Học
Học
Một đời người từ lúc sơ sanh cho đến giờ phút sau cùng thì cũng không ngừng việc học. Từ những thứ căn bản vô cùng đến những kiến thức phức tạp trong cuộc sống, chúng ta đều phải học. Vậy đi nha, câu nói mà tôi không thể nào quên được lúc còn thiếu thời là "học ăn, học nói, học gói, học mở" .
Học mở. Chỉ mở thôi mà cũng phải học sao? Cái vụ này tôi bị la miết. Tôi nhận được thư từ thì tôi xé tanh banh cái phong bì, chỉ những thứ trong phong bì thì họa may được thoát nạn. Ba tôi thường la tôi, "con gái gì đâu mà ẩu, cái phong bì đó xấu số nên lọt vào tay con, có xé cũng xé cho đoàng hoàn tí coi". Thế là tôi lật đật đi tìm chiếc kéo để xắp cho nó lịch sự một tí. Và bây giờ thì trên bàn luôn luôn có một con dao mở phong thư.
Học gói. Bạn có khi nào cặm cụi gói món quà cho nó đẹp mắt để tặng cho người thân không? Thị trường bây giờ tân tiến quá, chỉ cần chạy đi mua một cái bịch vài miếng napkin, bỏ quà vô, xách đi là xong. Những ngày ở trại tỵ nạn, tiền đâu mà mua bịch nên kể cả giấy gói quà cũng phải tự tay mà làm. Lần đầu tiên tôi tặng quà cho một chàng trai ở HongKong khi anh được đi Mỹ, món quà tôi gói gần hai ngày trời mới xong. Tôi đi dán từng mảnh giấy trắng lại cho khéo, tôi gói kỹ lưỡng đến độ một cái mí cũng không lòi ra. Rồi tôi vẽ bông, vẽ bướm lên, đề tên người nhận và người gởi. Bây giờ tôi vẫn còn làm những thứ mà bạn bè tôi cho rằng "tốn thì giờ". Ờ, tôi thế đó, tôi tặng cái gì cho ai tôi cũng bỏ chút công và chút tình vào đó.
Học ăn. Cái này không dễ. Không phải chỉ ăn để bảo tồn sự sống, mà còn phải ăn cho lịch sự một chút. Tôi có đi tới nơi văn minh kiến thức thì cũng không bao giờ quên những bữa cơm ngồi chung với ông Ngoại. Phải nói ông Ngoại của tôi là người nghiêm khắc trong việc ăn uống. Gia đình tôi ở xa ông Ngoại nên khi có dịp thăm Ngoại thì Ngoại bắt tôi ngồi kế. Thiệt mỗi lần như vậy tôi run cầm cập. Cái thủ tục vào bàn ăn tôi phải thuộc lào nếu không là bị ông Ngoại triết liền. Ngồi phải ngồi cho tử tế, ngồi thẳng lưng, và ngồi hai chân phải xếp lại. Ông Ngoại mà thấy ngồi chân trên chân dưới là ông khẻ một cái cho sưng đầu gối. Cơm khi được bới ra thì phải sắp xếp theo thứ tự chức phái trong nhà. Trước khi ăn, tôi (phận con nít) vòng tay mời tất cả mọi người rồi mới bắt đầu ăn. Trong khi ăn cơm, tuyệt đối không được uống nước và không được nói chuyện. Muốn nói gì thì phải nuốt cho xong miếng cơm trong miệng rồi mới được nói. Chén đủa không được khua gõ với nhau, miệng phải khép lại, và nhai không được lên tiếng lớn. Đồ ăn phải trở đầu đủa gắp, nước canh phải múc bằng vá, và khi đồ ăn sắp hết thì tôi có nhiệm vụ đi múc thêm. Nói như vậy không phải bữa ăn lạnh như tiền đâu. Tôi yêu cái không khí ngồi ăn cơm với gia đình Ngoai. Ông bà Ngoại, mấy cậu mấy mợ và anh chị thăm hỏi tôi việc học hành này nọ. Ông Ngoại thì tích chuyện xưa cho tôi nghe. Tuy nhiên, những điều luật trong khi ăn cơm cũng phải tuân theo.
Bây giờ ở bên này, Ba tôi cũng rất nghiêm khắc trong bữa cơm. Tôi đã quen nên không còn run như xưa. Một phần nào tôi cũng bị nhiểm, tôi tuyệt đối không bưng chén cơm đi lòng vòng trong nhà. Bữa cơm chiều của tôi cũng có phần nghiêm khắc, tôi cũng múc canh, bới cơm, cũng ngồi nghiêm chỉnh mà ăn cơm. Và cứ thế ngày nào cũng có hình ảnh ông Ngoại bên tôi. Tôi không dám làm sai thủ tục, vì cũng sợ ông Ngoại la "ăn coi nồi, ngồi coi hướng nghe con" .
Học nói. Bài học cả đời học cũng không xong đây nhé. Ở đời không phải muốn nói gì thì nói, không phải nghĩ gì thì nên nói đó, không phải gặp ai cũng nói thao thao bất tiệt, và không phải cái gì cũng nên nóị Khó quá đi nhỉ?
Chim khôn kêu tiếng rảnh rang
Người khôn nói tiếng dịu dàng dễ nghe (ca dao)
Làm sao để mà nói tiếng dịu dàng cho dễ nghe đây? Ba Mẹ tôi thường bảo trước khi nói phải uốn lưỡi bảy lần, bãy lần không đủ, ít nhất cũng phải mười lần.
Tôi là người rất thận trọng lời ăn tiếng nói, vậy đó cũng co’ nhiều lần bị khiển trách. Thôi thì tôi cũng ráng, "lựa lời mà nói cho vừa lòng nhau" (ca dao) ...
Học ăn, học nói, học gói, và học mở. Ôi những bài học căn bản mà ta có thể xử dụng cả một đời.
