MỘT THỜI ĐÃ QUA VÀ MỘT THỜI CÒN LẠI
MỘT THỜI ĐÃ QUA VÀ MỘT THỜI CÒN LẠI
Gã bỗng trở nên hiền lành hơn khi đã nốc gần hết chai rượu chanh mà vợ đã mua để chưng trên bàn thờ vào dịp Tết cho có vẻ Tết một chút. Một khi gã nổi cơn ghiền rượu thì cái gì có thể đổi để lấy một giọt rượu, gã cũng đem đổi tất.
Hôm nay cũng thế. Gã chẳng còn biết thờ cúng ông bà là cái quái gì và vợ con cũng mặc. Uống và uống. Nhậu và nhậu miên man bất tận từ sáng đến tối. "Rượu vào lời ra" nên gã tha hồ kể chuyện từ cổ chí kim, từ thiệt đến láo, từ người lớn đến con nít mới đẻ còn đỏ hỏn và người đã thành ma từ kiếp nào. Khổ thân con vợ gã lấy phải thằng chồng tỉnh say, say tỉnh. Vậy mà ả vẫn một anh, hai anh không kêu ca hay rên rỉ như con mẹ hàng xóm. Ả dậy sớm, thức khuya làm mắm nêm bán với bún để nuôi thằng chồng nghiện ngập và ba đứa con toàn là gái mà khi gã tỉnh rượu, gã than phiền là con vợ lão không biết đẻ gì ráo trọi. Thiên hạ đẻ trai có, gái có còn lão toàn là đám con gái ăn hại. Gã bị nhiễm máu phong kiến "trọng nam khinh nữ" quá nặng.
Than ôi! trên đời này có được mấy thằng con có hiếu? Chính hắn cũng là một trong hàng ngàn thằng đàn ông hỗn hào với cha mẹ nhất thế giới. Hắn đâu có muốn biết vợ hắn đẻ toàn con gái là do hắn. Hắn cũng học hành đàng hoàng nhưng hắn cố phớt lờ đi sự lư giải nghe quá dễ của khoa học. Thiệt ra lúc hắn còn đi học, môn sinh vật học là môn học trúng tủ nhất của hắn.
Hắn bỏ mộng làm bác sĩ để ôm mộng "người hùng" thời chiến. Hắn theo bạn bè nhảy vào lính rằn ri nom giống Cọp hơn giống lính. Đó là đám "con cưng" của Tổng thống mà. Tiền tử lĩnh trước, tha hồ ăn nhậu, đĩ điếm, bài bạc để rồi khi gặp trận nào hiểm hóc nhất, đám con thiêu thân ấy nhảy vào và hầu hết là một đi không trở lại!
Cũng đâu có trách được gã khi thời cuộc nào cũng có "mốt" người hùng thời nấy. Thử hỏi làm người, nhất là làm thanh niên, ai chẳng thích được ca ngợi, ai chẳng thích được nổi lên từ giữa đám đông?
Để rồi một sự may mắn đã cứu hắn thoát chết vào mùa xuân 1975. Hắn từ một anh hùng rớt xuống làm người khùng. Năm năm cải tạo đã làm hắn nửa mê, nửa tỉnh. Hắn trở về nhà trong sự mừng tủi của vợ con. Hắn cảm thấy đời hắn chấm dứt từ đây ở cái tuổi ba mươi vẫn còn "trẻ người non dạ". Hắn vẫn đem cái "dĩ vãng oanh liệt" của hắn để an ủi hiện tại theo chủ nghĩa AQ của Lỗ Tấn. Vợ hắn "đầu tắt mặt tối" lỡ "ván đã đóng thuyền" thì sướng khổ có nhau nỡ lòng nào phụ bạc. Ả ngày xưa cũng là hoa khôi của một trường nữ Trung học. Ả cũng mê cái nét đẹp hào hoa của chàng biệt kích rằn ri, mũ đỏ mà ưng hắn. Những cô nữ sinh yêu lính là chuyện đương nhiên. Không yêu lính thời đó thì còn yêu ai cho bỏ đời hoa nữa. Vậy là có nàng phút chốc lên làm bà hết úy đến tá rồi tướng. Có nàng trở thành góa phụ ngồi ru con như ru tình sầu và ngược lại có nàng mộ đã xanh rêu khi hôn phu chưa kịp ca khúc khải hoàn trở lại.
Đời mà. Chúa thử thách con người. Phật trời thử lòng con người. Ả không đi chùa lễ Phật, không đi nhà thờ để hiến dâng cho Chúa nhưng ả tin tất cả những gì mà sự thiêng liêng và đức tin đã mang đến cho người ta có thể một mình đứng vững giữa phong ba bão táp của cuộc đời. Với tất cả lòng tin từ sự báo trả, ả dạy con cẩn thận như ngày xưa mẹ ả dạy cho ả. Sự giáo dục từ gia đình là trên hết. May sao, đứa con gái đầu lòng đi học vỡ lòng năm đầu tiên đã đem về những phần thưởng xuất sắc và những tờ giấy khen làm ả mừng chảy nước mắt. Và tiếp tục đến hai đứa con gái tiếp theo, cũng thế như một sự báo trả rõ ràng cho sự cặm cụi, chịu khó, chịu khổ của ả.
