Tản mạn cùng một nhà thơ (phần 2)
Cây rau muống chỉ một đêm là nó có thể mọc dài vài phân, nhưng nó chỉ là loại rau bình thường rẻ tiền, dễ trồng. Ở đời, nhiều khi khó mà phân biệt cái nào sẽ là rau muống và cái nào sẽ phát triển thành cây cổ thụ như cây lim cây trăc chẳng hạn. Và cái rễ tư tưởng cổ thụ của Bùi Giáng cứ dần dà như tằm ăn lá, mỗi ngày một lan toả trong hồn tôi và tôi đã chọn lựa Ông thêm vào danh sách trước đây tôi đã có.
Hàng ngàn năm, và hàng tỷ người đã có tư tưởng Vua là Thiên tử, tức con Trời, nếu lúc đó có ai hỏi, con Trời mà sao Vua cũng từ lòng một người mẹ trần tục sinh ra, cớ sao lại cho là Thiên tử? Vậy mẹ Vua là vợ Trời? Vô cớ mà tự nhiên người lại thích làm nô lệ tư tưởng!
Hỏi như vậy, không có câu trả lời thoả đáng và cũng là tự đày người hỏi vào vùng cô lập, không ai lui tới, không có nhiều người đồng hành vùng dậy giải phóng xiềng xích tư tưởng vô hình luôn đè nặng đôi vai đến nỗi người ta không còn cảm thấy nữa! không muốn bỏ gánh nặng thậm chí còn sung sướng vì sự đè nén của nó!
May thay, vài ngàn năm sau, quan niệm Vua là Thiên tử biến mất. Tôi thấy mình hạnh phúc hơn rất nhiều người sống với tư tưởng như vậy. Còn bây giờ, tôi đang chờ vài ngàn năm nữa, chắc chắn phải thay đổi, và tôi biết con cháu mấy trăm đời sau của tôi lại hạnh phúc hơn tôi bây giờ, nếu trái đất này vẫn còn tồn tại, không bị vỡ tung bởi một cuộc thế chiến nào đó.
Viết như trên tôi đang thể hiện tự do tư tưởng và ý kiến riêng tư mà thôi.
Hỏi như vậy là tôi biết trước là đã tự đẩy mình vào 1 hoang đảo, rất ít tàu bè qua lại, sự thật nằm ngoài ý thức chủ quan , nhưng thà 1 mình hiu hắt cô đơn chênh vênh trên mỏm đá cao để được nghe tiếng gió thì thầm rung cảm, hay ở trên đảo hoang để làm bạn với tiếng sóng biển, vỗ về những ghềnh đá thật thà không bao giờ gian dối, lừa gạt vẩn còn thích hơn đi trên những lối mòn sáo rỗng tàn tạ.
Lại nhớ về bài diễn văn của William Faulkner mà tôi gần như thuộc lòng:
"Điều hèn kém nhất trong mọi điều là sự sợ hãi, và tự răn mình rằng, hãy quên điều đó đi vĩnh viễn, đừng dành khoảng trống này trong văn phẩm của hắn cho bất cứ cái gì khác ngoài những chân lý cổ sơ, những sự thật của trái tim, những sự thật phổ quát xưa cũ mà nếu thiếu vắng chúng, câu chuyện nào cũng sẽ phù du và đáng bị kết án"
-----------------------------------------------------------------------------------------------
Trở lại một ý thơ mà Thi Hạnh viết:
"chôn ta chôn hết vần thơ cũ
để nắng ven sông khỏi ngậm ngùi "
Tôi muốn hỏi em, ai chôn thơ em và tại sao lại phải chôn, bộ nó xấu xa lắm hay sao? Em cứ để đó không được hay sao, mất mát gì của ai? Nhưng tôi biết chỉ có một người, là chính em tự đào huyệt, lúc đó không phải nắng ven sông ngậm ngùi mà chính tôi là người sụt sùi đầu tiên, mãi từ sáng sớm cho đến khi chiều xuống ! Không ăn uống gì nổi ....( chắc chỉ dăm chai bia thôi)
Nếu chôn thơ là vĩnh viễn mất em-Xin dừng lại cho tôi còn thần tượng-Đời tôi đã rụng rơi nhiều đêm trắng-
Để bây giờ vài câu chữ cũng xa !
