Anh Trương
Bố Mẹ có 8 người con, 3 trai 5 gái. Quỳnh là út ít trong gia đình.
Anh Cả có địa vị cũng khá, nhà xây 2 lầu, cổng ra cổng vào ngay trên con đường yên tịnh, hai bên bóng cây rợp mát giữa đô thành Saigon. Chị Cả ăn trắng mặc trơn, tướng tá thanh nhàn, ra vẻ phu nhân.
Anh Hai đóng quân mãi tận Cần Thơ. Một năm mới đem vợ con về thăm bố mẹ một lần. Chị lận đận vất vả với đàn con 4 đứa lóc nhóc chỉ hơn kém nhau 1 tuổi.
Anh thứ ba tên Trương, đi lính Hải Quân, rày đây mai đó, bồng bềnh biển khơi. Lâu lâu được phép về thăm nhà, thường đem theo hai người bạn cặp kè là anh Tuất và anh Khôi. Cha mẹ hai anh đều còn ngoài Bắc, không có gia đình bên này nên coi gia đình Quỳnh như gia đình của mình và có lẽ rất muốn sát nhập chính thức hẳn hòi vì lần nào về chơi cũng mang theo quà cáp để dụ khị chị Xuân chị Hạ là hai bà chị lớn của Quỳnh.
Những dịp đó, mấy chị em gái xôn xao nói cười. Tươi nhất phải kể là chị Xuân, chị đúng như một bông hoa đào mùa xuân, hàm răng đều đặn cứ khoe ra hoài, đành rằng cũng có lúc mắc cở, chị cố mím môi nhưng má chị lại hồng lên, Quỳnh nhìn chị còn muốn yêu huống hồ là anh Tuất.
Chị Hạ thua chị Xuân 2 tuổi, hai chị đều trong ca đoàn nhà thờ, với trình độ thưởng thức của Quỳnh hồi bấy giờ thì chẳng ai hát hay bằng hai chị. Nếu không có anh Trương và các bạn anh về, chị Xuân tối ngày theo “phụ tá” bố xuôi ngược buôn bán lo sinh kế. Chị phải nghỉ học rất sớm vì gia đình di cư vào Nam với hai bàn tay trắng lúc Quỳnh - mẹ còn bế ngửa, khóc oe oe trên tầu há mồm - đồ ăn thức uống chắc không được dư dả bổ béo nên út Quỳnh của Mẹ hơi nhỏ con và yếu ớt.
Anh Cả đời sống dư dả nhưng chỉ lo cho tổ ấm của anh thôi. Mà bố mẹ thật sự cũng chẳng muốn xè tay ra nhận sự giúp đỡ nếu anh chị không tha thiết năn nỉ, dù sao thì anh cũng lo cho chị Thu - chị thứ ba của Quỳnh ở trọ ăn học trên ấy. Với sự xoay sở của Bố, chỉ cần một cô con gái hy sinh là đủ, thành ra chị Hạ may mắn không phải búi tó một cục tròn như củ hành tây ở đằng sau như chị Xuân, mà tóc để dài quá eo, được làm cho gọn gàng bằng chiếc cặp ba lá trông rất ẻo lả dễ thương.
Chả thế mà mỗi lần anh Khôi theo anh Trương về nghỉ phép, việc đầu tiên là anh đưa cả bịch quà trao tận tay chị Hạ ân cần nói chị chia cho các em, dĩ nhiên món gì ngon nhất, đẹp nhất là phần của chị, ai chả biết nhưng tất cả đều vui vẻ nghĩ rằng, thà có còn hơn không. Sau đó, đợi đến nhá nhem tối, anh đem đàn ra dụ chị hát. Bố Mẹ không thích chuyện hát hỏng, nhất là con gái con đứa nghêu ngao sẽ bị mẹ mắng ngay. Nhưng nể các anh, chiều cậu con trai út, Bố Mẹ làm ngơ cho một bữa. Gặp cơ hội được thả lỏng, như cá gặp nước, mấy chị em Quỳnh hớn hở cơm nước dọn dẹp xong cho sớm để có dài thì giờ khoe giọng ca vàng của mình.
Lần ấy, bố mẹ tự động đi ngủ sớm cho lũ trẻ tự do hát hò đàn địch. Khoảng sân sau, ghế dài ghế ngắn được lôi ra kê ngang kê dọc chiếm cả lối đi. Anh Khôi chơi guitare liên tục, dĩ nhiên là chị Hạ hát thoải mái, sau đến chị Xuân. Anh Tuất còn bày đặt hát bè với chị Xuân nữa chứ, dù không ăn khớp cho lắm nhưng cũng tình tứ hết cỡ. Anh Trương dù được yêu cầu nhưng chần chừ hoài, mắt anh cứ nhìn ra ngoài cửa như ngóng trông ai. Ai thì tất cả đều biết rồi, nhưng chẳng làm gì được, chỉ biết ái ngại và cùng mong đợi với anh thôi.
Ngay hồi chiều, vừa về học, Quỳnh đã được anh Trương ôm vai rất ư là trìu mến, rủ ngồi trên bậc thềm trông ra sân sau thương lượng:
- Em làm sao đưa lá thư này tận tay chị Hằng hộ anh. Đây anh thưởng em hai chục.
