Trời Ơi...Thương Quá..!!
"Trời ơi..!!" Chỉ vì câu kêu ấy mà tôi thương cái nguồn-gốc làm một người Việt-Nam của riêng tôi! Người bình-dân dân-dã Việt-Nam: không kiến-thức trừu-tượng cao-siêu: họ không sống qua một tấm gương trí-tưởng hay ngôn-ngữ giáo-khoa; họ cảm và sống rất thật-thà, bình-dị! Khi họ giận họ có thể chửi nhau cay-độc và tận-tình phá bỏ hết mọi hình-thức đạo-đức, luân-lý trong ngôn-ngữ để "trả thù" sự trái-khuấy mà người bạn hay hàng-xóm hay người dưng phạm với họ. Nhưng những khi "tối lửa, tắt đèn", những khi "trái nắng trở trời", khi chòm-xóm, láng-giềng cần đến họ, họ bỏ chén cơm ăn dở, bỏ giấc ngủ cần-thiết cho cuộc sống lao tâm, lao lực từng bữa ăn để chân-tình cứu-giúp, đỡ-đần nhau.
Họ có thể cùng gọi danh-từ "Chúa" với những người có niềm tin vào thượng-đế; họ có thể thắp nhang và ăn chay đúng ngày theo Phật-giáo mà vẫn cúng Ông Địa nải chuối để xin tìm được một vật gì họ đánh mất. Nhưng như trong những bài vè, ca-dao, họ không do-dự mỉa-mai, dè-bỉu những vị có chức-vị, quyền-năng ngay cả trong các tôn-giáo khi những vị ấy lạm-dụng chức-năng.
...Và những khi có điều gì đó không an trong họ, họ bật thốt kêu lên, gọi một tiếng, "Trời ơi..!!" mà đối với tôi nó súc-tích và dễ thương làm sao, bao-hàm một triết-lý niềm tin phóng-khoáng, giản-dị và hiền-hòa, bao-la xiết bao: vì ý-nghĩa của "trời" không mang một ẩn-dụ tôn-giáo dị-biệt hay khúc-chiết, phức-tạp với những quy-củ, hệ-thống giáo-điều. Nó, đáng lý ra là một biểu-tượng cho khái-niệm của một cái gì trừu-tượng, nhưng nơi tất cả những con người Việt-Nam khi thốt bật lên một tiếng kêu "Trời ơi..!!", nó gần-gủi, mộc-mạc mà đối với riêng tôi thì tuyệt-vời, tuyệt-bích, tuyệt-mỹ, tuyệt-diệu, tuyệt-chân diệu-vời! Bạn thử ngẫm-nghĩ xem?
...Trời ơi..!! Thương quá hương đồng gió nội Việt-Nam ơi!
