Chúa ơi! Con Biết Tin Ai Bây Giờ?...
Tôi không biết tôi có cá tính tự đặt mình trong trường hợp của người, để xét đoán và giải quyết vấn đề cho hành động, từ lúc nào. Cá tính ấy tôi không biết tốt, xấu ra sao nhưng tôi cảm thấy rất dễ dàng khi phải giải quyết bất cứ chuyện liên quan đến lý và tình. Với kinh nghiệm ấy, tôi luôn nói với con tôi rằng: "con hãy tự đặt con trong cương vị của người, rồi con đặt câu hỏi với chính con, nếu điều ấy xẩy ra cho con thì con có chấp nhận hoàn cảnh ấy không?. Câu hỏi sẽ cho con đáp số tương đối công bằng nhất, để giúp con giải quyết vấn đề khúc mắc".
Nhưng có điều bác Hai đã không chấp nhận lối suy nghĩ của tôi khi tôi thực hiện tình bác ái đối với người nghèo khổ! Bác Hai là mẹ của bạn học cũ của tôi, và gia đình bác Hai đã làm thủ tục bảo lãnh cho tôi rời trại tị nạn để định cư tại Hoa Kỳ. Thời gian đầu, tôi tạm sống với gia đình bác Hai. Vào một bữa cơm chiều, tôi có kể cho bác Hai nghe chuyện tôi giúp người vô gia cư trên đường phố, lúc tan lớp học trưa, tôi đang đứng chờ chuyến xe buýt. Một ông vô gia cư, đầu tóc rối bời, quần jean bạc màu, áo sơ mi cáu bẩn, bước chậm đến tôi, xoè bàn tay ra và nói với tôi:
- Anh làm ơn cho tôi xin 25 cents.
Trước tiên, tôi có cảm giác sợ nên không trả lời gì, nhưng thoáng nghĩ đến thân phận mình cũng "tứ cố vô thân" như ông "homeless"; tuy nhiên tôi còn may mắn là được chính phủ Hoa Kỳ trợ giúp hàng tháng để có tiền sống mà đi học, được gia đình bác Hai chìa tay nâng đỡ, che chở; thế sao tôi lại ngoảnh mặt với ông "homeless"? có công bằng không, bác ái để đâu? Thế rồi, thật nhanh, tôi đút tay vào túi quần rút ra tờ giấy bạc 1 đô-la đặt vào tay ông "homeless". Ông cúi đầu và nói:
- Cám ơn rất nhiều. Thượng đế ban bình an cho anh.
Cũng là lúc chuyến xe buýt vừa trườn tới, thắng lại, để tôi bước lên, với cả một tâm hồn khoan khoái... Tôi thuật lại cho bác Hai nghe như thế. Bác Hai đã từ tốn bảo với tôi:
- Cháu đã tỏ lòng thương người nhưng kết quả là hại chứ không phải là giúp, cháu biết chưa?
Thấy tôi còn ngơ ngác, bác Hai nói tiếp:
- Có thật sự 1 đô-la cháu cho, ông "homeless" sẽ mua đồ ăn hay là ông ta mua rượu hoặc thuốc hút? Ở xã hội này, chính phủ không để cho ai chết đói cả, cháu không là người xứ sở này mà chính phủ còn giúp cháu ăn học; còn ông "homeless" là dân hẳn hòi mà phải đi xin ăn! Bác không nghĩ ông ta xin ăn, mà là "xin uống", "xin hút" gì đó thôi.
Ngừng nghỉ một chút, bác Hai nói tiếp:
- Từ nay cháu đừng làm thế nữa. Cháu có lòng bác ái nhưng biết ai là người đáng giúp; theo bác, bác cứ trao tiền cho các hội thiện nguyện để họ cứu giúp đúng đối tượng cần giúp đỡ; Chẳng hạn như Hội Hồng Thập Tự, các Hội nhà thờ... nhiều hội từ thiện lắm. Hồi đó, gia đình bác qua, cũng nhờ các hội từ thiện của nhà thờ giúp đỡ đó cháu.
Dù nghe bác Hai giải thích có lý, nhưng tình cảm tôi đâu nỡ ngoảnh mặt với người chịu ngửa tay xin 25 cents, một đô la giữa phố chợ. Ăn xin là một điều nhục nhã, cùng đường bí lối người ta mới dám ngửa tay xin. Nên tôi không thay đổi ý lòng; cho tới khi cớ sự xẩy ra, tôi cảm thấy bị "shock"!