Tình yêu nam nữ thường khởi đầu từ những say đắm, hấp dẫn có tính ảo ảnh và khát vọng mạnh. Rồi khi lên tới đỉnh điểm, -quy luật mỗi một khoái lạc luôn đi kèm một đau khổ hoàn toàn đúng, -tình yêu sẽ giảm dần rồi lại trở lại như chu kỳ hình sin vậy hoặc có thể biến thái khác đi hay cũng có thể tan vỡ.
Tình yêu đối với thơ văn cũng vậy, có người làm thơ vài năm rồi ngưng hẳn, chán không làm nữa. Nhưng cái mà tôi muốn nói là điều gì làm cho người ta chán. Đang là bạn thân, tự dưng gặp nhau không thèm ngó nhau ắt phải có nguyên do gì chứ?
Thơ em là chỗ cho tôi nương náu trú ẩn khi bơ vơ mò mẫm trong đêm dài ..thế kỷ, mà hết thơ em là tôi lại lang thang mồ côi bụi đời, thơ em là con sông đa tình lãng mạn mà tôi thả con thuyền nhỏ cô đơn trên đó, nhờ nó mà tôi lâng lâng ngắm trăng sao, nhờ nó mà tôi lênh đênh bồng bềnh qua bao thác ghềnh , thơ em là cơn gió nâng cao con diều hồn vào mây ( em đâu có biết ) của những buổi chiều lộng lẫy, thơ em là những bông hoa cho con bướm say tình của tôi tung bay nhởn nhơ,
Thơ em càng than thân, tiếc nuối, rã rời, đau khổ, bế tắc thì tôi càng ..hy vọng và mong chờ, vì tôi biết chỉ khi nào buồn đau em mới còn thơ như thế. Những tâm hồn khốn khổ thì thuờng gặp nhau không phải chỉ để chia sẻ nâng đỡ mà cùng dìu nhau lê bước, tìm chút lãng quên .
Năm 30 tuổi, sau 10 năm gian khổ, tôi vẫn trắng tay cả nghiã đen lẫn nghiã bóng. Nhưng tôi không lo, vì khát vọng lẫn bản năng sinh tồn vẫn còn dào dạt mãnh liệt. Cái gì làm cho còn khát vọng? Cái gì làm cho người ta thích yêu thương và thích được yêu thương? Cái gì thích làm cho người ta viết văn hay làm thơ?
Xin thưa, bộ não. Nói vậy ai chả có bộ não, đúng thế, nhưng khác nhau nhất là khi nó tiết ra chất làm giảm đau, gây nghiện, hưng phấn như endorphin, oxytocin, vasopressin ....nếu cộng thêm một khả năng đặc biệt nào đó, thì sức mạnh con người sẽ cộng hưởng nhiều lần.
Năm 30 tuổi, vì muốn làm giàu để cưới vợ, tôi đã nghiên cứu ròng 1 tuần, không tắm, không ra khỏi nhà, không tiếp xúc ai, ( chỉ có 1 đệ tử phục vụ cơm nước mà thôi hehe) chỉ để nghiên cứu cải tiến chế cái máy se dây lá buông từ 2 sợi thành ra 4 , rồi từ 4 thành ra 6.