Thấy Quỳnh ngần ngừ, anh tăng:
- Hai mươi lăm đồng.
Quỳnh chưa biết trả lời sao, anh lại tăng:
- Ba chục cho chẵn nhé.
Trước vẻ bồn chồn vội vã của anh, Quỳnh toét cái miệng vì buồn cườì. Anh lo lắng như sợ bị từ chối, giọng thêm khẩn khoản:
- Kỳ tới anh về cho Quỳnh nữa, Quỳnh đừng làm giá với anh chứ!
Trời ơi, đời nào Quỳnh làm giá với anh, chắc anh cũng biết rằng vào được nhà chị Hằng là gian truân lắm, đợi chị ra ngoài để trao thư lại càng nguy hiểm hơn vì lúc nào cũng có "bà chị già" của chị đeo sát chị như bóng với hình.
Nhưng Quỳnh tội cho ông anh đang si tình, thôi thì cứ liều mạng xông pha. Hơn nữa ba chục đồng là món tiền rất lớn, nếu vòi mẹ may áo dài không được, Quỳnh sẽ phải dùng tới món tiền này:
- Anh đừng nghĩ em tệ như vậy, vì thương anh em sẽ cố gắng.
- Xin lỗi, anh đùa mà. Với lại thấy Quỳnh không trả lời ngay.
Quỳnh thông cảm anh đang bồi hồi, ruột rối như tơ vò vì yêu, vì nhớ. Nên thủng thỉnh gấp những tờ giấy bạc đã đếm cẩn thận, leo lên gác cất vào cái hộp sắt nhỏ dấu kỹ vào ngăn tủ cho thật bảo đảm an toàn. Và cơm nước xong, liền hiên ngang lên đường.
Nhà chị Hằng mãi tận cuối xóm, tuy cùng một giáo xứ, nhưng đi bộ cũng tốn ít nhất 10 phút đường trường, đất đá lởm chởm vì thuộc vùng ngoại ô, chính phủ chưa tráng nhựa ra tới đây. Đó là lý do Quỳnh phải đợi ăn no mới dám đi, không thì kiến bò bụng sẽ bước thấp bước cao rồi đuối sức. Dù sao cũng phải cám ơn Bề Trên đã xui khiến cách riêng, tuần trước theo mẹ đi chợ, trong lúc mẹ tìm mua thứa ăn, thì Quỳnh lân la đến sạp hàng của chị Nga, chị của chị Hằng, tính chọn vải nào ưng ý vòi mẹ may chiếc áo dài. Quỳnh hẹn với chị hôm nào đến xem lại rồi quyết định. Được quá, Quỳnh sẽ đến hỏi chị Nga mua vải, không ai có thể ngờ Quỳnh là một cô bé "giao liên" thập phần nguy hiểm, cần phải đề phòng.
Vậy mà khi gần đến nơi, thấy cụ Giáo, bố chị Hằng, đứng ngoài hiên, ngắm mấy trái non dính chùm buông thõng trên cây mít rậm lá xanh tươi, ngả bóng dài dưới những tia nắng quái của một buổi chiều muộn. Quỳnh bỗng thấy run run vì khớp, nhưng đã mang "cái nợ" vào thân thì quyết phải trả cho xong. Thở một hơi thật mạnh lấy can đảm, Quỳnh đến bên cạnh, cúi đầu và rất nhỏ nhẹ để không làm người nghe giật mình, sợ bị hỏng chuyện:
- Lạy Cụ ạ.
Cụ Giáo quay lại ngạc nhiên hỏi xẵng bằng cái giọng khàn khàn:
- Chuyện gì vậy?
- Thưa cụ, chị Nga đem hàng về chưa ạ?
- Đem rồi, vào nhà hỏi.
Chỉ đợi có vậy, Quỳnh bước ngay vào cửa
- Gì thế em?
Tiếng chị Nga làm Quỳnh khựng lại, vì trong nhà hơi tối nên chị thấy Quỳnh trước. Chị đang cuốn xấp vải, đã bị rỡ tung tràn trên mặt chiếc phản, vào cái bìa cứng cho gọn gàng lớp lang.
Hoàn cảnh đã thuận tiện như tiên liệu, Quỳnh vội bước tới cầm lên mân mê:
- Vải này đẹp quá nhưng em mặc chưa được phải không chị?
- Sao lại không được, em thích thì cứ may.
- Em sợ của mấy chị lớn, mẹ không cho, nó mỏng quá.
Chị Nga tưởng trúng mối, đem cả năm bẩy xấp hàng cho Quỳnh chọn lựa. Cuối cùng thấy cô khách hàng bé tí mà rắc rối không kém gì mấy bà già, chị thất vọng thu hết vào, đứng lên, gọi vọng xuống bếp:
- Hằng ơi, chuông nhất rồi. Hôm nay thứ năm đầu tháng, có chầu thánh thể, sửa soạn ra nhà thờ là vừa.
Quỳnh không bỏ lỡ cơ hội, mau mắn:
- Để em gọi chị ấy cho.
Thế là cô chạy bay qua cái sân dài và hẹp. Chị Hằng đang đứng rửa tay. Thấy Quỳnh chị mở to đôi mắt nhung đen ướt ướt, dịu dàng:
- Quỳnh qua hồi nào, có chuyện gì không?