Chuyện xẩy ra tại một cây xăng, lúc đó tôi đang đứng cầm vòi bơm xăng cho chiếc xe của tôi thì có một anh Mỹ da trắng, người khoẻ mạnh, sạch sẽ tiến lại gần chỗ tôi, "Hello!", tôi cũng lịch sự "Hello" đáp lại. Anh chàng Mỹ có đà bắt chuyện:
- Bạn à! tôi đang gặp khó khăn, cha tôi đang nằm nhà thương, tôi muốn ghé thăm ổng, nhưng đi giữa đường thì xe tôi hết xăng. Xe tôi nằm ụ đằng kia kìa!
Hắn vừa nói vừa chỉ tay về hướng một chiếc xe nằm ở một góc parking, tôi nhìn về hướng ấy, chẳng biết hắn nói có thật không, nhưng tự nhiên trong lòng tôi lại ái ngại cho hắn. Đi thăm cha nằm bệnh viện, xe hết xăng ở dọc đường... tôi chợt nhớ lại lúc tôi còn ở quê nhà, trước 1975, đi học bằng chiếc xe "honda dame", trời đổ mưa như trút, xe lại hư máy dọc đường, phải dắt bộ cả hàng mấy cây số, hai bên đường xe cứ chạy, người cứ hối hả đi, tôi cắm cúi dắt xe, chẳng dám kêu gọi ai giúp!... Thế là, tôi vội móc ví ra cho anh chàng 1 tờ bạc 5 đô-la để đổ xăng, mong anh có đủ xăng ghé thăm người cha bệnh, nằm chờ trong nhà thương... Đổ xăng xong, tôi lên xe, lái xe với tâm trạng nhẹ nhõm, vui vui.
Nhưng ba, bốn hôm sau, tôi ghé vào trạm xăng này để đổ xăng như thường lệ. Bất chợt, tôi lại thấy bóng dáng anh chàng Mỹ da trắng, vẫn bộ quần áo hôm trước anh chàng đã mặc. Anh đi quanh từng người đang đổ xăng, nói nói, chỉ trỏ... có người lắc đầu như từ chối, và cũng có người móc túi trao cho anh những đồng tiền như tôi đã tặng anh hôm nào. Giờ đây, anh cũng đến bên tôi, hình như anh không nhớ tôi là người mà anh đã xin tiền đổ xăng để đi thăm cha nằm trong bệnh viện, nên anh không ngần ngại mở lời:
- Bạn ơi! bạn có thể giúp đỡ tôi chút tiền đổ xăng không? Tôi có hai đứa con nhỏ đang ngồi đợi trong xe, và nhà tôi ở mãi tận Chico...
Tôi nghe không lọt tai như lần trước nữa, nên trong lòng hơi bực vì bị anh chàng lừa lần trước rồi! Tôi bèn hỏi ngược lại anh chàng:
-Anh có cần phải đi thăm cha anh nằm bệnh viện nữa không? Hôm trước tôi đã cho anh tiền đổ xăng đó...
Ngay lập tức, anh chàng gắt sảng:
-Tôi không biết bạn đang nói cái gì..., anh chàng vừa nói vừa đi như chạy!...
Sau lần đó, tôi như người tỉnh giấc chiêm bao. Người đời sao lại lắm kế lừa lọc nhau, ăn cắp tình nhân hậu để xây lầu tham lam cho riêng mình! Nhất là sự lừa lọc đã lan sang lãnh vực tín ngưỡng. Báo chí đã phanh phui không biết bao nhiêu ông "đạo" xin tiền của tín đồ, thay vì làm việc thiện, ông "đạo" đã dùng tiền quyên góp được để mua xe "hiệu xịn", xắm nhà to, đất rộng và nuôi... đào nhí!
Chẳng nói đâu xa xôi, trong cộng đồng người Việt hải ngoại, đã có hiện tượng "mục vụ ra ngoài vắt sữa con chiên", "mục vụ ra ngoài ăn chia 4-6"; mà những mục vụ ấy lại chỉ ào ạt nhắm vào vùng đất màu mỡ California, hoặc các vùng đông người Việt, chứ các nơi như Kampuchia, Đài loan, Nam Hàn, trại tị nạn Phi Luật Tân... thì đàn chiên ngơ ngác cần người dẫn dắt thì chẳng thấy bóng ngài áo đen, áo đỏ nào đến làm mục vụ cả!
Khi đã biết họ đánh lừa đức tin và ăn cắp lòng nhân hậu, tôi chỉ biết thầm kêu: Chúa ơi!...con biết tin ai bây giờ?.
9.10.2007
