DỌC DƯỜNG GIÓ BỤI

DỌC ĐƯỜNG GIÓ BỤI

Chúng tôi, đoàn người vào khoảng trên dưới hai mươi người ( có 2 bác sĩ ) trên chiếc xe có 45 ghế ngồi, đang hướng về trại phong Di Linh, từ thành phố lên 230 km , và cách Đà Lạt 70 cây số.

*

Đã nhiều ngày qua, chúng tôi từ thành phố, tập hợp người, tặng phẩm: gạo, muối, nước tương mì gói, mùn, mền, nhang muỗi, thuốc tây, tập viết, quần áo, tiền mặt …, đến những vùng sâu vùng xa, thăm hỏi, khám bệnh, phát thuốc và tặng phẩm cho những người khó khăn về vật chất.

Những ngày chúng tôi đã cho và nhận với tất cả tình thương mà có lẽ không một ai trong đoàn chúng  tôi quên được.

Đến và đi là những giây phút bịn rịn, những cái nắm tay, những câu nói mộc mạc, những món quà tự chế đơn sơ chuyền vói qua cửa sổ xe, những người dân quê chân thành đã nhiệt tình tặng cho chúng tôi, khi xe đã chuyển bánh.

Những món quà bằng đất hình các con thú, những củ khoai, những trái bắp còn xanh tươi…
Tôi nắm giữ trong tay con heo đất xinh xắn nhỏ như quả trứng gà, vui mừng và thật trân trọng như đang nắm giữ nắm đất quê hương.

Thật chậm và nâng niu, tôi đưa con heo đất lên mũi hôn nhẹ nhàng trìu mến.

Xe đã dần xa, tôi còn thấy những cái vẩy tay, những chiếc nón lá bạc màu đang uốn mình trong gió. Những người nghèo vật chất nhưng rất giàu tình cảm đang chào giã từ chúng tôi.

Một bức tranh thiên nhiên quá tuyệt vời, không vẽ mà có.

Mỗi nơi chúng tôi ghé lại là một tranh vẽ khó quên đã và sẽ khắc ghi mãi trong trí tôi.

Đâu đây như còn văng vẳng tiếng nói:

_ Nầy cô tiểu thơ nhà văn, nhà thơ của tôi, lo mà sắp xếp các vật dụng đâu vào đấy chứ, mãi mơ với mộng.

_ Em biết nhiệm vụ được giao mà, anh Thạch đừng lo em để các anh đói đâu mà nhắc khéo.

Tôi được phân công, sau những lần ăn cơm chay “dưa muối” ở chùa ( nơi chúng tôi dừng chân và nghỉ ngơi qua đêm, sau một ngày khám bệnh , phát thuốc, phát quà), tôi phải lo cho mỗi người một xuất ăn tối nhanh và sang trọng _ mì gói ăn liền_ để có sức cho ngày mai tiếp tục cuộc hành trình hơi hơi lâu. Tô, chén giấy, đủa, bếp du lịch, cồn khô, nước dùng cũng đựơc dự trữ nhiều bình, nước Dapha 20 lít (chỉ dùng khi nào chưa đến trạm dừng, hoặc đêm tối nấu mì mà ngại làm phiền nhà chùa) chúng tôi đều mang theo đủ dùng trong suốt chuyến đi.

_ Em có bị đau chân chưa, hay để anh cỏng em đi nhé.

_ Nhà thơ trói gà không chặt, còn khoác lác. Anh Tâm thì chỉ biết sóng bạc, trăng vàng, sao lạc, mây trôi, chớ làm sao mà đở nổi thân hình hơn năm mươi ký của em. Nhưng mà các anh , các chị ơi, em sao chóng mặt quá, em không còn thấy gì trước mặt . Em…

Tôi bắt đầu lao đao và đầu gục xuống.

Mọi người quính quáng lên,  các anh thì báo bác sĩ, Kim Ngân, Kim Quyên người thoa dầu, người kéo tóc mai.

_ Á, đau quá. Em có làm sao đâu, chỉ muốn biết xem anh Tâm có cỏng em nổi không thôi.