Hắn vẫn tiếp tục uống rượu giữa cái tuổi cường tráng để rồi một ngày những thứ gì cầm, thế, bán được trong nhà lần lượt đội nón ra đi. Thậm chí đến mấy cuốn vở phần thưởng của con gái hắn, hắn cũng không từ.
Lần đầu tiên trong đời làm vợ, ả ngồi khóc trong buồng vì chồng. Hắn không buồn nghe ả khuyên giải và cho mọi lời khuyên là những sỉ nhục hắn. Mấy thằng bợm nhậu nghe mùi cứ tới và khi không còn thứ gì để đổi chác thì chúng cũng cút luôn. Căn nhà đã chật nay càng nực nội hơn vì đủ thứ chuyện đời. Hắn luôn luôn trách móc thời thế nếu không thì giờ này hắn đã đeo hai gạch một sao không biết chừng! Nhìn hắn nằm nửa người trên bàn, nửa dưới đất, đầu tóc rũ rượi mồm cứ lải nhải: "Nghiêm! Nghe lệnh! Hấp!" mà vợ hắn khóc trong lòng. Ả ước mong một bữa sáng nào đó, chồng ả tỉnh dậy nói được cái câu ngày xưa: -"Em, khỏe không?" là ả cám ơn trời đất biết bao nhiêu!
Nhà bắt đầu bữa no, bữa đói. Ba đứa con gái bắt đầu đứng tụt hạng thì vợ hắn mới nghĩ ra một giải pháp khác.
Căn nhà chỉ còn mình gã. Không ai múc nước, dọn cơm cho gã, không ai để phàn nàn dù không phải là lời chửi rủa. Gã ít say hơn vì tiền đâu mua rượu để mà say. Gã cảm thấy tứ bề thiếu thốn đủ thứ. Cái thiếu từ trong ruột thiếu ra dữ dội hơn hết. Gã thiếp đi trong mơ với cái đói cào ruột. Gã thấy ba đứa con gái lão đang đi trên đường rày xe lửa mà đằng sau, xe lửa đang rầm rầm chạy tới còn vợ hắn thì đang ngồi trên một chiếc xích đu, chân đu đưa như thuở còn mười mấy. Gã kêu lên, gào lên mà chả ai nghe lão. Xe lửa xình xịch tới gần... Gã hét lên, tỉnh hồn. Mồ hôi đầm đìa. Gã chợt thấy mình như bị bỏ đi. Gã thừ người ra, thoáng lo sợ và rồi cảm thấy buồn. Gã thèm được nghe những giọng nói quen thuộc, dễ thương, líu lo của ba đứa con gái đẹp như thiên thần mà từ lâu hắn vì cái ảo ảnh đã quên lãng chúng. Gã chợt nhớ ra rằng vợ hắn có một giọng hát tuyệt vời đã từng làm hắn ngẩn ngơ khi nghe từ trên sân khấu. Vợ gã thường hát nhạc của Trịnh công Sơn và Ngô thụy Miên. Còn bây giờ...
- Tội nghiệp con bé lấy phải thằng chồng điên. Gặp tui, chắc tui ly dị từ lâu.
- Con nhỏ giỏi thiệt, bán bún nắm nêm mà nuôi nổi bốn, năm miệng ăn.
- Ai biểu ham chồng sĩ quan - đẹp như nó thì thiếu gì kỹ sư, bác sĩ.
Mặc cho ai nói gì thì nói, ả vẫn lặng thinh bán cho xong thúng bún, đi chợ mua vài con cá liệt nấu canh ngọt cho lũ con gái và còn chuẩn bị bán ngày mai. Còn vài tô nữa thì hết chớ mấy. Gã đàn ông ngồi xuống ăn bún. Gã mặc cái áo sơ mi màu xanh nom sạch sẽ. Gã đeo đôi mắt kiếng đen. Râu cạo còn dấu mới. Đầu gã đội cái mũ kết đen sụp hết nửa mặt. Thêm ba người nữa ngồi xuống. Ả vội vã bán cho khách và lúi húi múc nắm nêm thơm nức mũi ra bốn cái chén. Ả trút hết mớ rau sống cắt nhỏ trộn giá rất sạch cất từ bị ny-lon ra cho khách. "Giàu út ăn, hết út chịu" mà. Khi ba người khách ăn xong đứng dậy trả tiền và đi thì người khách đàn ông kia từ từ móc trong túi áo sơ mi tờ giấy trăm mới tinh đưa cho ả. Ả cầm lấy và bỗng đờ người ra...
Người khách đàn ông đã bỏ cặp kính vào túi áo và kéo cái mũ kết lên trên đầu một chút. Cặp mắt quyến rũ thiệt đẹp sáng rỡ. Cái mũi thẳng cao và cặp môi đỏ mím lại kia quả đúng là... hắn.
Ba ngày nay, hắn đã đến chợ và đã tìm ra chỗ vợ hắn đang bán tảo tần nuôi hắn từ mấy năm nay. Khuôn mặt xinh đẹp đã khuất đi trong cái buồn khổ mà chính hắn đã tạo. Kịp nhìn vợ, hắn nhận ra trong đôi mắt của vợ sự thương yêu và tha thứ.
Đông 1982