Kết quả của việc muốn yêu thuơng và muốn được yêu thương -( theo Ông Freud đó là bản năng lớn nhất của con người , hình thức phản ảnh hiện thực mà trong đó con người không nhận thức rõ được những hành động mà mình đã thực hiện, mất khả năng định hướng đầy đủ về không gian và thời gian của hành động, thiếu điều chỉnh hành vi. Thí dụ chiêm bao mộng mị, thôi miên hoang tưởng, ảo giác trực giác. Ở con người, vô thức có quan hệ qua lại, chuyển hoá lẫn nhau với ý thức, do những điều kiện xã hội - lịch sử quy định. Tác dụng của vô thức đã được tuyệt đối hoá, được quan niệm là những bản năng dục vọng quy định mọi hành vi, nội dung ý thức của con người...) -
là tôi đã thành công, giảm giá thành sản xuất (đầu vào ) và sau đó đã ...giàu lên nhờ xuất khẩu mấy lô hàng, nói vậy chứ dân tay ngang khó mà làm, vì dù sao trước đó tôi cũng làm lâu năm trong ngành xuất khẩu hàng tiểu thủ công nghiệp. Cái gì cũng cần có thời gian, ...
Rồi tôi cưới vợ và có con. Cũng vì yêu vợ và yêu con, tôi lại bỏ hơn 2 tuần miệt mài lục tục cả đêm, mưa đủ các thứ đồ lủng củng, từ moteur cũ qua năm bảy cái chợ điện tử, mấy cuộn dây, mấy cục nam châm lớn, rồi mở tài liệu về điện để tính lực, xem sách về cơ học, cơ khí ....để chế cái máy đưa võng, để cho vợ tôi khỏi phải đưa bằng tay, để dành thời giờ đó ngồi chơi, nói ...chuyện phiếm với tôi - quá lãng mạn- chuyện thực 100% ,
Tôi rất tiếc lúc đó không có máy chụp hình để tôi lưu lại ...thành quả khoa học ...vĩ đại này. Theo tính toán, nếu thành công, tôi sẽ cho chế tạo đại trà, ở VN nhất là nông thôn, tôi chưa tìm ra nhà nào mà không có dùng võng, tính nho nhỏ, thì ít nhất với 70 triệu dân và khoảng 1 triệu hộ gia đình, tôi sẽ bán được 500 ngàn chiếc máy đưa võng, tôi sẽ thành tỷ phú đầu tiên của VN ( tính theo tiền VN lúc bấy giờ ) hoàn toàn dựa vào ...thông minh chứ không phải do quyền lực. Cuối cùng thì tôi cũng chế tạo thành công máy đưa võng, máy chỉ đơn giản một khung nhỏ, cỡ quyển sách, bạn chỉ cần cột dính nó chặt đâu đó, xong nối võng với máy qua 1 dây vào chỗ bạn vẫn dùng tay đưa, rồi cắm điện, đẩy mồi đưa võng vài cái đầu, thế là sau đó máy sẽ cứ thế mà chạy cho tới khi... cúp điện...
Nhưng rất tiếc vì lý do cá nhân và đố kỵ, chiếc máy chỉ xài được hơn tuần lễ thì phải dẹp ( có dịp tôi sẽ viết bài riêng sau)
Có lẽ tôi nói không quá, tôi là người đầu tiên trên thế giới chế tạo ra máy đưa võng, tại vì, sau khi đi hỏi mua máy khắp Sài Gòn, ai cũng cười tôi , làm gì có máy đưa võng mà mua. Hồi học trung học tôi có 2 môn hầu như không thích học là Hoá học và Vẽ, còn lại tôi học đều và kha khá, nhất là môn vật lý. Khi nghiên cứu chế tạo máy đưa võng, tôi ứng dụng nguyên lý cộng hưởng và dao động tắt dần . Ai học qua vật lý lớp 12 cũng biết nguyên lý dao động tắt dần như sóng nước mặt hồ, quả lắc đồng hồ ( hồi xưa đồng hồ treo tường lớn mới có chứ giờ đồng hồ điện tử ...hổng còn ) , sóng vô tuyến ...để duy trì dao động, người ta tiếp thêm năng lượng vào đúng thời điểm sẽ làm cộng hưởng dao động và hiệu quả rất lớn.
Nếu bạn đứng từ bên này khi chiếc võng từ phiá bên kia đưa tới, bạn chỉ đẩy nhẹ thôi là chiếc võng sẽ nhẹ nhàng chạy trở lại. Đó chính là sự cộng hưởng . Cứ như vậy....