Rồi chị chỉ kịp chớp chớp hàng mi cong vài cái, lá thư đã được Quỳnh dúi tọt vào túi áo cánh mầu hoa cà của chị.
Quỳnh quay lên đúng lúc chị Nga đang đi xuống với chiếc áo dài mới xỏ một tay, miệng hối bai bải:
- Mau lên, còn chần chờ gì nữa, hết chầu bây giờ.
Hoàn thành nhiệm vụ, Quỳnh nhảy như chim sáo về nhà. Bố Mẹ và các chị đã đi nhà thờ hết, kể cả anh Tuất anh Khôi. Chỉ một mình anh Trương, đứng tựa cửa hút thuốc lá. Sợ Quỳnh ho, anh vội vứt điếu thuốc xuống chân di di:
- Đưa rồi hở Quỳnh. Chị Hằng có nói gì không?
Gật đầu chiến thắng, Quỳnh với giọng tự tin:
- Cần gì chị Hằng phải nói gì. Em biết chắc chắn tối nay chị sẽ sang nhà mình.
Anh vui ra mặt:
- Cám ơn Quỳnh. Bây giờ Quỳnh đi chầu còn kịp đó.
- Thôi em ở nhà vì... anh!
Nghe cái giọng cải lương của Quỳnh, anh phì cười
- Ừ, em ở nhà vì anh chứ không phải vì em lười.
Quỳnh cãi:
- Chứ anh không thấy em hết lòng với anh đó sao? Cụ Giáo với chị Nga dữ như gì ấy.
- Anh biết mà. Quỳnh làm anh cảm động lắm. Mai mốt anh sẽ lấy vợ. Anh ở nhà không đi tầu nữa. Anh sẽ cho Quỳnh tiền mỗi ngày ăn quà tha hồ. Thích nhé.
Và bây giờ, chầu đã tan lâu rồi, chị Xuân hội Con Cái Đức Mẹ có họp tối nay cũng đã về hát hò từ nãy tới giờ. Nhà thờ, ông Từ chắc đã tắt đèn đóng cửa về nghỉ khỏe. Mà bóng dáng chị Hằng vẫn chẳng thấy tăm hơi. Tiếng hát chị Hạ không lọt vào tai Quỳnh nữa, cô bắt đầu âm thầm cầu nguyện, không phải cô sợ không nuốt trôi ba chục của anh Trương, mà cô thương anh quá sức, cô thương cả chị Hằng, cô ước gì chị Hằng qua bên đây làm dâu mẹ, mẹ dễ quá chừng, không khó khăn như chị Nga, y hệt viên cai tù.
Quỳnh lên nhà xem lại cánh cửa ngoài có mở hé như trong thư anh Trương nắn nót từng nét chữ trên tờ pelure mầu xanh dặn dò chị Hằng không. Anh rất lịch sự không dán phong bì, chắc anh tin tưởng cô em út cũng lịch sự không kém. Nhưng vì Quỳnh nghĩ mình cần phải biết sơ qua thư anh viết thế nào để còn lo lắng với anh chứ. Nên khi đi được nửa đường, cô đã vào ngôi nhà thờ còn vắng người, núp kín đáo chỗ kẹt cửa đọc ngấu nghiến lá thư tình vô cùng lâm ly bi thiết ấy. Anh còn viết cả một bài thơ dài nhằng, ý tứ nhớ nhung lai láng. Quỳnh đọc còn thấy mủi lòng nói chi đến chị Hằng, hiền hòa nhân ái như vậy - Quỳnh biết được chị nhân ái là vì có hôm Quỳnh thấy chị dốc cả ống bơ gạo vào bị của ông già mù quen thuộc hay chống gậy lòm khòm quanh quanh trong xóm xin tiền.
Quỳnh vừa thương vừa phục anh sát đất. Đã đàn giỏi, hát hay lại còn biết làm thơ. Thêm dáng dấp hào hùng, mặt mũi đẹp trai, chị Hằng yêu anh cũng phải, chỉ mỗi tội anh là thủy thủ, chẳng có lon lá gì trên vai. Bố mẹ thỉnh thoảng vẫn than phiền vì anh không chịu học đến nơi đến chốn, ham đi lính sớm quá. Có bận bố bực lên gắt với mẹ:
- Cái thằng lêu lổng, nhắc nhớ tới nó làm gì.
Làm mẹ tiu nghỉu mặt buồn rười rượi.
Quỳnh khẽ mở cửa để không đánh thức bố mẹ, ra sân đứng nhìn về phía cuối xóm. Ai như chị Hằng, dáng người gầy gầy thon thon, đầu cúi xuống, đi từng bước chầm chậm. Đúng rồi, Quỳnh vội vàng chạy vào đứng ngay một bên cửa đợi chờ.
Dưới sân vọng lên tiếng hát anh Trương với bản “Cô Láng Giềng” của nhạc sĩ Hoàng Quí:
- "Cô láng giềng ơi
Không biết cô còn nhớ đến tôi
Giây phút êm đềm ngày xưa khi còn ngây thơ
Cô láng giềng ơi
Tuy cách xa phương trời tôi không hề, quên bóng ai..."
