Biên Hùng Liệt Sử IX

Phụ lục IV:


Nhớ tới Biên Hòa bởi Thái Thụy Vy

Hà Trung Yên
Ðầu năm Nhâm Ngọ, tôi lại được cuốn Biên khảo thứ hai của Thái Thụy Vy mang tên Biên Hùng Liệt Sử. Ðây là tác phẩm thứ bảy sau năm tập thơ.
Tôi vẫn mong những người Việt tha hương cố nhớ và viết ra về quê hương thân quí của mình cho mọi người biết và chia sẻ tâm tư, có thể làm cho tình hoài hương mát dịu đi phần nào chăng?
Trong cuốn sách tương đối mỏng nầy, những trang đề cập tới tỉnh Biên Hòa chưa tới sáu chục trang giấy cỡ nhỏ song chứa đựng khá nhiều thông tin. Sách có bảy Phụ lục của ông Huỳnh Sanh, nhà văn Duy Lam, Bs Trần Nguơn Phiêu, Ông Vũ Công Lý, Ông Trần Ðình, Ông Trần Văn Linh, Ông Trần Nhật Thăng, nhà văn Xuân Vũ, nhà thơ Hồ Công Tâm, và nhà văn Hứa Hoành. Cuối cùng là một số hình ảnh các nhân vật có liên hệ đến tác giả trong mọi giới kể cả cố Tổng Thồng Nguyễn Văn Thiệu chụp chung với anh tại Washington D.C.
Tôi là một quân nhân ở trong các đơn vị tác chiến nhiều hơn là ở văn phòng và trung tâm huấn luyện. Ðối với tôi địa thế Biên Hòa rất quen thuộc nhưng chỉ biết trên thực địa mà không biết nhiều về lịch sư ûcủa một tỉnh quan trọng nằm phía bắc Sài Gòn. Nay được đọc tác phẩm của anh mới biết thêm nhiều về xứ bưởi miền Nam.
Phải đọc từ trang 12 đến 18 mới thấy những nét độc đáo về địa lý phong thủy(feng shui) của Biên Hòa theo cái nhìn của cổ nhân. Hình như thời kỳ mở nước trên đường Nam tiến, các vua nhà Nguyễn đã chọn đây là nơi định cư sớm nhất vì đất tốt, dễ dàng giao thông và phòng thủ. Hai bên bờ sông Ðồng Nai quả thật có nhiều vườn ruộng màu mỡ, cây trái đủ loại xum xuê. Tác giả Ðò Dọc, Rừng Mắm mà tình yêu quê hương hẳn không kém Thái Thụy Vy nên đã đổi tên Ðồng Nai thành Bình Nguyên Lộc để làm bút danh.
Về những nhân vật cận đại sinh trưởng tại Biên Hòa gồm có khá nhiều người nổi tiếng như giáo sư Nguyễn Ngọc Huy, Thẩm phán Chủ tịch Tối Cao Pháp Viện Trần Văn Linh, Bác sĩ Trần Ngươn Phiêu, ông Châu Kim Nhân, đại tướng Ðỗ Cao Trí và các nhà thơ Nguyễn Tất Nhiên, Hoài Khanh, Tô Thùy Yên...Có hai người theo Cộng Sản là kiến trúc sư Huỳnh Tấn Phát va Huỳnh Văn Nghệ, một giới chức cao cấp quân sự.
Tôi còn nhớ lại trường hợp đặc biệt của Martine Bokassa gây xôn xao dư luận một thời. Chuyện Thủ tướng Tân Gia Ba Lý Quang Diệu hồi nhỏ được một người Trung Hoa mang từ Biên Hòa sang đảo sư tử nuôi. Ông ta có trở về thăm Việt Nam sau khi về hưu.