( Nói thêm chút vì nếu không nói tôi sẽ quên luôn, là các bạn có nhớ thời radio và tivi cũ chứ, mỗi lần rà nút tìm đài là một lát sẽ thấy các đài khác nhau, nguyên do là mỗi 1 đài phát thanh trên 1 tần số nhất định, khi rà đài có nghiã là bạn đang thay đổi giá trị 1 tụ điện để tạo cộng hưởng ( với 1 cuộn dây và 1 điện trở) với tần số của làn sóng đó. Khi đúng giá trị cộng hưởng, đài sẽ phát to nhất. Tivi cũng vậy, bạn đang xem kênh 9 đài VN, muốn chuyển qua kênh 11 đài Mỹ, bạn phải đảo cái nút , cái nút đó chính là làm thay đổi cuộn dây ( chứ không phải tụ điện như trong máy Radio) để tạo cộng hưởng. Máu Viễn Thông bỗng chốc sống lại chút trong tôi hehe)
Mãi cho đến khoảng năm 1998, tôi mới thấy lần đầu có bán chiếc nôi cho trẻ em cắm điện. Dù sao cứ theo ý tôi, tôi là người có ý tưởng rất sớm trong việc chế ra máy đưa võng.
Lan man qua chuyện khác, tuần qua tôi và gia đình mới xem diã PBN 103. Không cần nói về chuyện chính chị chính em, nhưng các bạn đồng ý là PBN đầu tư rất lớn cho mỗi chương trình, mỗi tiết mục rất có chất lượng, dàn dựng công phu kỹ lưỡng, còn việc thích xem hay không của khán giả là chuyện khác. Đặc biệt là MC NNN, khen MC NNN làm MC hay cũng như khen ...Thi Hạnh làm thơ hay vậy, Ông có kiến thức rộng và nói thẳng từ trong đầu nói ra ( cũng như tôi gõ liền một mạch từ trong đầu không cần phải vào Google Search )
Theo tôi, MC hay dĩ nhiên cũng phải cần bộ dziá hấp dẫn đẹp giai/gái, tiếng nói cũng phải như rót vào tai, không nhanh không chậm, nói chuyện có ý tưởng và nội dung rõ rệt chứ không tào lao và cũng rất cần phải có ..thông minh hiểu biết nhiều lãnh vực. Anh CT có cô vợ người Úc hay anh NQu và một số phụ nữ cũng làm MC khá, nhưng ngoài chuyện nghệ sĩ, anh chưa bao giờ dám nói cái gì liên quan đến kiến thức như khoa học, triết học, kinh tế học ... có lẽ đơn giản vì anh chỉ là 1 nghệ sĩ. Không ai đòi hỏi 1 anh thợ may lại phải giỏi sửa xe cả, nói thế thì tôi mâu thuẫn với câu vừa viết ở trên chăng? Không, không ai đòi hỏi nhưng nếu anh biết nhiều anh sẽ dễ thành công hơn, cũng như không ai đòi hỏi 1 người miền Bắc phải biết nói giọng Nam hay Trung, nhưng nếu anh nói được cả 3 giọng, anh sẽ có nhiều đất diễn!
và trong PBN 103, tôi thấy ông MC rất dí dỏm khi cho rằng kết cục của mối tình của nhạc sĩ Hoàng Trang là lấy người minh yêu làm vợ và đấy là kết cục bi thảm, tôi đã cười ha hả và cứ cười thầm mỗi lần xem lại, ( còn vợ tôi thì phát vào vai tôi mấy cái ..)
