Thuở Áo Ngọc Ngà
Trường nữ trung học của Đan Linh được xây dọc con đường nhỏ nối hai đại lộ, gồm những dãy nhà song song với nhau, cách nhau độ chừng mươi thước, bao bọc bởi bức tường gạch cao hơn đầu người.
Năm nay lớp Đan Linh nằm ở lầu trên của dãy lầu chính. Lầu nhìn ra cổng trường, gồm tầng trệt xây cao hơn mặt sân trường khoảng đầu gối với các văn phòng ở doạn giữa cùng vài lớp ở hai đầu và lầu một dành làm lớp học.
Khi lên hết cầu thang là gặp bàn giấy của cô giám thị trước khi tới hành lang nối chung các lớp. Một bên tường của lớp học có ba cửa sổ. Bên phía cửa từ hành lang vào không có tường, chỉ có màng lưới sắt trống trải thoáng mát.
Còn hành lang chỉ là một cái hàng ba có chắn bức tường xây lửng tới ngang ngực. Không biết để che chở được gì ? Hay để cho những đứa hay lơ đãng như Linh khỏi bay xuống tầng dưới.
Ngày tựu trường Đan Linh lại ngồi cùng bàn với Huệ Uyên như mọi năm.
Thực ra không có sự xếp đặt hay lựa chọn nào cả. Khi vào lớp có bàn trống thì nhỏ ngồi vào rồi nhét cặp vào hộc bàn. Những dẫy bàn khác có tới năm, sáu đứa. Chỉ còn một bàn trống không ai chiếm nằm ngay hàng đầu. Gần cửa. Gần bảng. Dễ bị thầy chiếu tướng nên ai cũng tránh né. Chỉ có hai đứa vô tư, không biết sợ trời đất mới dám ngồi nơi đó.
Uyên luôn luôn ngồi đầu bàn. Linh thì như hạt điện tử lưu động. Khi nào vui thì xích lại gần. Khi nào bất ổn thì mỗi người một đầu bàn. Thỉnh thoảng có đứa ngồi phía đàng sau lại nhờ Đan Linh, nhích sang trước mặt để làm "màn đỡ đạn " chắn tia mắt thầy.
Cả lớp vừa hí hoáy chép xong thời khóa biểu thì có thông cáo của ban giám hiệu đến. Lệnh thi đua trang hoàng lớp có giải thưởng. Lớp lớn buổi sáng lãnh phần tường trước mặt. Lớp nhỏ buổi chiều lo phần tường cuối lớp.
Mỗi lớp được tự do thi đua trổ hết sáng kiến và thực hiện với bàn tay khéo léo của các thành viên. Một cách để che phủ bức tường vàng trơ trụi của lớp mà không phải tốn đồng xu lẫn công lao của ban giám hiệu, ngoài việc đi dạo một vòng tự do chê khen chấm điểm.
Thật dễ dàng khi biết khai thác tính ganh đua của lũ nhỏ.
Và chính sách đó đã thành công trong những năm qua.
Và năm nay cũng sẽ không khác hơn năm trước.
Nghĩa là cũng sẽ có những đứa ngây thơ hăng hái gánh việc lớp.
Đan Linh đang hí hoáy ghi chép tờ khai lý lịch trong tờ giấy rời để nộp cho cô, xong rồi nắn nót ghi vào tập môn Sử của cô, bỗng chợt thấy bàn tay thò sang hộc bàn mình.
Ngẩng đầu lên nhìn cô với vẽ tập trung tư tưởng, say sưa uống ngọt lời cô giảng trong khi một tay thò vào lấy tờ giấy để kẹp dưới tay kia, Linh len lén mỡ ra đọc :" Linh chờ gặp giờ chơi".
Thật buồn cười nhỏ Uyên lẩm cẩm, làm như ở đất nào xa xôi, phải thư từ thông tin, nhưng Linh không dám hó hé, ừ hử ngay cả nhếch môi cười nụ. Chết! Cô Thanh nhậy cảm lắm. Y như có radar sau lưng. Nhỡ cô bắt gặp thì sẽ có giông tố, nguy lắm.
Ráng kiên nhẫn thêm chút xíu, rồi chút xíu. Cho qua giờ dài.
Reng, tiếng chuông dài, reo vui.
Linh đứng dậy, gom góp tập vở giấy viết cho vào hộc tủ rồi lách ra cuối bàn thẳng ra cửa chờ Uyên. Ngồi bàn nầy tiện vô vàn vì thông thẳng ra cửa, không cần phải chờ đến phiên từng bàn lục tục ra như các bàn khác cho nên nhỏ Uyên phải thảy thư chận lại trước, nếu không thì Đan Linh đã vỗ cánh xa bay tự thuở nào rồi.
Uyên ra tới cửa lớp cùng lúc với Thu Minh và Nguyên:
- Tụi mình ra gốc me nói chuyện cho yên.