_ Cho chết luôn đi, đùa gì làm mọi người bấn lên.

_ Xin lỗi chị nhạc sĩ, nhà thơ, nhà thư pháp, nhà… nhà dữ quá, nhà gì há, à nhà Kim Ngân.

_ Cô trở chứng nghịch phá bao giờ vậy, khác hẳn với tánh nết hay giận dỗi, buồn não thường ngày.

Nhà thơ, nhà văn Kim Quyên thì nhẹ nhàng trách cứ, chứ không gắt gỏng với tôi.

_ Cho em xin lỗi tất cả mọi người, chị Kim Quyên dễ thương hơn người khác nhiều.

Các anh thì người nói vài câu dọa, người răn đe ngọt ngào :

_ Tiểu thơ mà đùa kiểu nầy, lần sau đừng có mà khóc nhè xin theo nhé.

_ Hứ, anh Phong cứ tưởng em mới lên năm.

_ Chứ chẳng không à .

_ Anh Đào Như còn chế dầu thêm vào lửa. Ghét anh lắm đấy.

_ Thế à.

Anh cất tiếng cười dòn dã và tha thứ.

_ Lần sau mà còn như thế thì ở lại đây một mình với cọp nhé, không cho lên xe đi cùng.

_ Biết rồi mà, nói mãi.

Tôi cuối đầu nói nhỏ, nhận sai trái của mình.

Xe đưa chúng tôi từ từ xa dần những người đầu trần chân đất mà sự hiểu biết về mọi việc còn quá thô thiển.

_ Xin chào.

Tôi nói lời từ giã với họ trong ánh mắt.

*

Trại phong Di Linh là trạm chót chúng tôi ghé thăm.

Tới công viên Di Linh rồi rẽ vào trại phong, nơi điều trị các bệnh nhân phong miền núi, người dân tộc thiểu số. Từ thị trấn vào đến trại  phong khoảng 5 km.

Trại được một linh mục người Pháp, Đức Cha GIOAN CASSAIGNE sáng lập. Ông đã qua đời, được chôn cất và an nghỉ cạnh nhà thờ, một cây thánh giá trần đã được dựng lên trên mồ Cha, và tấm bảng nhỏ ghi :

Jean Cassaigne

AMOR et CARITAS

1895-1973

Cha đã sống và chết chỉ với khẩu hiệu : Amor et Caritas ( Tình Yêu và Bác Ái)

Bây giờ , trại được một dì phước có tên là Mai Thị Mậu, (Soeur Mậu) thuộc dòng tu Vinh Sơn  Phaolo quản lý. Sơ được về trại phong từ năm 1968, lúc bấy giờ Sơ chỉ mới 27 tuổi, và từ đó cho đến nay, đã 38 năm qua, Sơ đã sống và chăm lo cho các bệnh nhân phong như con cháu ruột thịt của mình.

Sau giây phút chào đón, chúng tôi nói rõ lý do cuộc viếng thăm.

Chúng tôi được hướng dẫn vào phòng khách của trại, Sơ giám đốc ( Soeur Mậu) cho biết:

 về nhân sự của trại:

       _  Các Sơ                                               =  9 người ( kể cả Sơ giám đốc)

       _  Bác sĩ :                                               =  3 người ( dân tộc thiểu số )

       _  Nam nữ điều dưỡng, nhânviên phục vụ  = 18 người ( dân tộc thiểu số )

Từ bác sĩ, nam nữ điều dưỡng, nhân viên phuc vụ, tất cả những người nầy đều là con của các bệnh nhân phong của trại, được sanh ra, lớn lên, học tập, thành đạt đều ở lại để phục vụ cho trại, trong đó có cha mẹ, họ hàng thân nhân của họ đang điều trị tại đó.

      _ 361 bệnh nhân phong

            .  251 người dân tộc

            .   10  người kinh (người địa phương )

      _ 102 trẻ em, đa số các em không bị bệnh.