Năm tôi đã khoảng 20 tuổi, nghiã là cũng có tí trí khôn và cũng vẫn còn ngây dại, tôi không hiểu tí gì về câu:" Ở đời có 2 lần sướng, 1 là lấy vợ và 2 là vợ chết"
Bây giờ thì già tuổi hơn ( chưa hẳn là già dặn), tôi hiểu hơn chút, nhưng xin miễn bình luận lý do theo tôi đơn giản lắm, HÊN HAY XUI mà thôi, nghiã là xác suất 50/50. Không thể là định mệnh hay số mệnh. Nếu có một định mệnh thì có lẽ Tạo Hoá không nên tạo ra con người như con người trên trái đất hiện nay. Định mệnh nào dành cho 5 triệu dân Do Thái bị Hitler giết chết trong Thế chiến thứ 2?
Chuyện thứ hai mà tôi thấy có cái để nói trong PBN là anh Don Hồ, hát xong một bài buồn thảm của NS Diệu Hương, anh phát biểu:"Từ ngày sinh ra đến giờ, chưa bao giờ anh nói "con yêu Mẹ" và đây là lần đầu tiên anh nói trong ngày lễ Mẹ để tặng cho Mẹ anh đang ngồi dưới khán đài."
Tôi cho là Anh rất thành thật. Bởi vì chính tôi cũng vậy. Không biết có bao người làm được câu nói đó chứ tôi thì không làm nổi dù có lẽ tôi yêu Mẹ tôi có khi hơn họ nhiều. Trong buổi party tôi tổ chức mừng Mẹ tôi thọ 80, tôi đã ôm lấy Mẹ trước mặt mấy bàn tiệc và nói lời cảm ơn công lao trời biển của Mẹ và mong Mẹ trường thọ làm cây cổ thụ cho con cháu . Thế thôi.
Tôi đã đọc qua bài của 1 vị Thiền sư nổi tiếng, bài :"Bông hồng cài áo", ông nói nhiều quá mà chắc chả ai làm được, còn ông tại sao ông "ca" Mẹ dữ dội như vậy. Có lẽ vì ông mất Mẹ quá sớm, hình như năm 2 tuổi ( tương tự nhà văn TTĐ cũng "ca" Mẹ như vậy ). Không cần click dù sau click vài giây là bài ông hiện ngay, tôi nhớ đại khái Ông viết :" Ngày nào đó anh đi làm về, hãy chạy lại ôm Mẹ, nhìn thật lâu , rồi nói" Mẹ ơi ,Mẹ có biết gì không" - Biết gì? - Biết là con thương Mẹ lắm không"
Điều đó không có gì là quá đáng nhưng chỉ diễn ra trong kịch mà thôi, chứ ngoài đời chắc số người làm như vậy đếm trên đầu ngón tay.
Ông còn viết, đến đây tôi mới xin phép ngưng, mở lại bài của Ông để trích nguyên văn một đoạn vì dài quá tôi e tóm ý sẽ làm sai" Thương mẹ không phải là một vấn đề luân lý đạo đức. Anh mà nghĩ rằng tôi viết bài này để khuyên anh về luân lý đạo đức là anh lầm. Thương mẹ là một vấn đề hưởng thụ. Mẹ như suối ngọt, như đường mía lau, như xôi nếp một. Anh không hưởng thụ thì uổng cho anh. Chị không hưởng thụ thì thiệt hại cho chị. Tôi chỉ cảnh cáo cho anh chị biết mà thôi. Để mai này anh chị đừng có than thở rằng: Đời ta không còn gì cả. Một món quà như mẹ mà còn không vừa ý thì họa chăng có làm Ngọc hoàng Thượng đế mới vừa ý, mới bằng lòng, mới sung sướng. Nhưng tôi biết Ngọc hoàng không sung sướng đâu, bởi Ngọc hoàng là đấng tự sinh, không bao giờ có diễm phúc có được một bà mẹ. "
Tôi thấy , một là ông đã viết thiếu hoặc dư vài chữ và hai là ông viết bậy bởi vì Thương Mẹ phải là một vấn đề luân lý đạo đức. Thương Mẹ là 1 khái niệm xuất phát từ lương tâm, từ lý trí, từ tình cảm, từ ....kinh nghiệm, từ xã hội, từ bẩm sinh, từ ...đạo đức, từ con nguời.