Nguyên nối gót theo bạn vừa xuống cầu thang vừa cằn nhằn:
- Chuyện gì thì chờ tí đã, khát nước quá! Tui ra hàng cô Sáu kiếm cái gì để uống.
- Ráng chờ nói chuyện chút, ra bà đó bây giờ đông cũng chen chúc chưa chắc gì có đâu.
Nguyên gật đầu, nhưng vẫn phản đối cho hợp lệ:
- Nhìn tui coi, khô teo như mười giờ gặp nắng hạn mà không cho xuống cô Sáu. Có ly đậu đỏ bánh lọt nó buồn héo chờ tui ở dưới đó. Không cho ghé bả là vô...số tội đó.
Bốn đứa đứng khuất dưới gốc me cổ thụ nói chuyện, mắt chăm chú nhìn nhóm công binh Mỹ dang xây thư viện mới để làm quà cho trường. Thư viện cũ nằm ở tận cuối trường, bên cạnh bệnh xá, chỉ là căn phòng nhỏ hẹp, chật chội, chỉ vài đứa bước vào cùng lúc là đủ đẫm chân lên nhau rồi.
Linh thấy trong lòng vui buồn lẫn lộn. Khoãng đất trống đầy cỏ dại ngày nào Linh hay ngồi la cà với lũ bạn sau những chiều tan học đã được dọn sạch sẽ, đổ nền phẳng phiu, phủ mái tôn to, cao, uốn hình vòng màu xanh lá cây sậm kiểu trại lính. Căn nhà hầm trông tối tăm buồn bã hiu hắt.
Như nấm mộ cho người sống.
Như để nhắc nhở đến chiến tranh bên ngoài vòng rào của trường đang như con rắn khổng lồ lăm le nuốt chửng lấy cuộc sống vô tư của tuổi học trò.
Thật đáng âu lo.
Linh lắc đầu như giũ đi những viễn ảnh đe dọa nào tuy hãy còn xa xôi nhưng nào ai liệu được ngày mai?
Uyên nhắc lại:
- Chịu khó nhịn uống đậu đỏ bánh lọt nhé. Chiều nay tới nhà Uyên, chị Hạnh có làm sữa đậu nành, tha hồ bồi bổ. Bây giờ tụi mình bàn tính chuyện trang hoàng lớp để lấy giải thưởng. Chịu lãnh làm nhé?
Đan Linh gật đầu:
- Ừ thì làm cho vui. Nhớ nói chị Mười trưởng lớp, không thôi thì có đứa chen vào.
- Xì, đâu có ai thèm làm mà sợ bị giành giật.
- Ừ nói một tiếng cho chỉ đỡ lo.
Thật tình vừa tốn tiền mua vật liệu, vừa mất thì giờ, đâu ai thèm vác chuyện vào thân nếu không bị thầy cô điểm đích danh sai bảo. Chỉ có mấy đứa quái dị mới ham tụ họp bầy chuyện thôi.
Uyên dặn dò:
- Trưa nay ăn cơm xong lại nhà Uyên nhé, lúc đi nói nhà là cô sai công chuyện. Nhớ suy nghĩ xem phải làm hình ra sao nữa.
Tiếng chuông điện reo vang rền kêu gọi vào học.
Bốn đứa ngồi đó nhìn bức tường trước mặt, ngắm nghía, đo đạc trong đầu, tính toán cắt hình trong báo?
Hay kết hoa lá cành?
Coi bộ hơi hoa đồng cỏ nội chắc bị chê. Có năm lấy lá khô cùng tép lúa dán hình không được hưởng ứng cho lắm.
Năm trước làm tranh như cô Mỹ Nga chỉ, dùng giấy hình xé mãnh dán làm tranh, trông đẹp mà ban giám khảo không biết thưởng thức nên cũng bị chê.
Năm nay không biết làm bằng gì cho mới mẽ, tân kỳ?
Giá mà có sò ốc chắc cũng hay! Đan Linh mơ tới Nha Trang, Vũng Tàu hay tệ ra thì Gò Công, Cần Giờ. Với bãi cát, sóng rì rào, và tôm cua sô ốc đang bò lổm ngổm. Nhưng biển xa xôi tầm tay quá, làm sao Linh đi lượm ốc được?
Thời buổi chiến tranh bất ổn muốn đi xa cũng đâu dễ dàng!!!
Thôi kệ! chiều nay đúng hẹn họp mặt lại rồi tính tới.
Sau buổi cơm trưa xong là Linh thưa má, kẹp tập vỡ vào yên sau rồi dắt xe đạp ra khỏi hẽm nhỏ. Ra mặt đường Ngô Quyền, lên xe đạp tới đường Hùng Vương đầy tàng me thì quẹo phải rồi trực chỉ Đài Chiến Sĩ.
Nhà Uyên ở con đường ngang gần đó. Căn nhà lầu vừa rộng rải lại vắng người. Má Uyên đi buôn bán ở Sài Gòn, cuối tuần mới về. Các chị thì du học xa tít bên Nhật cho nên Uyên được tự do tụ tập bạn ở nhà, không phiền hà ai.