May mà chị Hằng đang trên đường đi tới. Nếu chưa nhìn thấy chị, chắc Quỳnh bật khóc. Mẹ có bảo:
- Sao thương ngay cô Hằng, hiền lành ngoan ngoãn nhưng gia đình người ta chuộng chức phận tiền tài, đời nào họ chịu gả cho thằng Trương nhà mình.
Anh Trương thì vẫn hy vọng, với tình yêu chị Hằng dành cho anh, không ai có thể cản trở. Vả lại anh lỡ yêu chị mất rồi, yêu từ hai năm trước, ngay buổi đầu tiên gặp gỡ khi chị rụt rè qua đây chơi với chị Hạ, hai chị cùng học một lớp. Khi Cụ Giáo thấy con gái mình ưa qua học bài chung với chị Hạ và khám phá ra bên này lại có thêm thằng con trai lính trơn, không địa vị thì cụ cấm cách triệt để. Nghe nói bên gia đình anh Quí, chồng chị Mỹ ngấm ghé chị Hằng cho cậu con trai trung úy, em của anh ấỵ Dĩ nhiên có con gái ruột làm mai mối, Cụ Giáo yên tâm vững bụng gả liền, chỉ còn đợi ông sĩ quan chọn ngày nghỉ phép là đem trầu cau tới.
Tiếng hát anh Trương vẫn da diết:
- "Đành lòng nay tôi bước chân ra đi.
Giơ tay buồn hái bông hồng tường vi.
Ghi chút tình em nói chờ đợi tôi.
Đừng nói tới phân ly..."
Chị Hằng vừa len vào, nghe được tiếng hát, nắm chặt tay Quỳnh đứng lặng người.
Tiếng anh Trương bây giờ là những tiếng thở dài não nuột:
- "Cô láng giềng ơi
Nay mối duyên thơ đành đã lỡ rồi
Chân bước xa xa dần miền quê
Ai biết cho bao giờ tôi về..."
Anh vừa dứt tiếng, chị Hằng theo Quỳnh ra sân. Trời ơi, bốn mắt gặp nhau. Quỳnh không biết diễn tả sao cho đúng, cho hết ánh mắt anh Trương chị Hằng giao nhau lúc ấy. Chỉ biết rằng, ai nấy đều thở phào nhẹ nhõm và thấy hạnh phúc chan hòa, lan rộng tràn ngập khắp không gian. Sau giây phút bàng hoàng, anh Trương mặt tươi vui rạng rỡ, hân hoan hát lại khúc đầu:
- "Hôm nay trời xuân bao tươi thắm
Dừng gót phiêu linh về thăm nhà
Chân bước trên con đường đầy hoa
Tôi đã hình dung nét ai đang cười..."
Nhìn chị Hằng cúi đầu, tóc xõa che gần nửa khuôn mặt trái soan, đỏ hồng hai má vì e thẹn. Anh tiếp thật ngọt ngào:
- "Tôi mơ trời xuân bao tươi thắm
Đôi mắt trong đen mầu hạt huyền
Làn tóc mây chiều cùng gió ngàn dâng sóng
Xao xuyến nỗi niềm yêu..."
Chị Xuân chị Hạ vỗ tay khe khẽ. Còn Quỳnh bắt anh hát bản “Khối Tình Trương Chi” của nhạc sĩ Phạm Duy xong rồi mới chịu đi ngủ. Tất cả đồng thanh hưởng ứng vì biết anh hát bài này hay tuyệt. Giọng anh vang và ấm. Anh đành lòng hát liền để mau mau được một mình thủ thỉ bên người yêu. Ôm cây đàn trong tay, anh nhịp nhàng từng cung trầm bổng:
- "Đêm năm xưa khi cung đàn lên tơ
Hoa lá quên giờ tàn, mây trắng bay tìm đàn
Hồn người thổn thức trong phòng loan..."
Quỳnh nghĩ anh lái đò Trương Chi hát hay như vậy là cùng. Anh Trương ngày nay của Quỳnh, không như anh Trương Chi ngày xưa chỉ làm nàng Mỵ Nương mê say tiếng hát, mà anh còn làm chị Hằng mê mẩn vì nét đẹp trai khỏe mạnh, với mái tóc bồng bềnh vương trên vầng trán thông minh tuấn tú. Mặc cho chị Hằng cứ nhìn anh rồi lại cúi xuống vân vê chéo áo. Mặt anh ngẩng cao, đắm đuối nhìn “chị Hằng” tròn xoe giữa bầu trời đầy sao lấp lánh. Đêm đã khuya, nên ánh trăng chiếu giãi mông mênh ngập ngụa đổ trên khuôn mặt rạng rỡ của anh với sóng mũi cao và thẳng. Đôi mắt tình hết biết. Quỳnh thấy anh giống như một vị hoàng tử trong truyện cổ tích, sinh ra lầm thế kỷ, bị chui ngay vào nhà bố mẹ, làm anh của Quỳnh.
Anh hát đến đoạn cuối từ hồi nào mà cô không hay:
- "Ôi duyên kia ai đã trả cho ai
Cho mắt rơi lệ rồi
Cho chén tan thành lời
Để thành bài hát ru lòng tôi..."