Trại có 2 cơ sở như sau:

      _  60 hộ gia đình cho những người không bị bệnh ( mỗi hộ từ 2, 5, 7, đến 12 người tùy từng gia đình )

Những hộ nầy được ở trong những căn nhà gỗ của trại ( có khoảng 40 nhà)

Có 7 căn nhà xây tường(nhà tập thể) dành cho những bệnh nhân sống tại trại một mình, ở chung với nhau. Những bệnh nhân chỉ còn di chứng lưu dấu vết mất mát một vài phần trên thân thể  họ, người không có tay, người mất mũi, người co rút chân…

Nhà nước tài trợ cho:

_ 129 bệnh nhân phong nặng từ 70% đến 100%, được 200.000đ/ người/tháng(trước chỉ có 120.000đ/người)

_  số bệnh nhân phong còn lại( trên dưới từ nhẹ đến 60%) được hổ trợ làm rẫy, trồng café ( đất của trại có mấy mẫu trồng cà phê) tạo việc làm cho bệnh nhân nhẹ, để họ không ỷ lại vào số tiền cấp dưỡng hàng tháng.

Bệnh nhân phong có hai dạng : cùi xương ( không lở da bên ngoài, nhưng tay, chân,  từ từ thu rút xương) và cùi da (lở loét da, máu mủ chảy ra bên ngoài)

Bệnh nhân phong cũng có vợ chồng, khi người vợ mang thai thì được cho uống thuốc đặc trị để không lây lan cho bào thai, đứa bé được sinh ra không bị bệnh.

Những người hết bệnh và trẻ em không bệnh thì được ăn riêng, ở riêng  với những căn nhà gỗ (khoảng 6m vuông một căn) nhà tập thể là nhà xây tường, trại có đưọc7 căn nhà xây tường, ở khoảng từ 36 đến 40 người/ nhà.
  Trại có tổng cộng 150 hộ, kể luôn hai cơ sở ( khu không bệnh, và khu bệnh)

Trại có trường học từ mẫu giáo đến cấp 3 cho các em học.

Nơi đây, đoàn chúng tôi chỉ có thể trao tặng phẩm, thuốc men, tiền.

Về việc khám bệnh, chúng tôi không dám tự ý chen dẫm vào.

Nhưng với một lý do đơn giản và dễ hiểu, trại có bác sĩ chuyên khoa và các bệnh thông thường khác.

Có một bác sĩ người dân tộc thiểu số cùng làm việc tại trại phong ( khá điển trai và khỏe mạnh) theo lời người kể cha mẹ ông cũng là bệnh nhân phong trong trại đã khỏi bệnh, hiện đang sống trong cộng đồng những người hết bệnh,một trong những căn nhà sàn cất bằng gỗ (nhà rong của người dân tộc) do Sơ giám đốc cho xây dựng thành khu biệt lập. Những người nầy cũng có riêng một mái ấm gia đình, có con, cháu nội, cháu ngoại. Những đứa con, cháu nầy đã được xác định là khỏe mạnh và không mắc phải bệnh phong, vì bệnh phong không phải là bệnh truyền nhiễm di truyền, chỉ lây lan khi nào vi trùng phong vấy vào vết thương chảy máu của người khác.

Chúng tôi được hướng dẫn đến thăm từng phòng bệnh nhân phong, những giọng nói lơ lớ khó nghe, nhưng chúng tôi chỉ nhìn qua ánh mắt của họ là biết được họ đang vui mừng chào đón đoàn người chúng tôi.

Sau khi thăm viếng phát hòa, chúng tôi giã từ những bệnh nhân phong, giã từ những người có tấm lòng đã sống và đã quên cuộc đời riêng cá nhân mình chỉ lo chăm sóc cho bệnh nhân phong như là những đứa con ruột thịt.

Giã từ Sơ Mậu, chúng tôi hẹn ngày không xa sẽ trở lại thăm viếng, giúp đở những bệnh nhân phong, những mảnh đời đau khổ và bất hạnh đã mắc phải chứng bệnh mà phần đông người đời thường xa lánh và bỏ quên.

Xin mọi người đừng quên họ!!!