Nhưng điều đáng chú ý hơn cả là anh Ðỗ Khoa Luật tức Thái Thụy Vy cũng là một nhân vật chính trị hay đúng hơn là có tham gia hoạt động chính trị bề sâu
của một đảng theo chú là giáo sư Nguyễn Ngọc Huy, Chủ tịch Liên Minh Dân Chủ trong thời Ðệ Nhị Cộng Hòa và ở nước ngoài.
Sự thực lịch sử cho chúng ta rõ vùng Nam phần là lãnh thổ Thủy Chân Lạp trong thế kỷ 17 mà Biên Hòa có tên cũ là xứ Nông Nại Ðại Phố. Bước chân Nam tiến của tiền nhân đã đi qua và kiểm soát suốt từ Quảng Bình tới tận hạ lưu sông Cửu Long trở nên lãnh thổ hình chữ S hiện nay.
Ngày xưa, dù chúng ta phải triều cống Trung Hoa hằng năm và nhận sắc phong nhưng với hai nước nhỏ hơn là Cam Bốt và Lào triều đình nhà Nguyễn có ảnh hưởng quyết định đối với nhà vua của hai xứ đó...Quân đội của ta đã từng đồn trú trong lãnh thổ của họ với danh nghĩa bảo vệ họ khỏi bị quân Xiêm La tức Thái Lan ngày nay xâm chiếm.
Sự nghiệp Nam tiến là sự nghiệp thuận chiều tiến triển theo hướng Bắc Nam của con người trong cuối thời kỳ nông nghiệp thô sơ bắt đầu sang thời kỳ kỹ nghệ hơi nước và than đá tương đối ngắn.
Anh Thái Thụy Vy ghi lại những nét đại cương về lịch sử kinh tế và con người của Phiên Trấn và Trấn Biên thuộc Gia Ðịnh thành thủa trước, qua giai đoạn Biên Hòa nay là thời kỳ Ðồng Nai, có biết bao dâu bể đoạn trường.
Nhớ lại mấy chục năm trước, khóa học chúng tôi trèo lên núi Châu Thới để học bài địa hình, vượt sông Ðồng Nai bằng thuyền máy, thưởng thức bưởi ngon Biên Hòa đã nghe tiếng từ ngoài Hà Nội, có lúc đóng quân cạnh Dưỡng Trí Viện, đi xem chiếu bóng tại rạp Biên Hùng, ăn các món cá tuyệt hảo, đi những chuyến tàu Sài Gòn - Biên Hòa và cho tới nay một vài hình dáng các cô gái Biên Hòa vẫn lởn vởn trong tâm trí.
Theo quảng cáo ở trang cuối, anh Thái Thụy Vy sẽ cho ra mắt một số tác phẩm khác trong đó có một tuyển tập truyện ngắn, một chuyện dài dã sử và tiểu thuyết Gió Ðồng Nội, Gió Ðại Dương.
Chúng ta cũng biết thi sĩ Thái Thụy Vy còn có "nghề" chụp ảnh nên anh đã thực hiện một CD gồm 2,000 tấm ảnh nghệ thuật.
Nhưng đối với tôi, Thái Thụy Vy là một Chàng Thơ đã có bản sắc. Thơ anh phóng khoáng nhưng đậm đặc nhân bản. Lại có mùi vị thiền tông trong nhiều bài. Màu tím của người nghệ sĩ tài hoa ấy không phải là màu tím hoa sim dã ngoại mà là mầu tím hoa lan phảng phất tính trầm mặc, kiêu kỳ của loài hoa vương giả.