Hai người nếu đừng có chuyện quan quyền chức tước thì thật là xứng đôi vừa lứa. Nhưng khổ nỗi danh vọng địa vị, thường thường vẫn được người ta coi trọng hàng đầu. Hồi trước, nghe mẹ nói mẹ buồn về con đường học vấn của anh chẳng đâu vào với đâu . Anh hay cãi bướng:
- Mẹ buồn cho cái gì? Mẹ nghĩ tương lai con phải thế nào? Mẹ muốn con vui, con sướng. Thì con vui, con sướng đó thôi. Sao mẹ lại buồn?
Nhưng có lẽ từ ngày biết yêu và được chị Hằng đáp lại, anh không còn thấy vui thấy sướng theo kiểu ấy nữa. Anh bắt đầu ân hận vì đã ham bạn bè rong chơi, không vâng lời ba mẹ học hành tới nơi tới chốn. Bây giờ tàng tàng làm anh thủy thủ, lại đi yêu cô con gái rượu của cụ Giáo thì kể cũng éo le, vượt qua bức tường thành phân biệt không phải dễ.
Cụ Giáo khó trần ai, năm nay cụ đã gần sáu chục, tóc muối nhiều hơn tiêu, nhìn khuôn mặt khắc khổ của cụ là sợ liền. Đã phải lấy tới 2 đời vợ mà cụ vẫn quạnh quẽ gà trống nuôi con rất sớm. Thiên hạ nói cụ có số "sát thê". Người vợ đầu là mẹ chị Nga và chị Mỹ, một đêm quân Pháp về làng càn quét Việt Minh, bà bị lạc đạn qua đời, để lại chị Nga 6 tuổi và chị Mỹ mới lên 4. Cụ Giáo buồn quá; bỏ trường học, bỏ ruộng vườn, bỏ cả hai đứa con cho người em gái đi lưu linh mất mấy năm. Thời gian đó chị Nga phải trông coi việc nhà, bế em con bà cô mệt nghỉ. Khi cụ Giáo trở về, vội vã dạy cho con biết đọc biết viết vì chị chưa hề được cắp sách đến trường như những đứa trẻ khác. Khi chị 15, cụ Giáo tục huyền với một cô gái xinh đẹp nhưng không hiểu sao lại bị lỡ thời, người vợ này sanh thêm cho cụ một mụn con gái nữa, đặt tên là Nguyễn Thị Lệ Hằng rồi mất vì bạo bệnh. Ngày bà còn sống, mọi chuyện trong nhà cũng một tay chị Nga quán xuyến nên khi lớn lên, chị Hằng coi chị Nga như người mẹ thứ hai, hết lòng kính yêu và vâng lời.
Chị Nga thì ôi thôi, dữ chịu không nổi, chẳng hiểu vì vậy mà chị không chịu lấy chồng hay vì không có chồng nên chị trở thành như thế. Ngày chị đôi tám, đôi chín cũng có người đến ngấm nghé nhưng cụ Giáo chê bủng chê beo:
- Có thằng rể như vậy chẳng thà để nó ở nhà hầu cơm nấu nước cho mình tốt hơn.
Sau này, khi chị đã quá lứa quá thì; có chàng kia góa vợ, nhờ mai mối ướm hỏi, mong được rước chị về lo cho đứa con mới chập chững tập đi. Chị khăng khăng không chịu dù cụ hết lời khuyên bảo:
- Anh ấy hiền lành chăm chỉ. Tội nghiệp hoàn cảnh giống thầy ngày trước. Vả lại tuổi con đã lớn, chả lẽ ở vậy mãi.
Chị Nga tủi thân oà lên nức nở:
- Chẳng thà con ế...! Chứ thầy bảo người ta giống thầy làm sao được. Con người chỉ biết tới cái cầy cái cuốc, một chữ cũng không thông...!
Chị đưa tay áo lên chùi nước mắt rồi xuống bếp thút thít tiếp.
Cụ Giáo hít một hơi thuốc lào, thả khói trầm ngâm nhớ tới hai người vợ đã vội vàng bỏ cụ mà đi không khác gì chạy nơ. Vào năm ấy cũng có người đến xin chị Mỹ về nâng khăn sửa túi. Đã có kinh nghiệm từ chị Nga, cụ Giáo gả liền không "già kén kẹn hom" nựa Thế rồi miền Bắc bị mất vào tay Cộng Sản, cụ và hai cô con gái cùng với vợ chồng chị Mỹ theo làn sóng người di cư vào Nam.
Hình ảnh gia đình cụ Giáo đưa Quỳnh vào giấc ngủ muộn màng và chị Hằng chắc bị anh Trưong cầm chân khuya lắm mới được về.
Hôm sau đi chầu với Mẹ, về nhà không thấy bóng dáng anh Trương đâu là Quỳnh biết liền. Thấy chị Hạ, chị Hoa lên gác học bài, Quỳnh cũng lên theo. Chị Xuân anh Tuất đứng xớ rớ phòng khách, chờ xem bố mẹ không nói gì là đưa nhau ra sân sau rủ rỉ vì coi như bố mẹ đã cho phép anh chị tìm hiểu nhau. Anh Khôi có lẽ bỏ đi lang thang vì chị Hạ xem chừng chỉ coi anh như người anh thuần túy, không có cảm tình đặc biệt như anh mong mỏi. Còn anh Trương, giờ này hẳn đang đứng nơi điểm hẹn đợi chị Hằng, khói thuốc chắc lại bay mù mịt. Mong sao chị Hằng đừng vì bất cứ lẽ gì để anh phải làm con khỉ leo cây.