Lên lầu, bốn đứa ngồi sà xuống đất, Huệ Uyên mở đầu:
- Ai có ý kiến phải làm ra sao?
Mọi người nhìn Thu Minh như dò hỏi. Nhỏ nầy ba là chủ nhà in được phép có đủ loại sách báo trẻ con để đọc nên biết được nhiều mánh hay, chẳng hạn như lối in bằng khuôn căng vải, dán giấy cắt hình hay chữ rồi chà bột pha màu trong khuôn đặt lên giấy. Cho nên vấn đề kỹ thuật thì bảo đảm, khỏi chê!
Thu Minh gật đầu:
- Hôm trước tớ có đọc trong tờ báo chỉ cách làm tranh bằng tóc...
- Tóc?
Cả đám trố mắt.
- Ừ, lấy giấy dầu làm nền, vẽ mẫu bằng viết chì, xong tô keo rồi dán tóc lên. Vấn đề là phải có tóc, tóc tớ và Nguyên ngắn chỉ có Linh...
Đan Linh cười hồn nhiên:
- Ừ cứ lấy tóc tớ ! Không sao đâu. Ông cụ tớ cứ đòi cắt ngắn cho gọn.
Uyên thì tóc thắt hai bím dài quá lưng đi ngoắc ngoải trông vừa nhí nhảnh vừa duyên dáng. Chứ có ai như Linh đâu? Đầu tóc là cả vấn nạn ! Bờm xờm, hoang dã, có khi quên cả chãi gỡ trước khi đi học. Cho nên cắt xén thì càng tiện. Rồi ngày nào đó lại mọc ra. Mọc nhanh như cỏ dại. Đến cắt không kịp. Bởi vậy cắt đi tiện lợi cho đôi đàng. Linh tủm tỉm cười. Lại được mang ơn mới tếu ngạo cuộc đời.
Như mọi lần Uyên nắm toàn quyền chỉ huy. Vốn tính nàng là chu đáo lo lắng, làm chủ vấn đề ngay từ đầu đến cuối như tướng lãnh vùng Bốn Chiến Thuật đang thiết kế điều binh diệt Cộng:
- Còn khẩu hiệu trong thông cáo phải chọn để viết thành liễn treo cho cân xứng đó nhé. Bây giờ phần giấy mực thì Thu Minh lo, hồ cần thì tụi mình sẽ quậy ở đây. Trưa mai phải đi học thêm thầy Ánh, vậy trưa mốt ở đây nhé. Không biết phải mất bao nhiêu thì giờ mới dán xong, cũng không có nhiều thì giờ đâu. Chưa kể phải đợi tan học buổi chiều mới được vào lớp. Tính ra đóng đinh, treo đồ đạc lên tường, chắc cũng phải mất đến hai buổi tối. Bây giờ còn có giới nghiêm, chắc không được ở lâu trong trường ban tối.
- Đừng có nói tới giới nghiêm! Thường không có giờ học thêm lớp Pháp văn ban tối thì cũng đâu được ra khỏi nhà buổi chiều, nói chi là tối!
Bàn định, chia chác công việc xong, bốn đứa lại ngồi tán gẫu chuyện không đâu. Lại sắp có chuyện Kim Dung mới sắp ra. Hẹn nhau góp tiền mua bộ sách. Tiếu Ngạo Giang Hồ. Cái tên đã làm dâng bao tò mò.
Lòng còn mơ màng đến bộ truyện mới đầy gay cấn, bốn đứa chia tay trước cổng.
Đi ngang góc tường ấm nắng vàng ngã bóng Uyên hãnh diện khoe chậu cây :
- Đây là cây Ngọc Lan má Uyên mới đem về hôm chủ nhật. Thấy có đẹp không ?
Cả đám xúm vào ngắm thân cây lưa thưa vài cành thanh tao, những chiếc lá xanh như ngọc, nụ hoa như ngà chuốt.
Nét đẹp đơn giản mà kiêu sa ! Thật ngộ.
Chợt Nguyên kêu lên vừa đưa tay chỉ :
- Ý coi nè.
Bốn đứa châu đầu, cúi xuống săm soi kỹ lưỡng.
Một con sâu to bằng ngón tay cái, dẹp dẹp.
Nằm im lìm nép dưới mặt lá. Thật kín đáo !
Những cặp mắt của bốn đứa chấp chới ánh sao.
Một con sâu đẹp ! Nếu có thể cho là sâu có sắc đẹp. Sâu của Ngọc Lan thì thế nào cũng đặc biệt hơn sâu mít, sâu ổi. Phải không ?
Sâu sang cả nên trông cũng nghiêm trang. Không có thói lấc cấc như sâu đo.
Cũng không thả dây nhợ lòng thòng, đu tới đu lui bay lượn như sâu điệp.
Không biết sẽ làm gì ! Nhưng thế nào rồi cũng có chỗ hữu dụng.