Tôi đọc thơ anh rất chậm. Ðọc xong một bài lại gấp để đấy rồi khi thấy lòng thật yên tĩnh mới đem ra đọc lại. Tôi thật ngạc nhiên tính cách trầm tư sâu sắc từ nhận xét về một loài thực vật hay từ những lá hoa gửi kín đáo những thông điệp dịu dàng đầy xúc động.
Tôi ghi lại câu lục bát cuối trong bài Vườn Cây Quê Nội của anh như là một thoáng cảm nhận và đó cũng là tâm sự của chúng ta:
Nhớ ôi! Ôi nhớ làm sao
Muốn về quê nội đêm nào cũng mơ.
Phải, tâm hồn chúng ta lúc nào cũng vương vấn, nhớ thương nơi sinh thành vì đó là kỷ niệm tuyệt vời và là cả máu xương của thân nhân và của bao liệt sĩ, anh hùng nữa.
Hà Trung Yên
Phụ lục V :
Xuân Vũ
........." Sáng nay thức dậy đọc tiếp Biên Hùng Liệt Sử mới thấy thêm nhiều phương danh mà anh có quen. Nhất là Huỳnh Văn Nghệ, Hồ Văn Bửu, Nguyễn Ngọc Huy. Ông Nghệ nghệ sĩ lắm. Ðánh giặc còn làm thơ. Ra Bắc đáng lẽ là Trung tướng lại bị cho quân hàm Thượng tá trong lúc bọn khốn kiếp phong cho Trần Văn Trà trung tướng còn dân Nam Kỳ húp cháo lỏng. Không chỉ trong quân đội mà trong chính phủ cũng thế, toàn là chầu rìa. Thương anh Huỳnh Văn Nghệ. Một viên danh tướng lừng lẫy với trận Là Ngà, Bàu Cá, chiến công hiển hách của khu VII trong chiến tranh chống Pháp, hạ đoàn xe công voa Pháp năm 1947. Như thế mà vào R làm kinh tài chứ không cho trong Bộ chỉ huy R. Hồ Chí Minh và lũ trung ương đảng CS là lũ quan lại tham ô hũ hóa và địa phương chủ nghĩa.
Anh có một thời chơi với Hồ Văn Bửu, khi qua Pháp Bửu có thư cho anh kêu giúp cho ảnh tị nạn nhưng anh có quyền gì? Khi ở Thái Lan lần trước cũng kêu anh giúp tiï nạn. Một kỹ sư cao su mà cho làm giám đốc nhà máy đường.
Giáo sư Nguyễn Ngọc Huy đã đến nhà anh một lần trước khi mất ba tháng, lúc đó anh phải có người "dịch" lại chứ anh không hiểu vì tiếng nói méo mó đi cả. Ảnh đi với bốn người phụ tá. Rồi sau đó đi Hòa Lan... Có tặng cho anh một cuốn luật pháp.
Chúng mình chỉ là những con chim lạc bầy rã cánh có muốn quay về tổ cũ cũng không có đường bay. Nhưng tổ cũ đâu còn. Chim bồ cắc và quà quạ đã chiếm và đẻ trứng ở đó rồi. Thái Thụy Vy ạ! Công em lớn lắm đối với đất nước với sự biên khảo. Cảm phục em có lòng với giáo sư Nguyễn Ngọc Huy với cuốn Biên Hùng Liệt Sử nầy. Anh cũng muốn viết một cuốn cho Bến Tre mà đang lười không làm nổi. Ðành chịu cho lịch sử qua trang.

