nhất nhất cả họ , cả hàng đem ra tùng xẻo và cái chuyện tha thứ thì cứ coi như gởi gió cho mây ngàn bay . Cuộc sống hôn nhân, nếu có lúc đắng cay thì các ông luôn hăm he sẽ về VN rước người hiền, người đảm. Các ông chỉ cho rằng người đàn bà ở VN mới biết hy sinh cho chồng, cho con chứ còn đàn bà ở Mỹ chỉ có biêt xe sua , ăn diện. Có khi nào họ tự ngồi xuống, soi mình trong gương để đếm xem họ làm được bao nhiêu việc cho người phối ngẫu của họ ? họ có đếm hết những tháng ngày họ đi về là có cơm nóng, canh ngon được sẵn sàng, áo quần được giặt giũ tươm tất, nhà cửa được sạch sẽ, gọn gàng , con cái được nề nếp chăm chỉ ? các ông chỉ nghĩ rằng nhiệm vụ của mình là đi làm kiếm tiền, còn đàn bà phải lo nội trợ nhưng họ lại giả đò quên bẵng cái chuyện người đàn bà ở Mỹ cũng đi cày tám tiếng như họ ? họ không nhìn thấy rằng người đàn bà đang phải cày tới hai job để chu tòan cho môt gia đình. Cứ hễ nghe lời nặng nhẹ của người đàn bà là họ lại dấm dẳng hăm dọa với đủ lí lẽ " đàn bà nói nhiều, đàn bà ở đây cứ muốn leo lên đầu đàn ông ...." Họ đã không thấy rằng chính họ đã đẩy cuộc hôn nhân gia đình ra bờ vực và rồi cả đôi bên đều muốn tự tìm thú vui cho riêng mình khi cái tình đã hao mòn , bào nhẵn : Hết tình cái nghĩa cũng bay người ta chỉ thấy đắng cay nghẹn ngào hết tình thì vẫy tay chào thời nay lên Nét hết sầu ngay thôi ! ngẫm mãi cái nghĩa, cái tình mà lòng thấy ...ngùi ngùi làm sao.....