Nghĩ đi tính lại, bốn đứa tiếc nuối để báu vật ở đó, bây giờ phải về.
Cả buổi lằng nhằng bàn tới bàn lui từ trưa đến giờ hết ngày rồi. Hẹn ngày mốt có thì giờ sẽ biết tay nghịch ngợm học trò.
............................................
Giờ toán của thầy Tường trôi qua êm đềm. Nghĩa là chưa có đứa nào bị phạt hay bị mắng mỏ.
Thực ra thì bài học hôm nay cũng không có gì khó khăn. Chỉ là bài ôn tổng kết của năm ngoái thôi.
Vì đã học thêm buổi chiều với thầy từ năm ngoái nên năm nay khi có thắc mắc những gì không hiểu, hay thiếu thốn phần nào thì thầy sẽ bổ túc thêm ngoài giờ. Không thành vấn đề.
Thật là an ủi tấm lòng. Có thể lè phè tiếp tục.
Chả bù năm ngoái lần đầu gặp thầy, tuy thầy chắc cũng cỡ tuổi chị Hạnh hay hơn tí thôi mà đứa nào cũng lo sợ, hồi hộp vu vơ. Như sắp hấp hối vì gặp anh hùng Lương Sơn Bạc.
Chỉ vì trông dạng thầy già như Bành Tổ. Bộ tướng thầy võ biền, đi khệnh khạng dáng anh chị. Giọng bắc kỳ của thầy khàn khàn, nhừa nhựa mùi thuốc lá kinh niên. Thoảng nghe qua đã như sắp bị hốt hồn.
Bây giờ quen tính thầy thì đỡ sợ hơn rồi. Nếu khôn thần hồn chỉ nghịch vừa vừa thì không sợ nguy hiểm đến tính mạng. Có nghĩa là thầy la tí tí, nhưng không bao giờ thầy đem diểm hạnh kiểm ra đàn áp.
Mặc dù thầy nghiêm trang như một ông...thầy nhưng Linh đoán là thầy không bao giờ muốn đàn áp lũ tóc dài, áo trắng hai vạt.
Có lẽ vì thầy dạy cùng lúc bên trường dân húi cua lại có đứa em trai bằng trạc cỡ tuổi tụi Linh nên bên này dù lũ con gái có nghịch ngợm cách mấy thầy cũng thấy ngoan ngoãn, êm đềm như người em tỉnh lẻ, hầu như không bao giờ thầy phạt. Trừ phi quên học bài. Lẽ đương nhiên !
Chả bù với các cô, động tí là sát phạt thấy ê cả răng cấm luôn. Hạng nhất trong danh sách cấm kỵ, đáng lưu tâm là bị đe dọa sẽ gọi ba má đến trường để mắng vốn.
Chỉ hình dung ba xách cây dù đi qua sân trường mấp mô sỏi đá là Linh thấy lạnh cả sống lưng. Eo ơi !
Cho nên có gì cũng không quá lằn ranh !
Sang giờ pháp văn của cô Tuyết Sơn.
Cô ở Đà Lạt mới được bổ về năm nay.
Cô còn trẻ và tươi mát lại hay mặc áo dài xanh dương đậm làm nổi nước da trắng hồng như ly su sa, hột lựu, nước dừa để trên khăn bàn màu xanh thẫm.
Có lẽ người xứ lạnh được ướp mưa phùn, sương mai nên xinh mướt làm học trò cũng ngẩn ngơ khi ngắm cô.
Hôm nay cả lớp ngồi chờ, năm phút, mười phút, mười lăm phút vẫn không thấy bóng cô, xì xào một lúc, niềm hy vọng tràn trề được bớt hai giờ học, Uyên và Linh bàn nhau :
- Chắc trễ quá cô không tới nữa. Thôi tụi mình đi về.
Uyên nháy mắt :
-- Xúi cả lớp đi hết chứ bốn đứa mình đi mà tụi nó ở lại, nhỡ cô tới thì lúa đời ban mai đó.
Hai đứa làm bộ nói to với nhau:
-- Nghe nói cô Sơn mắc bịnh nên nghĩ dạy sáng nay.
-- Vậy hả ? Vậy mình đương nhiên là về sớm chứ gì !
Đây không phải là câu hỏi.
Đây là một câu khẳng định.
Thực tâm mà nói thì bốn đứa muốn nhân cơ hội chuồn về sớm, ghé lại nhà Uyên làm tiếp mấy tấm tranh sớm được lúc nào hay lúc đó.
Vì e buổi chiều có khi tham việc, phải ở lại quá trễ, có khi đến tối, tới giờ giới nghiêm. Hay nhỡ kẹt có ngày ăn pháo kích là khỏi được ba má cho phép đi lăng nhăng luôn.
Có cơ hội ngàn năm chuồn về sớm thì lẽ nào mấy đứa lại bỏ lỡ ?