Đạo Phật thì không công nhận Thượng Đế hay Thiên Chuá là Đấng tạo nên vũ trụ và muôn loài , mà trong tự nhiên vũ trụ nó là vậy. Điều đó tôi chưa nói tới, nhưng nói như Ông tôi e thiếu nhiều quá ( thì không đủ), hay viết dư quá thì làm chán ngấy, cũng như ăn no rồi cho thêm vài con lobster cũng vẫn chán, nhưng viết thiếu thì cũng như chỉ leo lên mấy bậc thang rồi dừng lại, không mở cửa vào nhà, đứng ngoài ngó chơi. Diễm phúc có được một bà Mẹ, nhưng phải là bà mẹ ra sao mới diễm phúc chứ???
Tôi cố đọc hết bài cũng không thấy ông giải thích thêm, chả lẽ có một bà mẹ tối ngày bài bạc, rong chơi, ăn nhậu cũng diễm phúc sao. OK, ông sẽ bảo chỉ cần bà mẹ thường ngày thôi là nuôi con dạy con ăn học nên người là diễm phúc, Thưa ông, ở một căn nhà trung bình mái tôn vách gạch là tôi cũng hạnh phúc, nhưng cái hạnh phúc đó trung bình thôi ông ạ, nó không thể cao như một ngôi sao sáng kiểu ông nói,.... ông viết :
"Hoàng hôn phủ trên mộ
Chuông chùa nhẹ rơi rơi
Tôi thấy tôi mất mẹ
Mất cả một bầu trời."
Đúng vậy, mất mẹ là mất cả bầu trời, nhưng ông cũng đâu ở lại mãi đâu, để mãi mãi là kẻ mất mẹ, mất bầu trời, nay mai trước sau ông cũng theo Mẹ thôi mà. Vậy đâu có gì lớn lao lắm. Chính ông cũng sẽ mất bầu trời của ông trong đó có tấm lòng thương Mẹ.
Nhưng xét một khiá cạnh khác cho công bằng, người Mẹ mà sinh được một đứa con, thì chính bản thân người Mẹ đó cũng có diễm phúc, ấy là tôi chưa nói tới cái "bổn phận" truyền giống của người nam cũng như nguời nữ.
Thượng đế cũng vậy, Ngài cô đơn quá trong vũ trụ vì Ngài không có ...vợ, nên Ngài phải tạo ra con người cho chính Ngài vui trước đã- VÌ Ngài CÓ TRƯỚC MÀ - nhiều người cho rằng cái gì cũng phải cảm ơn Thượng đế, nhưng riêng tôi thì chính Thượng đế phải cảm ơn con người trước.
Tôi sinh ra con tôi, hồi nhỏ nó có biết gì đâu, phải làm lụng vất vả nuôi dưỡng dạy dỗ mấy chục năm, nhưng tôi cảm ơn sự hiện diện của nó trước, rồi khi nó lớn khôn, "tự động" nó sẽ biết ơn Cha Mẹ, còn số vô ơn bạc nghiã, không thể dạy được theo thống kê tội phạm học xác suất rất thấp 1/100.000
Trên đời này có lắm kỳ quan và kỳ quan lớn nhất là quả tim người Mẹ. Đúng, nhưng không phải quả tim người Mẹ nào cũng là kỳ quan, rất ít, còn đa số chỉ là những căn nhà trung bình, là đuợc rồi!
Anh Don Hồ nói đây là lần đầu tiên trong ngày lễ Mẹ anh nói "Happy Mother's Day Con yêu Mẹ" và tôi vẫn có cảm giác anh nói hơi ngượng và nói rất nhanh . Còn tôi, tôi chỉ nói câu "con yêu Mẹ" chậm rãi từng chữ, không chút ngượng ngập, không diễn xuất trong bài điếu văn đưa Mẹ tôi tới nơi an nghỉ ngàn thu!
( còn nữa chưa post, tính sau ....)
ĐNH