Trong lúc chị Hạ chúi múi vào cuốn sách trước mặt và chị Hoa đang căn ke từ trong sách, bản đồ thế giới để ngày mai nộp thầy Sử Địa thì Quỳnh thẩn thẩn ra ban công, ngồi ngó thiên hạ qua lại dưới đường. Bài vở cô đã làm xong, mà dù chưa xong cô cũng không có tâm trí nào mà học. Cô hết sức lo âu, cô chỉ sợ anh Trương chị Hằng không lấy được nhau. Cô thương cả hai người, nhất là từ hôm qua, cô được anh Trương tin cậy, trao cho trọng trách làm cánh chim nối nhịp cầu cho hai trái tim hoà nhịp yêu thương.
Hình như trăng đã lên cao ở phía sau nhà. Miệng cô lẩm bẩm lần hạt nhưng trong đầu đầy những ý tưởng vẩn vơ nên thỉnh thoảng cô lại khoác tay một cái như muốn gạt những gì làm cô chia trí, sợ không đem hết tâm hồn vào câu kinh lời nguyện, Chúa sẽ không nhận lời.
- Ô chị Nga!
Quỳnh mở mắt to hơn để nhìn cho kỹ:
- Đúng rồi, chị Nga!
Chị Nga đi ngoài đường nhưng mắt nhìn vào nhà Quỳnh chầm chập. Chị đi qua đi lại... Quỳnh vội gọi chị Hạ, hai chị em đứng sừng sững, chắc chị Nga nhìn lên thấy vậy nên đi luôn. Quỳnh định chạy xuống nhà cho mẹ hay nhưng chị Hạ gạt đi bảo Quỳnh đừng lắm chuyện. Quỳnh tức:
- Sao chị Nga lại nhìn vào nhà mình?
- Thì kệ chị ấy.
- Biết đâu chị ấy nghĩ mình dấu chị Hằng trong nhà.
- Mình không dấu thì thôi.
Nói chuyện với chị Hạ chán ngắt. Quỳnh chui vào màn ngủ cho tới lúc văng vẳng tiếng huýt sáo của anh Trương trong bản nhạc vui - "Bánh Xe Lãng Tử" dưới sân nhà:
- "Hahaha... Suối in hình chiếc xe tàng
Đêm nao đập vỡ cây đàn dâng người kìa ai mắt xanh.
Vó câu bấp bênh, trên đường gian nan..."
Quỳnh vội trườn người qua mình chị Hoa xuống dưới nhà đón, mách cho anh biết chuyện chị Nga. Anh Trương đang vui như tết, chẳng mảy may sợ hãi:
- Đừng lo, chị Hằng sẽ chỉ lấy anh thôi. Chị Hằng nhịn cơm vài bữa là chị Nga cuống lên liền, không dám bắt chị ấy lấy cái ông trung úy kia đâu.
Anh sung sướng ôm Quỳnh nhấc bổng:
- Cám ơn... Cám ơn... Rồi anh sẽ bỏ lính, sẽ học lại, sẽ thi trung học, sẽ thi tú tài... Ôi dễ lắm chẳng khó khăn gì, hihihi... Giờ thì đi ngủ. Mai anh bao ăn phở.
Một buổi sáng hứa hẹn rất nhiều niềm vui chợt tắt ngúm khi chị Nga gõ cửa thật sớm và mẹ chạy ra cười chào:
- Cô Nga qua chơi
Chị Nga mặt cứng như tảng đá:.
- Cháu muốn nói chuyện với cậu Trương.
Mẹ mời vào trong nhà nhưng chị nhất định đứng ngoài sân. Anh Trương hiên ngang:
- Mẹ để con ra.
Trong này mấy chị em lấp ló, băn khoăn nhìn chị Nga nói nhiều thật nhiều còn anh Trương mặt mũi cứ tái dần tái dần. Cho tới lúc chị quay vào cao giọng như biết cả nhà đang nghe ngóng:
- Tôi nói thế đủ rồi, chắc cậu hiểu không để tôi phải thưa với ông bà nữa.
Tim Quỳnh tan nát. Thôi thế là thôi. Tội cho anh Trương quá.
Anh Trương rời nhà ngay hôm ấy, bố mẹ giữ lại nhưng anh cứ lầm lì xách gói xin phép ra đi. Bố đưa tách trà lên môi không uống. Mẹ nhìn ánh mắt xót xa. Lũ em gái đứng tiễn anh ủ dột u sầu. Anh Tuất muốn ở lại cũng phải đi theo, ngó chị Xuân luyến lưu ngơ ngẩn.
Nguyên cả tuần sau, chị Hạ ngày nào về học cũng loan tin:
- Hằng không đi học!
Rồi một hôm chị cho biết:
- Hằng trông xanh xao như người ốm.
Rồi một hôm nữa:
- Tụi nó bảo Hằng nghỉ học luôn để lấy chồng.