Bốn đứa thu dọn cặp nhanh nhẹn theo giòng áo dài trắng đi ra cổng trường, trực chỉ nhà Huệ Uyên.
Nhà Uyên xa trường, lại về học bất ngờ nên không có xe đạp đỡ chân tranh thủ thì giờ. Khi bốn đứa thung dung tản bộ dọc bên đường dưới tàng me đang kết trái chuyện trò mơ đến nước mắm đường, me chua cho đến lúc tới nơi thì chỉ có được một giờ rỗi. Lấy giấy vẽ ra đứa đồ sơ hình, đứa quậy hồ vừa cười đùa dòn tay, chợt Huệ Uyên vỗ tay kêu bốp :
-- Ê, tụi mi có biết tin sốt dẽo gì không ?
Nguyên rú lên:
-- Ái ! Gì mà hù ghê sợ vậy ? Tin gì ?
Uyên nhỏ từng chữ, chậm chạp, bí hiểm:
-- Tao nghe nói thầy Tường sắp lấy vợ.
Mấy đứa kia mở to mắt chan chứa ngạc nhiên và tràn trề hy vọng :
- Vậy hả, sao biết hay vậy ?
Uyên vênh mặt ta đây gián điệp nhị trùng :
- Không những tớ biết ổng sắp lấy vợ, còn biết bả tên gì nhà ở đâu nữa !
Thật là một tin sét đánh ngang trời.
Ừ mà có gì đáng ngạc nhiên đâu, ổng chưa già, chưa vợ, chưa tu hành thì lấy vợ là lẽ thường tình.
Xì, ai biết, tưởng ổng không thèm có vợ.
Ủa tại sao không thèm, người chứ bộ thần thánh gì sao. Người thì người chứ có người đâu lấy vợ.
Thôi lãng nhách hà, ổng lấy vợ chứ đâu phải mình đâu mà hỏi đon hỏi ren, ai trả lời cho được !
Thật là lũ kẹp tóc, nữ lưu lắm chuyện xôn xao. Bàn chi những chuyện chẳng liên hệ đến mình. Ích chi cho ai !
Không biết mặt mũi chị ấy ra sao ? Chắc cũng chim sa cá lặn, lại hiền thục nữ duyên dáng vô song mới lọt vô mắt thầy chứ ? Cả mấy trăm học trò mà chỉ có một hạt ngọc thì phải biết !
Bốn đứa ngồi xếp bằng tròn, hai vạt áo trải hai bên để khỏi nhăn, con mắt mơ màng. Làm sao để đi coi mắt chị ấy ?
À, tớ nghĩ tới cái này, bây giờ mình kiếm cách tặng quà cho chị.
Tại sao chị ?
Tại bả còn nhỏ tuổi, hơn mình ba, bốn tuổi gì thôi hà.
Sao biết hay vậy ?
Chị Ngọc Dung, học cùng trang lớp với chị Phương Hà. Chị Hà đậu tú tài đi Nhật, còn chị ấy ở nhà lấy chồng. Không học tiếp nữa. À, sắp chứ chưa có đám cưới.
- Quà ở đâu ra ? Lấy tiền đâu mà mua ?
- Có ngay không cần mua. Lại vui nhộn nữa.
Nhìn nụ cười bí mật, đôi mắt rực sáng của Uyên, Thu Minh hiểu ngay :
- A biết rồi, cây ngọc lan phải không ? Gà đen ! Có lý lắm. Phải làm liền tay, kẻo lâu ngày nguội cơm, lạnh nước hết. Uyên đem giấy cứng ra đây, tớ chế cho cái hộp đẹp và kín đáo. Bả khỏi có nghi ngờ được. Tụi mình ghé qua đó lẹ lẹ rồi về ăn cơm trưa luôn.
Thu Minh lấy giấy cứng xếp hình vuông, tỉ mỉ cắt từng hai góc luồn vào nhau để đóng hộp rồi tỉa cánh bướm nơi bốn góc. Thế là xong. Vừa đơn giản. Vừa nghệ thuật.
Không ai có thể nghi ngờ.
Với điều kiện là đừng quá khó khăn.
Hay quá kinh nghiệm.
Hy vọng chị Ngọc Dung đừng quá đa nghi !
Bốn đứa cầm hộp xuống sân nhà nhẹ hái cánh hoa ngọc lan trắng như cành ngọc chuốt cẩn trọng đặt nằm trên cái lá mà mặt dưới lá là con sâu bụ bẫm màu xanh rồi lên đường.
Uyên và Thu Minh đi trước dẫn đường.
Đan Linh đoạn hậu. Khi hái trộm chùm hoa thiên lý. Khi ngơ ngẫn dõi bóng con bướm vàng tung tăng bên hàng dậu mùng tơi tim tím.
Quanh qua ngã tư rồi rẽ trái là tới nơi, quả thật không xa nhà Uyên là mấy.
Bốn đứa nhìn nhau, đưa mắt bàn bạc dọ hỏi. Không lời !