Xuân Vũ
Phụ Lục VI:

Hồ Công Tâm giới thiệu:
Biên Hùng Liệt Sử là cuốn Biên Khảo của Thái Thụy Vy, nhà thơ, nhiếp ảnh gia, nghệ nhân Bonsai...do Sông Phố xuất bản năm 2001 (nxb Sông Phố 1966 E. Stephens Dr. Tempe, AZ. 85283 USA).
Cuốn sách viết về lịch sử tỉnh Biên Hòa: địa lý, phong thủy, nhân sự Biên Hòa. Bác sĩ Trần Nguơn Phiêu, Cục phó Cục Quân Y, Tổng Trưởng Xã Hội; Ô. Châu Kim Nhân,Tổng Trưởng Tài Chánh; GS Nguyễn Ngọc Huy, luật gia kiêm chính trị gia; Ô. Trần Văn Linh, Chủ tịch Tối Cao Pháp Viện; Bình Nguyên Lộc, nhà văn tiểu thuyết gia; Nguyễn Tất Nhiên, thi sĩ; Ðỗ Cao Trí , Ðại Tướng; tướng VC Huỳnh Văn Nghệ; kỹ sư Hồ Văn Bửu; Lý Quang Diệu, Thủ tướng Tân Gia Ba; Martine Bokassa, con gái Tổng Thống nước Cộng Hòa Trung Phi; ca sĩ Việt Ấn...và các đặc sản Biên Hòa v.v...
Phần phụ lục: hình ảnh nhiều nhân vật do chính anh chụp lấy như:
GS Nguyễn Ngọc Huy; Gs Stephen Young; Gs Nguyễn Mạnh Hùng; Gs Stanley Karnow; Ðs Bùi Diễm; Cựu Tổng Thống Nguyễn Văn Thiệu; Cựu Phó Thủ tướng Bs Nguyễn Tôn Hoàn; Ðại Tướng Ðỗ Cao Trí; Trung tướng Ngô Quang Trưởng; Cựu Tổng trưởng Châu Kim Nhân; PÐÐ Ðinh Mạnh Hùng; Ðại tá Trần Văn Lâm, cựu Giám Ðốc Việt Tấn Xã; phu nhân BS Nguyễn Văn Tạo, đồng sáng lập viên Tân Ðại Việt; BS Trần Ngươn Phiêu, Y Sĩ Trưởng Hải quân, Tổng Trưởng Xã Hội; thi sĩ Nguyễn Tất Nhiên; thiếu tướng Huỳnh Văn Nghệ; nhà văn Lý Văn Sâm; Ðại tá HQ Nguyễn Văn Thiện; ÔB Trần Văn Linh, cựu Chủ tịch Tối Cao Pháp Viện; phóng viên Việt ngữ đài Mạc Tư Khoa Irina Zeisman; phóng viên Việt ngữ đài BBC Ỷ Lan (Pénélope Faulkner); Ô. Võ Văn A¨i, báo Quê Mẹ; nhà văn Trần Long Hồ; nhà báo Như Phong Lê Văn Tiến; nhà văn Duy Lam, nhà văn Hoàng Hải Thủy; nhà thơ Tô Thùy Yên; nhà thơ Nguyễn Chí Thiện; nhà thơ nữ Lê Thị Y¨; họa sĩ Vũ Hối; nhạc sĩ Thẩm Oánh; nhà báo Anh Ðộ Ðỗ Cẫm Khe;, nhà báo Hà Bỉnh Trung; nhà thơ nữ Trần Mộng Tú; chị là Trần Mộng Ðiệp; họa sĩ Ðinh Cường; nhà văn Hà Thúc Sinh; họa sĩ Ngọc Dũng; nữ ca sĩ Giao Linh; nữ ca sĩ Mai Vy.
Thái Thụy Vy, tên thật là Ðỗ Khoa Luật.
Tác phẩm của Thái Thụy Vy đã xuất bản:
Nụ hôn loài lan tím dại (thi phẩm 1992)
Vũ điệu loài lan tím hoang (thi phẩm 1994)
Hoa tím niềm riêng (thi phẩm 1995)
Mặt trời, lá và em (thi phẩm 1996)
Âm sắc thời gian (thi phẩm 1999)
Cho cuộc đời thường (Biên Khảo 2000)
Biên Hùng Liệt Sử (Biên khảo 2001)
Thái Thụy Vy là một tài năng rất đa dạng. Giới thưởng ngoạn văn nghệ không biết phải liệt anh vào danh sách các nhà thơ thời danh hay nhiếp ảnh gia hoặc bonsai gia vì trong lãnh vực nào, tác phẩm và sự nghiệp của anh cũng đồ sộ và đáng kể. Với tư cách nhiếp ảnh gia kiêm bonsai gia, anh đã thực hiện một CD gồm 2,000 tấm ảnh về LAN, BONSAI, SEN, SU¨NG và MÙA THU diễm tuyệt để chia sẻ với giới yêu nhiếp ảnh nghệ thuật. Anh đã từng được cử làm giám khảo cuộc thi nhiếp ảnh tại Washington, D.C., nơi đây anh đã phát giác ra nhà danh họa quốc tế Vũ Hối, một họa sĩ dổm đã ăn cắp bức ảnh "Mùa Thi" của nhiếp ảnh gia Văn Kỉnh ở Phong Dinh đổi tên là "Hè" để triển lãm và dự thi.
Xin thành thật cảm ơn bạn Thái Thụy Vy đã tặng sách quý. Nhờ bạn mà tôi thấy laiï tấm hình một người mà tôi đã yêu suốt 9 năm từ hồi di cư vào Sài Gòn, mới 17 tuổi, trong tấm hình chụp chung với cụ Anh Ðộ.

Massachusetts, FEB 20th 2002
Hồ Công Tâm

Phụ lục VII:

Hứa Hoành

Tôi đã nhận được quyển sách biên khảo "Biên Hùng Liệt Sử" của anh gửi tặng. Tôi xin cảm tạ anh đến hai lần, vì cho tới nay tôi chưa có sách do Thư Viện Việt Nam trên Internet để tặng lại bạn văn. Xin anh thông cảm.
Ðọc sách anh, tôi thấy thể hiện con người chân thật của anh. Anh viết không cầu kỳ, bóng bẩy, trau chuốt, nhưng thấy cả một tấm lòng của con người gắn bó với quê hương, đất nước. Nhờ những loại sách như vậy chúng ta, trong cũng như ngoài nước, còn cảm thấy được chút tình gắn bó với quê cha, đất tổ. Tôi rất thích loại sách như của anh viết. Tuy thuộc loại biên khảo, nhưng nó không khô khan, nhàm chán. Anh viết như kể chuyện. Ðộc giả say mê nghe anh kể những chuyện về quê hương Biên Hòa với tất cả tấm lòng trân trọng. Sách nầy giúp cho tôi rất nhiều trong khi viết về miền Nam.
Tôi chỉ muốn gửi thêm nhiều chi tiết mà tôi hiện có để góp phần làm tăng thêm sự hiểu biết hữu ích về quê hương. Tôi có được quen với kỹ sư Hồ Văn Bửu. Ông đã qua được trại tị nạn ở Thái Lan, nhưng không qua được đợt thanh lọc, nên bị trả về Việt Nam. Từ đó chúng tôi bặt tin luôn. Tôi nghe anh Xuân Vũ nói có lẽ bị Việt Cộng... Hy vọng tin ấy sai. Tôi cũng biết ông Bửu có người con gái tên Hồ Thị H., có chồng Mỹ, vậy mà khi ông qua trại tị nạn, không can thiệp bảo lãnh ông(?) .
Tôi đã đọc tài liệu anh gửi tặng một cách say mê. Rất cám ơn anh đã giúp tôi nhiều chi tiết để làm sáng tỏ lịch sử Nam bộ, vốn nhiều uẩn khúc mà ít người trong chúng ta hiểu biết cặn kẽ.
Những sự đóng góp của anh trong Biên Hùng Liệt Sử rất đáng trân trọng. Nếu không có những người như anh, chân thành ghi lại những sự kiện lịch sử để làm tài liệu, thì các thế hệ đời sau, muốn tìm hiểu sự thật, không biết lấy đâu mà tham khảo?
Tôi nhớ mang máng rằng nhà văn Nguyễn Hiến Lê có nói:" Bằng hình thức nào cũng được, ai có biết một tài liệu gì về lịch sử cũng có bổn phận phải ghi chép lại,
Miễn thận trọng và thành tâm là quý rồi...Nếu không vậy thì thực khổ tâm cho những người sau muốn tìm hiểu những người trước".
Anh Thái Thụy Vy ơi, làm thơ cũng là một hình thức đóng góp làm cho phong phú văn hóa, đồng thời cũng là một trạng thái diễn tả những khả năng sâu kín của tâm hồn. Thơ không thể thiếu trong nhu cầu cuộc sống, nhưng biên khảo thì cần hơn, vì nó làm chúng ta có thêm cơ sở giữ gìn bản sắc dân tộc. Việc anh làm âm thầm, nhưng là công việc có ý nghĩa lơnù vì anh viết lại với tất cả lòng thành thật.
Những gì Hồ Chí Minh thực hành ở Việt Nam thời kháng chiến đều đúng theo lời dạy của "thánh kinh" Cộng Sản. Cải cách ruộng đất chính là" đương nhiên và trước hết phải thanh toán xong giai cấp tư sản nước mình trước đã, để tiến lên giai đoạn" cách mạng xã hội chủ nghĩa". Nhiều người vì chưa có điều kiện đọc lý thuyết về chủ nghiã Cộng sản nên ngộ nhận. Ông Huỳnh Văn Nghệ, ông Huỳnh Tấn Phát đều thuộc giai cấp tiểu tư sản, đều bị Hồ Chí Minh lợi dụng trong giai đoạn đầu, sau đó phải bị...thanh toán bằng cách nầy hay cách khác. Không có chuyện ông Hồ đãi ngộ trí thức hay tiểu tư sản, mà chỉ là lợi dụng trong giai đoạn. Chuyện nầy còn dài. Tôi đang viết về lịch sử tập ba.
Một lần nữa xin cám ơn anh và xin bày tỏ lòng ngưỡng mộ đối với anh.

Hứa Hoành.
San Antonio ngày 8 - 9- 2002

E- Kết luận:

Tôi xin nghiêng mình trước hồn thiêng sông núi, các bậc khai quốc công thần, các đấng anh linh, đã vị quốc vong thân, hy sinh vì Quốc Gia Dân Tộc (trong đó có người anh thứ hai của tôi, Quốc Linh Ðỗ Xuân Quang, vào bưng hồi phong trào trò Trần Văn Ơn (còn Việt Minh, chưa Cộng Sản), người đã phá khám Thủ Ðức lúc tôi đang học trường Mossard lúc 11 tuổi, giải cứu nhiều đồng đội, sau bị commando của tên Tây lai Parel phục kích bắn chết gần lò gạch Tân Mai; anh đã hiển linh nhiều lần, và có than trách là chế độ mới không biết công ơn các anh.
Tôi mong có ngày về, không còn Cộng Sản, bồi đắp cho tỉnh nhà, vùng đât quý Tứ Linh của dân tộc.
Tôi cũng ước ao sau này tro tàn của tôi, được rải trên sông Ðồng Nai, dòng sông mà từ tấm bé, tôi được tắm mát.

Thái Thụy Vy

Trang Chính
Văn | Thơ | Nhạc | Tác Giả