Thời gian sau đó, chỉ có anh Tuất là về thường xuyên để lo làm đám cưới đưa chị Xuân về dinh. Thật ra anh chả có dinh cơ biệt thự gì. Bố cho anh chị một gian trong khu phố ngoài chợ, đã xây khang trang và đang chờ ai mua thì bán. Anh Tuất bây giờ ở nhà mỗi tuần lo cất hàng từ chợ Bến Thành về cho chị suốt ngày mời mọc các cô đang tuổi dậy thì hay trước khi lên xe bông về nhà chồng sắm sửa quần áo phấn son.
Chị Hạ lâu nay không thông tin về chị Hằng nữa vì chị Hằng đã bỏ học thật rồi. Thay vào đó, chị hay nói về ông thầy dạy toán của chị, ông thường chừa ít phút sau giờ học để kể chuyện ma và dĩ nhiên theo chị, ông kể rất có duyên. Chị mong mau tới giờ của ông để nghe tiếp những câu chuyện ly kỳ rùng rợn ấy chứ không phải vì thích chứng minh hình học hay giải phương trình đại số.
Rồi một buổi tối, Quỳnh đang lớ ngớ giữa sân, nghe ngóng xem tiếng rao "lục tầu xá" ở ngõ nào để gọi lại, cho mấy chị em làm một bữa quà vặt thì chị Hằng từ ngoài đường đi tới, kéo Quỳnh vào trong nhà. Chị khóc như mưa. Mẹ hỏi mãi chị mới chịu nói là cụ Giáo nhiếc mắng và doạ sẽ gọt đầu chị bôi vôi vì cái tội anh Quí, em chồng chị Mỹ biết chị yêu anh Trương nên từ hôn.. Mẹ cầm tay chị ôn tồn:
- Sao cậu ấy biết cháu yêu thằng Trương nhà bác.
Chị Hằng rấm rức:
- Cháu bảo anh ấy.
Mẹ thở hắt ra. Cả nhà xúm quanh chị, chẳng ai biết an ủi chị thế nào cho phải, chỉ còn nước đứng nghe chị khóc mà thương cảm. Khóc khô nước mắt, chị lủi thủi ra về. Chị Hạ muốn viết thư cho anh Trương, để anh về năn nỉ cụ Giáo cho phép lấy chị, nhưng mẹ buồn bã ngăn lại:
- Không được đâu, họ không chịu gả cho tên lính quèn đâu. Cầu xin Chúa cho cô ấy nguôi ngoai rồi có người khác đến hỏi. Người như cô ấy thiếu gì quan quyền rước về làm vợ.
Cuối mùa hè năm ấy, chị Hạ thi rớt, ông thầy dạy toán của chị đến xin chị về để kể chuyện ma cho chị nghe cả đời luôn. Chị bày đặt lí nhí e lệ trả lời “bằng lòng” khi được bố hỏi ý kiến. Hôm đám hỏi chị Hạ, không ngờ cũng là ngày đám cưới chị Hằng. Quỳnh lu bu chuyện nhà nên không có cơ hội nhòm ngó xem cô dâu xinh đẹp ra sao. Nhưng khi thấy xe hơi cứ chạy ngang nườm nưọp và biết đó là khách khứa nhà trai về rước cô dâu Lệ Hằng, Quỳnh vừa tiếc cho anh Trương, vừa mừng cho chị Hằng được yên bề gia thất và nhất là được lọt vào gia đình giầu có, tuy xa xôi mãi tận miền Trung, nhưng chẳng sao, cứ quyền cao chức trọng và nhiều tiền là ung dung sung sướng rồi.
Lúc này thì Mẹ nhớ cậu con trai út chịu hết nổi. Mẹ bảo tụi con gái đứa nào viết thư báo tin cho anh Trương biết để anh về chơi vì anh không còn lý do lánh mặt để chị Hằng quên anh, lấy người khác cho tương lai sáng lạn hay sợ người ta bảo là về lân la dụ dỗ con gái người ta nữa. Nhưng hình như được tin này, anh còn buồn hơn, bóng anh vẫn biền biệt, chỉ thỉnh thoảng một lá thư thăm hỏi sinh hoạt gia đình và khuyên các em chịu khó học đừng như anh, làm bố mẹ phải buồn phiền.
Bẵng đi một thời gian, đúng dịp đầu năm, xác pháo hồng còn giăng giãi chào mời bước chân họ hàng thân quen đến chúc tuổi ngoài sân. Những chậu cúc, chậu thược dược trước cửa đang đến hồi nở toang, tròn đầy sung mãn và cành mai lớn trưng bày ở một góc đẹp nhất trong nhà, nhiều nụ hoa nở sớm đã từ từ buông những cánh mong manh, nằm rải rác trên nền gạch đã được lau sạch bóng loáng. Cảnh tưng bừng nhộn nhịp đón tết không còn, nhưng không khí Xuân rộn rã vẫn lan tỏa khắp bầu trời và trong lòng người. Gia đình Quỳnh các anh chị cho các cháu lưu lại thêm vài ngày nữa với ông bà và các dì các cô. Mẹ bận tíu tít, chưa nựng nịu xong đứa cháu ngoại, đã đuổi theo ôm lấy thằng cháu nội đang chơi đuổi bắt sắp sửa té nhào. Vui thì vẫn vui, nhưng trong mắt mẹ, ai cũng có thể thấy những áng mây sầu vương vương, dù mẹ cố cười cố nói. Tết này anh Trương không về đoàn tụ. Tối hôm qua, chị Cả thấy mẹ ngồi thừ người, vội đến bên nhẹ nhàng hỏi:
- Mẹ mệt? Các cháu phá quá làm bà mệt rồi!