Đứa nào dám xâm mình ra làm sứ giả ?
Không lẽ mất bao công phu tới phút cuối lại tho hay sao ?
Thu Minh đánh bạo tiến lên gõ cửa nhỏ nhẹ hỏi xin được gặp chị Ngọc Dung.
Chị ra cổng tiếp, nét mặt có vẻ bỡ ngỡ khi gặp lũ nhóc không quen mặt.
Linh đứng xớ rớ bên cạnh Thu Minh lén ngắm chị. Gương mặt gầy, đôi mắt đen buồn hiu hắt nổi bật trên làn da trắng mịn. Mái tóc uốn ngắn thả ngang vai. Trông chị mãnh khãnh, thật liễu yếu tơ mành trong bộ đồ màu tím nhạt.
Linh cúi nhìn bàn tay sạm nắng, có vết phỏng vì lơ đãng đụng vào bàn ủi nóng của mình. Thầy Tường thật là người biết điệu, có con mắt tinh ma đấy. Chị xinh như người Liêu Trai !
Uyên nhanh nhẹn nói :
- Thưa cô, sáng này thầy từ Sài Gòn về có món đồ cho cô mà mắc bận nên nhờ tụi em mang đến đây.
Chị ngỡ ngàng đưa bàn tay cầm lấy hộp. Bàn tay chị năm ngón thon gầy. Chưa kịp suy nghĩ để đặt câu hỏi. Chưa kịp có phản ứng. Chưa kịp nói một lời. Chưa kịp ra bộ mở hộp.
Không chờ chị có ý kiến, Uyên đã vội vàng vớt nhanh :
- Thôi tụi em làm xong bổn phận, xin phép cô cho tụi em đi về, kẽo ba má chờ cơm trưa nóng ruột la tụi em đó.
Thật là tuyệt chiêu !
Thế là bốn đứa bấm nhau chào chị rồi thoái lui có trật tự.
Không chờ chị đáp lời.
Không chờ chị có thắc mắc.
Không chờ chị mở hộp.
Khôn ngoan hay thỏ đế ?
Bốn đứa giữ vẽ mặt nghiêm trang, cẩn trọng, rảo bước dưới ánh nắng rạng chói ban trưa.
Tới nhà Uyên bốn đứa mới dám dừng lại bàn ra tán vào. Rồi cười nghiêng ngã khi hình dung gương mặt của chị lúc dở lá ngọc lan lên.
Tuổi học trò quái ác và vô tư !
Như vậy mới đáng sống chứ !
.................................................
Ba tuần vất vã ngược xuôi như ba con lấc cấc. Sáng đi học trường. Trưa đi học thêm. Tối ôn bài. Thì giờ ban chiều dành cho họp mặt nhà Uyên. Vẽ chì lấy nét. Cắt tóc. Quậy hồ.
Tóc có khi để từng lọn nhỏ dài làm từng đường dài hình cây. Hay hình nhà. Có lúc cắt nhuyễn rãi đều.
Tranh đã xong. Khung đã đóng. Hạn chấm điểm đã gần kề.
Chỉ còn chuyện treo lên tường là khâu gay go nhất. Phải vào hang cọp rồi. Mà trước đó là phải qua ải chú Tư gác cổng !
Bốn giờ chiều. Như đã hẹn trước, bốn đứa ngồi chầu chực ở góc hàng ba gần trước cửa lớp, lòng như lửa đỏ, dầu sôi. Đồ nghề, kìm, búa, đinh, keo, dây nhợ trong cặp... chờ lớp chiều tan học.
Chuông vừa reo, cô giáo vừa xách bóp, ôm cặp ra khỏi lớp là bốn đứa vội vàng chen vào. Đi ngược chiều với dòng học trò tan lớp.
Vội vàng thảy đồ đạc lên bàn.
Hấp tấp khiêng bàn giáo sư, chồng ghế để leo cho lẹ..
Mỗi đứa một tay làm việc theo quy củ.
Tranh thủ thời gian.
Tấm tranh to nhất làm bằng nguyên tờ giấy dầu có hình căn nhà lá với giòng sông uốn quanh. Cây cầu khỉ cheo leo. Con thuyền lờ lững trên giòng nước nữa trong, nữa đục.
Tấm hình danh dự được treo chỗ danh dự. Nơi cao nhất. Ngay trung tâm của mặt tường trống. Ngay phía trên bảng.
Nguyên cà khêu được hân hạnh leo ghế cao. Tay thủ đinh búa.
Thu Minh đệ nhất thợ phụ. Tay đỡ tấm hình.
Còn hai em phụ thợ hạng cá kèo vì tấm thân ngoại hạng, không vào khuôn khổ đứng dưới nhắm, canh cho thẳng. Tay thủ hộp đinh. Tay giữ chân ghế cho Nguyên đỡ dợn sóng ba đào.
Tấm tranh to. Nặng. Khó treo nhất.
Phải mất bao thì giờ để canh cho thẳng.
Không lố quá bên trái. Không quá mức bên phải. Trung dung.
Xích đây tí !
Xích sang bên kia tí.
Lên một tí !
Đã nói một tí mà. Thôi đưa lên !
Nói gì phải chính xác chứ tí với chút thì ai biết.
Xong chưa ! Thẳng chưa ! Đóng đinh nha chứ ngước mặt, dí mũi vô tường hoài thấy chóng mặt quá.
Thôi đại đại cho xong.
Uyên khuyến khích hai đứa mặt méo xẹo vì tập trung tư tưởng và rũ riệt tay chân :
-- Ráng lên đi. Một khi treo xong tấm này thì treo những tấm tranh sau đó sẽ dễ ùi như ăn đậu đỏ bánh lọt.
Ừ, hy vọng là Uyên có lý. Hy vọng nuôi lòng người mà!
Khi tấm lớn đã đúng khuôn nếp thì chỉ cần canh mỗi bìa tấm lớn làm trung tâm của hai tấm nhỏ ở dưới. Dễ như bài tóan cộng : một với một là ba.
Dưới đó là tấm liễn chữ việt theo hàng ngang do bàn tay hoa lá cành của Nguyên nắn nót : " Toàn dân cương quyết chống cộng, tố cộng ".
Hai bên là hai câu quen thuộc " Tiên học lễ hậu học văn " và " Nhất tự vi sư, Bán tự vi sư " cũng là Nguyên tác viết theo chiều đứng sẽ treo dọc hai bên cho cân xứng.
Tấm dọc theo bờ tường cửa sổ.
Tấm dọc theo bờ tường cửa ra vào.
Thật là đâu ra đó ; Rất hài hòa như trù tính.
Tấm tranh lớn treo xong. Thật là đại đại.
Đến phiên tấm hình cô gái với mái tóc xoã có tí bù rối nghệ thuật được áp lên tường.
Mãi mê chăm chú công chuyện, trời đã sụp tối tự lúc nào.
Linh bật đèn trần lên. Ánh đèn vàng vọt, ảm đạm soi căn phòng mọi lần đông đúc người, bây giờ trông thưa vắng, bốn đứa nhìn nhau rồi lấm lét liếc mắt ra hành lang.
Không một bóng người lai vãng.
Ngay cả bàn của cô Bích giám thị cũng trống vắng. Những câu chuyện ma trong trường mấy đứa hay kể cho nhau nghe những buổi chiều ngồi ngoài sân cỏ lại trở lại ám ảnh tâm trí Linh.
Nhỡ có bàn tay ai vẫy ngoài cửa sổ ?
Nhỡ có bóng ai lướt ngoài hành lang bằng lưới ?
Nhỡ có tay ai tắt đèn ?
Chợt như có bàn tay nào giá buốt vuốt lấy sống lưng làm Linh rùng mình, ớn lạnh cả gáy.
Nhìn mặt ba đứa bạn xanh dờn, Linh đoán chúng nó cũng một lòng như nhau. Nhưng đứa nào cũng ta đây- không- sợ gì - cả. Thôi thì nâng đỡ tinh thần nhau cho qua cơn bĩ cực, coi như không có việc gì xẩy ra.
Quả là có ma đang đi guốc trong bụng hay sao, đột nhiên một tiếng " AAẦMMMM" vang vọng điếc tai rồi đèn tắt ngúm.
Trong bóng tối có tiếng Nguyên thì thào :
- Pháo kích.
Giọng Uyên cứng cỏi trong bóng tối :
- Ê, nói to lên chứ nói thào thào nghe ớn da gà.
Tự nhiên Linh thấy hai tay giá lạnh, ghê thật :
- Số mình xui xẻo, chắc quên chọn ngày lành tháng tốt treo tranh nên bị pháo kích ngay tối nay. Thôi chắc bỏ đó, bây giờ đi về kẽo ba má mắng. Chuyện còn lại ngày mai tính.
Đúng lúc có trái hỏa châu đỏ treo đâu đó trên nền trời cho chút ánh sáng tím đỏ.
Bốn đứa thu góp đồ tế nhuyễn cho vào cặp, cuộn tấm tranh còn lại chung với mấy tấm liễn chưa kịp treo cầm tay đi xuống lầu.
Lần đầu tiên đạt kỹ lục xuống lầu. Như chạy. Như bay.
May mà không có đứa nào vấp té. Không bị gẫy cổ. Hú hồn.
May nhờ vào trường nhằm buổi chiều, lúc học trò ra về hỗn độn, không ai kiểm soát nên ba chiếc xe đạp còn lén lút nằm chờ ngay dưới lầu. Không bị ông gác trường bắt đem cất trong nhà xe. Nếu không còn phải mò mẫm xuống nhà xe trong đêm âm u. Eo ơi. Hãi hùng. May phước ông bà, ông vãi.
Bốn đứa đẩy xe ra cổng nhanh chóng không dám nhìn lại sau lưng.