Mẹ không dấu được tiếng thở dài nhưng nói tránh:
- Không, mẹ chẳng có mệt. Mấy cháu của bà bỏ bà chay đâu hết rồi. Lại đây với bà nào.
Quỳnh buột miệng:
- Con biết mẹ nhớ anh Trương.
Mẹ chớp đôi mắt buồn:
- Thì anh con không về mẹ nhớ nó một tí ấy mà. Tội nghiệp, tết nhất thế này cô đơn lạc lõng. Không biết lưu lạc nơi đâu!
Chị Cả an ủi:
- Chú ấy đẹp trai như vậy các cô gái không để chú ấy cô đơn đâu. Con nghĩ chú ấy đang ăn tết với gia đình cô nào vui quá, quên cả mẹ con mình rồi đó. Để Mẹ coi, ra giêng chú ấy sẽ dẫn cô ấy về ra mắt mẹ.
Biết chị đùa cho mẹ vui, mẹ đùa lại
- Chắc lại bế về cho mẹ thêm thằng cháu nội nữa nhỉ?
Vài ngày sau, khi Mẹ cùng mấy chị em Quỳnh đang đứng ngoài sân, bịn rịn chia tay các anh chị và các cháu lên xe trở về tiếp tục cuộc sống thường nhật, thì người hàng xóm cho biết tin sét đánh:
- Cô Lệ Hằng con cụ Giáo chết rồi. Gia đình cụ Giáo đang hớt ha hớt hải thuê nguyên một chuyến xe đò ra Nha Trang lo đám tang.
Ai cũng ngỡ ngàng, mấy chị em Quỳnh đứng ngây người nhìn nhau. Trái tim se thắt, chỉ mong tin đó là tin tầm bậy. Nhưng rồi, tin đó đã đúng sự thật . Mẹ cho Quỳnh tới nhà hỏi thăm xem thế nào, cửa ngõ vắng hoe, vườn tược quạnh quẽ. Gia đình Quỳnh tự nhiên cũng hốt hoảng. Hoa hoè mai cúc trong nhà ngoài sân bỗng dưng như héo úa, lụn tàn. Độ một tuần sau đó, vết tích của những ngày vui đầu năm chỉ còn là những chậu hoa bị cắt ngắn để trơ lại cái gốc khô khan cứng ngắc, chị Nga đến gõ cửa. Lần này chị không lạnh tanh hỏi mẹ cho gặp anh Trương, mà khóc sướt mướt, thiếu điều muốn gục vào lòng mẹ:
- Bác ơi, em Hằng chết rồi, chết tức tưởi, chết một mình...!
Mẹ thắc mắc không hiểu:
- Chết một mình là chết làm sao hở cô?
Chị Nga kể lể bà mẹ chồng của chị Hằng giầu có nhưng khắc nghiệt, nhà đông người chỉ một tay chị hầu hạ đủ thứ. Chồng chị Hằng làm lớn nhưng ham ăn chơi la cà phòng trà tửu điếm, cả tháng không kề cận vợ được một ngày. Họ đem chị về như để khỏi mướn con sen đầy tớ, làm việc không ngơi tay. Rồi với bụng mang dạ chửa, mệt nhọc kiệt sức chẳng ai đoái hoài hỏi han. Một đêm chị ngã ngay trong phòng riêng, mãi sáng hôm sau mới có người biết, đưa vào nhà thương thì chị với bào thai trong bụng đã chết. Chị Nga sụt sùi đưa mẹ một xấp thư:
- Khi em Hằng bằng lòng cho làm đám cưới, em đòi cháu phải hứa đưa mấy lá thư của cậu Trương viết cho em ngay sau lúc em rời nhà, nhưng cháu lần lữa, định từ từ em về thăm sẽ khuyên em bỏ đi, chẳng đưa làm gì. Nhưng bây giờ thì em bỏ, em đi luôn, đi mãi mãi...
Chị nấc lên:
- Đây cháu xin trả lại cậu Trương. Cho cháu có lời xin lỗi. Huhuhu... Hằng ơi, sao em nỡ bỏ chị? Trời ơi là trời...!!!
Mẹ thương quá, ôm lấy chị và nước mắt mẹ cũng trào ra dàn dụa.
Quỳnh đón lấy xấp thư trong tay mẹ, ngạc nhiên hỏi chị Hoa:
- Sao có tới bẩy lá thư? Em đưa có một lần.
Chị Hoa gật gật cái đầu:
- Thì sáu lần kia, tao đưa...
- Sao chị không đưa luôn lá thứ bẩy?
- Tại tao biết mày đang vòi mẹ may áo dài. Với lại lần cuối tao bị cụ Giáo dọa nếu đến nữa là chết với cụ.
Còn mẹ tiễn chị Nga ra cửa rồi trở vào bảo:
- Hoa viết thư cho anh Trương, biết chuyện này, thế nào anh cũng về thăm nhà.