Chia tay nhau trước cổng trường, ba đứa kia lên xe đạp còn Linh đi bộ về vì nhà gần hơn.
Linh lững thững bước chân đi xiêu vẹo như người say, như đi trong ác mộng dưới hàng cây sao đen bóng.
Con đường quen thuộc mỗi ngày một mình đi về mấy bận tự nhiên sao bây giờ như xa lạ, đầy đe dọa trong bóng đêm. Nhìn ngang, nhìn dọc chỉ có một bóng.
Linh hồi hộp. Không bóng người cũng eo ơi.
Mà tỷ dụ có thêm bóng người cũng eo ơi, chắc chạy đứt hơi luôn.
Nghĩ tới, nghĩ lui, thêm tiếng " ĐÙNG ĐÙNG " làm Linh co chân chạy bán mạng quên cả câu châm ngôn " Yểu điệu thục nữ". Mà có bao giờ Linh thắc mắc tới, hà huống gì lúc nguy cấp như bây giờ.
Đến đầu ngõ hẽm, Linh giảm tốc độ, rảo bước vào ngõ hẹp. Con hẽm chỉ vừa một người đi đầy che chở với hai bên là tường nhà cao vọi.
Đến ngõ quẹo có gốc mận của nhà ngoại của Thảo, Linh thở phào khi thấy ánh đèn cầy leo lét của hàng xóm hai bên.
Về tới nhà rồi, không bị ma rượt cũng bớt sợ bom đạn. Y như về tới vùng ốc đảo an toàn. Cơn sợ như vỗ cánh bay xa. Linh rón rén đi vào nhà bằng ngã nhà bếp để tránh ba. Ông già mà biết đi khuya để bị pháo kích chắc sẽ cho ngồi nghe giảng đạo đức học đến mút mùa luôn.
Tuy chiều nay hơi xui xẻo với vụ pháo kích và ma hụt, nhưng ngôi sao định mệnh của Linh vẫn còn chiếu sáng nên ba má chẳng nói gì. Có lẽ thấy con nhỏ về còn nguyên vẹn, lành lặn thì mừng nên quên hỏi tội.
Linh yên tâm thủng thỉnh lục cơm nguội ra ăn cho chắc ý.
Mánh của mấy đứa con trời đánh đó.
Ông cụ không bao giờ la mắng con khi chúng nó ăn cơm hay lúc ngủ như câu châm ngôn :" Trời đánh còn tránh bữa ăn ". Cho nên khi đã gây chuyện tày trời, muốn tránh bị ba má nổi cơn giông gió thì thủ phạm lúc về đến nhà là ngồi vào bàn ăn. Đủng đa, đủng đỉnh ăn.
Ăn xong thì nhảy lên giường lẹ lẹ. Không nên chờ tiếng tằng hắng bắt kịp : " Linh, ra đây ba nói chuyện " là kể như lúa đời.
Cứ qua vài hôm ăn cơm, đi ngủ sớm là kể như an toàn trên xa lộ không phải thắc thỏm lo âu về chuyện bị lôi ra mắng nữa.
Hôm sau, Linh thức dậy sớm rửa mặt thay áo, vào trường sớm để tranh thủ treo tiếp tấm tranh hình bó hoa còn lại và mấy tấm biểu chương chưa treo.
Trong lớp, bàn ghế giáo sư vẫn còn nằm nguyên trơ vơ dưới tấm bảng xanh như lúc mấy đứa bỏ chạy mấy giờ trước.
Linh nhớ đến đêm qua kinh hồn tảng vía mà buồn cười.
Sao hôm nay lớp học trông bình yên quá.
Bây giờ nguy cơ chỉ ở chổ là có sao quả tạ chiếu mạng để bị thầy điểm mặt cho lên bảng thôi.!
Các chị lớn vui vẽ đề nghị phụ một tay treo tiếp cho nhanh.
Bề nào mấy chị cũng cao lòng nhòng nên đỡ phải nhón chân hơn.
Linh nhét cặp vào hộc bàn rồi ngồi vào chổ của mình, nheo mắt ngắm công trình suốt ba tuần lao động của bốn đứa.
Ngồi dưới thong thã, thoãi mái ngắm tổng quát các tấm tranh. Những nét uốn lượn của những lọn tóc dài. Những đoạn tóc cắt ngắn rải lấp đầy khoãng trống trông thật nghệ thuật.
Linh mĩm cười.
Suốt niên học, ngồi trong bàn đối diện với những tác phẩm tự tay mình làm với tóc của mình cũng lý thú lắm rồi, không dễ ai có dịp thực hiện, cho nên được giải hay không được giải không là chuyện quan trọng nữa.
Không khí lớp học buổi sáng trông thật bình an.
Êm đềm như giòng đời học trò.
Nào ai biết được không đầy hai tháng sau sẽ có cái tết Mậu Thân kinh hoàng.
Cái tết đặc biệt mà những người VC chuẩn bị cho nhân dân...
Cẩm Vân
